Rijksmonumentenregister · Netherlands
Tuinmanswoning(L), Tellegenlaan 7
Arnhem, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Bijgebouwen kastelen enz.
- Function
- Tuinmanswoning(L)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1904 - 1905
- Address
- Tellegenlaan 7, 6814 BT Arnhem
- Place
- Arnhem
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.99098, 5.90353
- Part of complex
- 528855
- Monument number
- 528865
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1894 map "Het Koninkrijk der Nederlanden / bew. door I. Dornseiffen ; get. door E. de Geest" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Omschrijving
Voormalige TUINMANSWONING MET BLOEMENWINKEL, omstreeks 1904-1905 gebouwd in traditionalistische stijl bij de toenmalige tot plantentuin en kwekerij omgevormde moestuin van Sonsbeek. In de woning was een bloemenwinkeltje ingericht. Deze functie is nog te herkennen aan de grote vensterpartijen in voor- en linker zijgevel. De grote benedenramen in de voormalige winkelvensters konden worden afgesloten door grote klapluiken, die in geopende toestand tevens dienst deden als luifel. Deze luiken zijn niet meer aanwezig.
Pand op een vrijwel vierkante plattegrond, anderhalve bouwlaag hoog onder een samengesteld zadeldak met steekkappen tegen topgevels naar alle vier de zijden. Het dak is gedekt met rode verbeterde Hollandse pannen en bezit overstekken op houten klossen. De overstekken zijn voorzien van windveren. Schoorsteen op daknok.
De voorgevel bezit een (waarschijnlijk later toegevoegd) houten portaal op bakstenen plint, onder een plat dak met overstek op doorgestoken balken. Rechts van het portaal een venster met enkelruits raam en tweedelig bovenlicht met gesneden middenstijl. Paneelluiken bij het onderraam. Links van het portaal een brede vensterpartij (voormalige winkelramen) met drie grote ramen en een zesdelig bovenlicht met 8-ruits ramen tussen gesneden tussenstijlen. In de topgevel een bolkozijn en paneelluiken.
De linker zijgevel bezit rechts een zelfde brede vensterpartij als in de voorgevel (voormalige winkelramen). In het linker deel van deze gevel bevinden zich twee vensters van hetzelfde type als rechts in de voorgevel. In de top van de gevel een kruisvenster. Geheel in de top een oculus.
De rechter zijgevel heeft twee vensters van hetzelfde type als in de voorgevel, echter met persiennes met panelen onder. In de topgevel een venster van hetzelfde type als in de topgevel aan de voorzijde. Voorts bezit de gevel een kelderlicht met dubbel kelderluik en stolpraam.
De achtergevel heeft twee ingangen met houten deuren en bovenlichten, voorts een venster met 4-ruits raam en links een venster van hetzelfde type als elders in de eerste bouwlaag (met persiennes met panelen beneden). In de topgevel bevindt zich een venster met kruiskozijn met persiennes met panelen beneden. Rechts sluit onder het dakoverstek een venster met kozijn met twee tussenstijlen en drie 6-ruits ramen aan.
Op de achtergevel sluit een ommuurd terras aan met bakstenen borstwering, vierkante openingen tussen muurdammen en hoge bakstenen hoekposten, bekroond door met pannen gedekte ezelsruggen. In de openingen zijn (deels) getordeerde ijzers aangebracht. In de oostzijde van de terrasmuur bevindt zich een ingang met deur met open paneel en geornamenteerde ijzers. Vanaf het terras leidt een hardstenen trap naar de lager gelegen tuin.
Het INTERIEUR heeft als gevolg van het naar achteren afhellende terrein meerdere niveaus. Onder meer van belang zijn: een houten bordestrap, paneeldeuren met geprofileerde omlijstingen, een toog met schuifdeuren in de voormalige winkelruimte, een houten schouw met terrazzovloertje tussen servieskasten in de keuken, kelder met troggewelfjes tussen ijzeren liggers.
Waardering
De TUINMANSWONING MET BLOEMENWINKEL behorend tot de historische buitenplaats Sonsbeek is van cultuur- en architectuurhistorisch belang:
- wegens de ouderdom;
- wegens de functie;
- wegens de vormgeving in traditionalistische stijl;
- wegens de situering nabij de voormalige moestuin;
- wegens de functioneel-ruimtelijke relatie met de overige onderdelen van het park.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Description
Former GARDENER'S HOUSE WITH FLOWER SHOP, built around 1904-1905 in traditionalist style at the then converted vegetable garden of Sonsbeek into a plant nursery and nursery garden. In the dwelling a small flower shop was fitted out. This function is still recognisable from the large window sections in the front and left side gable. The large ground-floor windows in the former shop windows could be closed by large folding shutters, which in the opened position also served as an awning. These shutters are no longer present.
Building on an almost square plan, one-and-a-half storeys high under a composite gabled roof with gable-end steeples towards all four sides. The roof is covered with red improved Dutch tiles and has overhangs on wooden brackets. The overhangs are provided with wind braces. Chimney on roof ridge.
The front gable possesses a (probably later added) wooden portal on brick plinth, under a flat roof with overhang on through-going beams. To the right of the portal a window with single-light frame and two-part fanlight with carved centre mullion. Panel shutters at the lower window. To the left of the portal a broad window section (former shop windows) with three large windows and a six-light fanlight with 8-light windows between carved intermediate mullions. In the gable a curved window and panel shutters.
The left side gable possesses on the right the same broad window section as in the front gable (former shop windows). In the left part of this gable are two windows of the same type as on the right in the front gable. At the top of the gable a cross window. Right at the top an oculus.
The right side gable has two windows of the same type as in the front gable, however with panel blinds below. In the gable a window of the same type as in the gable at the front. Furthermore the gable possesses a cellar light with double cellar shutter and cellar window.
The rear gable has two entrances with wooden doors and fanlights, furthermore a window with 4-light frame and on the left a window of the same type as elsewhere on the first storey (with panel blinds below). In the gable is a window with cross window with panel blinds below. On the right, under the roof overhang, a window with frame with two intermediate mullions and three 6-light windows is attached.
Against the rear gable is attached a walled terrace with brick breast wall, square openings between wall piers and tall brick corner posts, crowned by hog-backed roof-tiled coverings. In the openings (partly) twisted irons are fitted. In the east side of the terrace wall is an entrance with door with open panel and ornamented irons. From the terrace a sandstone staircase leads to the lower garden.
The INTERIOR has, as a result of the sloping terrain towards the rear, multiple levels. Of particular importance are: a wooden main staircase, panelled doors with profiled surrounds, a counter with sliding doors in the former shop room, a wooden fireplace with terrazzo floor between china cabinets in the kitchen, cellar with barrel vaults between iron beams.
Valuation
The GARDENER'S HOUSE WITH FLOWER SHOP belonging to the historical country estate Sonsbeek is of cultural- and architectural-historical importance:
- by reason of its age;
- by reason of its function;
- by reason of its design in traditionalist style;
- by reason of its location near the former vegetable garden;
- by reason of the functional-spatial relationship with the other components of the park.
Nearby in the register
- Tuin, park en plantsoen, Tellegenlaan bij 7Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- SonsbeekTuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Tuin, park en plantsoen, Tellegenlaan bij 3Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Bijgebouw, Zijpendaalseweg 30Bijgebouwen kastelen enz.under 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.