Rijksmonumentenregister · Netherlands
Pijnenburg, gemeente Zeist
Den Dolder, Utrecht, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Tuin, park en plantsoen
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Soestdijkerweg bij 17, 3734 MG Den Dolder (Zeist 26)
- Place
- Den Dolder
- Municipality
- Zeist
- Province
- Utrecht
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.16929, 5.24192
- Part of complex
- 515715
- Monument number
- 526384
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1637 map "The Bishoprick of Ultraiectum. Ultraiectum Dominium" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG
Omschrijving van het onderdeel van het complex heeft betrekking op het gebied dat in de gemeente Zeist ligt. Weide en bouwland ten zuiden van de buitenplaats. Dit is onderdeel van de historische tuin en parkaanleg Pijnenburg.
De deels in structuur en deels in detail gaaf bewaarde tuinaanleg in landschapsstijl werd rond 1830 naar het ontwerp van tuinarchitect H. van Lunteren gerealiseerd. De structuur van de aanleg wordt gedragen door de in curven verlopende paden en de slingerende serpentinevijver met diverse uitlopers die in verschillende fasen is aangelegd. Een groot en een klein eiland, waarop dichte jonge aanplant, maken deel uit van de aanleg. Het park wordt mede gebruikt voor bosbouw. Langs de westzijde van het park slingert zich een fraaie negentiende-eeuwse beukenlaan. Vanaf de beukenlaan zijn verschillende zichten naar buiten toe geprojecteerd op het evenwijdig liggende weiland met coulissenwerking. Een belangrijke as is de diagonale zichtas over de waterpartij naar het huis. Enkele recent aangelegde rechte lanen doorkruisen de aanleg, waaronder een brede kastanjelaan lopende vanaf het huis in noordwestelijke richting door het midden van een ovaalvormig terrein dat diende als moestuin, maar nu in gebruik is voor bosbouw. Ten noordoosten van de oude moestuin ligt het pinetum (de voormalige rozentuin). In deze open aanleg staan enkele bijzondere oude solitairen uit ca. 1810 waaronder een ginkgo, een rode eik en een kurkeik. Vanaf de ijskelder die aan de noordkant ligt is een doorzicht over de waterpartij. Ten noorden van het huis, waar het terrein taps toeloopt, ligt een grillig gevormde zogenaamde 'bestelkantoorvijver', die aan de noordzijde begrensd wordt door een glooiend parkgedeelte gestoffeerd met beuken. Over de vijver een zichtas naar het Jachthuys. De directe omgeving rondom het huis heeft een open karakter bestaande uit licht glooiende gazons die omgeven zijn door boomgroepen (coniferen). Vanaf de oprijlaan aan de Biltseweg een mooi zicht over de driehoekige vijver, die bij de aanleg van de Biltseweg in 1932 deze vorm heeft gekregen, naar het huis.
Waardering
De HISTORISCHE TUIN- EN PARKAANLEG is van algemeen belang:
- als representatief voorbeeld van een deels in structuur en deels in detail gaaf bewaard gebleven voorbeeld van een parkaanleg in landschapsstijl van de hand van H. van Lunteren uit de eerste kwart van de 19de eeuw;
- als voorbeeld van het werk van Van Lunteren;
- vanwege de functioneel-ruimtelijke relatie met de andere onderdelen van de buitenplaats.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
HISTORIC GARDEN AND PARK LAYOUT
Description of the component of the complex pertains to the area that lies in the municipality of Zeist. Meadow and arable land to the south of the country estate. This forms part of the historic garden and park layout of Pijnenburg.
The landscape-style garden layout, preserved partly in structure and partly in detail, was realised around 1830 after the design of garden architect H. van Lunteren. The structure of the layout is carried by the paths running in curves and the winding serpentine lake with various offtakes which were laid out in different phases. A large and a small island, on which dense young plantings, form part of the layout. The park is also used for forestry. Along the west side of the park winds a fine nineteenth-century beech avenue. From the beech avenue various views are projected outward onto the parallel meadow with coulisse effect. An important axis is the diagonal sight-line across the water feature towards the house. Some recently laid out straight avenues cross through the layout, including a broad chestnut avenue running from the house in a north-westerly direction through the middle of an oval-shaped area that served as a kitchen garden, but is now used for forestry. To the north-east of the old kitchen garden lies the pinetum (the former rose garden). In this open layout stand several special old solitary trees from circa 1810 including a ginkgo, a red oak and a cork oak. From the ice house which is located on the north side is a vista across the water feature. To the north of the house, where the terrain tapers, lies a peculiarly shaped so-called 'ordering office pond', which is bounded on the north side by a gently sloping park area furnished with beeches. Across the pond a sight-line towards the Hunting Lodge. The immediate surroundings around the house have an open character consisting of gently rolling lawns surrounded by tree groups (conifers). From the approach road at the Biltseweg a fine view across the triangular pond, which took this shape upon the construction of the Biltseweg in 1932, towards the house.
Valuation
The HISTORIC GARDEN AND PARK LAYOUT is of general importance:
- as a representative example of a landscape-style park layout partly preserved in structure and partly in detail, created by H. van Lunteren from the first quarter of the 19th century;
- as an example of the work of Van Lunteren;
- because of the functional-spatial relationship with the other components of the country estate.
Nearby in the register
- Bijgebouwen kastelen enz., Biltseweg 4Bijgebouwen kastelen enz.under 1 mi
- Prins HendrikoordBijgebouwen kastelen enz.under 1 mi
- PijnenburgKasteel, buitenplaatsunder 1 mi
- Tuin, park en plantsoen, Pijnenburg bij 1Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.