Rijksmonumentenregister · Netherlands
Woonhuis, Oranjesingel 70
Nijmegen, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1903
- Address
- Oranjesingel 70, Locatie: Centrum, 6511 NZ Nijmegen
- Place
- Nijmegen
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.84328, 5.86727
- Monument number
- 523015
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1899 map "Composite: 327. Cleve." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Het HERENHUIS, dat thans in gebruik is als kantoor, is gebouwd ca. 1903 door W.J.H. van der Waarden in een stijl die Art Nouveau-invloeden vertoont. De Art Nouveau-invloed blijft echter beperkt tot de geveldecoratie en de detaillering van het interieur van het verder vrij traditioneel vormgegeven en ingedeelde woonhuis.
Van der Waarden ontwierp ook het buurpand, zijn eigen woonhuis Oranjesingel 68, dat in hoofdvorm het spiegelbeeld is van nr. 70 en een overeenkomstige detaillering van houtwerk en dakkapellen heeft, maar een andere uitwerking van de gevel kent en veel uitbundiger en rijker is geornamenteerd. Het herenhuis is gelegen in de aaneengesloten noordelijke gevelwand van de Oranjesingel, één van de belangrijkste straten in het uitbreidingsplan van Bert Brouwer, ontworpen na de afbraak van de vestingwerken, liggend binnen het beschermd stadsgezicht. Het herenhuis heeft een voortuin die van het trottoir wordt gescheiden door een modern muurtje.
Omschrijving
Het tweebeukige HERENHUIS heeft op een rechthoekig grondplan een kelder, twee bouwlagen en een zolderverdieping onder een plat dak met een dakschild aan de voorzijde en een overstekend zadeldak boven de topgevel met een houten topgevelvulling met pseudo-vakwerk en bewerkte windveren. In het dakschild bevindt zich een houten dakkapel met stolpraam, topgevel, bewerkte zijborden en windveren. De daken zijn gedekt met leien in maasdekking.
Het herenhuis is opgetrokken in rode baksteen, gemetseld in kruisverband en zowel aan de voor- als de achterzijde voorzien van sierbanden van gele verblendsteen. De vensters hebben hardstenen lekdorpels.
De asymmetrisch ingedeelde VOORGEVEL heeft voor de rechter beuk een risaliet, die eindigt in een uitkragende topgevel van rode verblendsteen, rustend op gepleisterde consoles. Voor de risaliet bevindt zich een rechthoekige serre met balkon, op een plint van zwarte verblendsteen. Het linker gedeelte van de gevel heeft eveneens een uitspringende plint van zwarte verblendsteen en wordt afgesloten met een fries van rode en gele verblendsteen, dat versierd is met stucwerk. Hierboven bevindt zich een geprofileerde bakgoot op klossen. De bovenlichten van ramen en deuren worden omgeven door witgepleisterde velden met Art Nouveau-ornamenten zoals zweepslagmotieven in diepreliëf.
In de linker beuk bevindt zich de voordeur, een paneeldeur met ruitjes en smeedijzeren roosters en bovenlicht in een kozijn op hardstenen neuten. Voor de deur ligt een stoep met een smeedijzeren leuning. De deur wordt links geflankeerd door een venster met schuifraam en bovenlicht, dat is voorzien van Art Nouveau-motieven en opalineglas. Beide bovenlichten, die een 4-ruits verticale roedenverdeling met glas-in-lood hebben, zijn samen in één gepleisterde omlijsting gevat. Hierboven bevindt zich een venster met schuifraam en 4-ruits bovenlicht met verticale roedenverdeling en glas-in-lood.
De begane grond van de rechter beuk wordt ingenomen door de serre, die is opgebouwd uit bewerkte houten stijlen en glaspanelen op hardstenen neuten en dorpels. De serre heeft schuifdeuren die toegang geven tot de voortuin. Deur en glaspanelen zijn voorzien van gele glas-in-loodbovenlichten. De serre wordt afgesloten met een geprofileerde lijst op klosjes. Hierboven bevindt zich het balkon, dat toegankelijk is via dubbele deuren met een 5-ruits glas-in-loodbovenlicht met verticale roeden. De deuren hebben smalle, door gemetselde tussenstijlen gescheiden zijlichten met halve rondboogvormig afgesloten bovenlichten, gevuld met glas-in-lood. De bovenlichten van deuren en zijlichten zijn gevat in één gepleisterde omlijsting. Hierboven bevindt zich een venster met stolpraam en lagere zijlichten. Het venster wordt afgesloten met een witgepleisterd veld, dat wordt begrensd door zweepslagvormige rollagen en strekken van gele verblendsteen.
In de plint van zwarte verblendsteen bevinden zich getoogde keldervensters met stolpramen. Een stoep van drie hardstenen treden met een smeedijzeren leuning geeft toegang tot de voordeur.
De asymmetrisch ingedeelde ACHTERGEVEL heeft een kelder en drie bouwlagen. De rechter beuk springt naar voren. De terug gelegen linker beuk is opgevuld met een moderne serre over twee bouwlagen. De plint is gepleisterd en voorzien van twee getoogde keldervensters met stolpramen en twee later gewijzigde of aangebrachte vensters. De gevel wordt afgesloten door een witgepleisterd fries met een vakverdeling van gele verblendsteen tussen banden van rode verblendsteen. Hierboven bevindt zich een geprofileerde bakgoot op klossen. In de rechter beuk bevinden zich van beneden naar boven: de achterdeur, een paneeldeur met twee ruiten en bovenlicht, gekoppeld aan een T-schuifraam met bovenlicht en afgesloten met één segmentboog van rode verblendsteen; een venster met 4-ruits stolpraam en 3-ruits bovenlicht en een venster met stolpraam en bovenlicht. Beide vensters worden afgesloten met een segmentboog van rode verblendsteen. In de linker beuk bevindt zich in de derde bouwlaag een venster van hetzelfde type als in de rechter beuk.
De indeling van het INTERIEUR is grotendeels bewaard gebleven. er zijn tevens nog een aantal oorspronkelijke interieurelementen aanwezig zoals de vestibule en gang met marmeren vloeren en plinten; de vestibule heeft op de wanden een stucversiering in Art Nouveau-stijl; de trap met geornamenteerde trappalen en houten spijlen; de keuken met een vloer van patroontegels in blauw, bruin beige en zwart, een houten schouw en lambriseringen met geornamenteerde witblauwe tegels, keuken- en aanrechtkastjes; geornamenteerde stucplafonds; paneeldeuren met een bewerkte houten omlijsting in Art Nouveau-stijl.
Waardering
HERENHUIS uit ca. 1903 van W.J.H. van der Waarden.
- Van architectuurhistorische waarde als een goed en vrij gaaf voorbeeld in ex- en interieur van een herenhuis in een stijl die invloeden vertoont van de Art Nouveau met esthetische kwaliteiten in het ontwerp zoals bijzondere ornamentiek en materiaalgebruik.
- Van stedenbouwkundige waarde als onderdeel van de aaneengesloten noordelijke gevelwand van de Oranjesingel, één van de voornaamste straten van het beschermde stadsgezicht, het laat 19de-eeuwse uitbreidingsplan van Bert Brouwer.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The MANSION, which is now in use as an office, was built c. 1903 by W.J.H. van der Waarden in a style showing Art Nouveau influences. The Art Nouveau influence remains, however, limited to the facade decoration and the detailing of the interior of the otherwise fairly traditionally designed and arranged residential house.
Van der Waarden also designed the neighbouring building, his own residence Oranjesingel 68, which in its main form is the mirror image of no. 70 and has a corresponding detailing of woodwork and roof dormers, but has a different treatment of the facade and is much more exuberantly and richly ornamented. The mansion is situated in the contiguous northern facade wall of the Oranjesingel, one of the most important streets in the expansion plan of Bert Brouwer, designed after the demolition of the fortifications, located within the protected townscape. The mansion has a front garden which is separated from the pavement by a modern wall.
Description
The two-aisle MANSION has on a rectangular ground plan a basement, two storeys and an attic storey under a flat roof with a roof shield to the front and an overhanging saddle roof above the gable with wooden gable infill with pseudo-timbering and worked wind braces. In the roof shield is a wooden roof dormer with a sash window, gable, worked side boards and wind braces. The roofs are covered with tiles in Maas bonding.
The mansion is built in red brick, laid in header bond and furnished on both the front and rear sides with decorative bands of yellow facing brick. The windows have sandstone drip mouldings.
The asymmetrically arranged FRONT FACADE has for the right aisle a risalit, which ends in a projecting gable of red facing brick, resting on plastered consoles. In front of the risalit is a rectangular conservatory with balcony, on a plinth of black facing brick. The left part of the facade also has a projecting plinth of black facing brick and is closed off with a frieze of red and yellow facing brick, which is decorated with stucco work. Above this is a moulded tile gutter on corbels. The fanlights of windows and doors are surrounded by white plastered fields with Art Nouveau ornaments such as whiplash motifs in high relief.
In the left aisle is the front door, a panelled door with panes and wrought iron grilles and fanlight in a frame on sandstone jambs. In front of the door is a step with a wrought iron handrail. The door is flanked on the left by a window with a sash window and fanlight, which is furnished with Art Nouveau motifs and opaline glass. Both fanlights, which have a 4-pane vertical glazing bars with leaded glass, are together set in one plastered frame. Above this is a window with a sash window and 4-pane fanlight with vertical glazing bars and leaded glass.
The ground floor of the right aisle is occupied by the conservatory, which is built up from worked wooden posts and glass panels on sandstone jambs and drip mouldings. The conservatory has sliding doors that give access to the front garden. Door and glass panels are furnished with yellow leaded glass fanlights. The conservatory is closed off with a moulded list on corbels. Above this is the balcony, which is accessible via double doors with a 5-pane leaded glass fanlight with vertical glazing bars. The doors have narrow side lights separated by mortared intermediate posts with semi-circular arched fanlights, filled with leaded glass. The fanlights of doors and side lights are set in one plastered frame. Above this is a window with a sash window and lower side lights. The window is closed off with a white plastered field, which is bounded by whiplash-shaped battens and courses of yellow facing brick.
In the plinth of black facing brick are arched basement windows with sash windows. A step of three sandstone treads with a wrought iron handrail gives access to the front door.
The asymmetrically arranged REAR FACADE has a basement and three storeys. The right aisle projects forward. The recessed left aisle is filled with a modern conservatory over two storeys. The plinth is plastered and furnished with two arched basement windows with sash windows and two later altered or installed windows. The facade is closed off by a white plastered frieze with a field division of yellow facing brick between courses of red facing brick. Above this is a moulded tile gutter on corbels. In the right aisle are from bottom to top: the rear door, a panelled door with two panes and fanlight, coupled to a T-sash window with fanlight and closed off with one segmental arch of red facing brick; a window with 4-pane sash window and 3-pane fanlight and a window with sash window and fanlight. Both windows are closed off with a segmental arch of red facing brick. In the left aisle is in the third storey a window of the same type as in the right aisle.
The arrangement of the INTERIOR is largely preserved. There are also still a number of original interior elements present such as the vestibule and hallway with marble floors and plinths; the vestibule has on the walls stucco decoration in Art Nouveau style; the staircase with ornamented stair balusters and wooden spindles; the kitchen with a floor of patterned tiles in blue, brown beige and black, a wooden chimney breast and wainscoting with ornamented blue-white tiles, kitchen and worktop cupboards; ornamented stucco ceilings; panelled doors with worked wooden framing in Art Nouveau style.
Valuation
MANSION from c. 1903 by W.J.H. van der Waarden.
- Of architectural historical value as a good and fairly intact example in exterior and interior of a mansion in a style showing influences of Art Nouveau with aesthetic qualities in the design such as particular ornamentation and use of materials.
- Of urban planning value as part of the contiguous northern facade wall of the Oranjesingel, one of the most important streets of the protected townscape, the late 19th-century expansion plan of Bert Brouwer.
Nearby in the register
- Woonhuis, Oranjesingel 68Woonhuisunder 1 mi
- Kantoorwoning, Staringstraat 9 JWerk-woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Oranjesingel 65Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Oranjesingel 67Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.