Rijksmonumentenregister · Netherlands
Complex Mariaplein
Vught, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Onderwijs en wetenschap
- Function
- Schoolgebouw
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1939 - 1940
- Address
- Victorialaan 15, 5261 AE Vught (and others)
- Place
- Vught
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.66646, 5.29180
- Part of complex
- 521313
- Monument number
- 521318
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
Utrecht University LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1930 map "Handelskaart van Nederland / naar de nieuwste officiëele gegevens bewerkt" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Het SCHOOLGEBOUW voor de lagere school "Het Molenven" bevindt zich op de noordwestelijke hoek van het complex rondom het Mariaplein en ligt ingesloten tussen de bebouwing langs de hoek Victorialaan - Wilhelminalaan. Aan de voorzijde (zuidzijde) van het schoolgebouw ligt een schoolplein. De school, die in 1939-40 werd gebouwd naar ontwerp van A.J. Kropholler en de Vughtse architecten G. en H. Koesen, vertoont een Traditionalistische vormentaal. Opdrachtgever was de Katholieke Parochie Maria Middelares aller Genaden. In 1965 werd het schoolgebouw aan de westelijke zijde uitgebreid met een nieuwe vleugel voor twee klaslokalen en een personeelskamer: deze uitbreiding, eveneens naar ontwerp van A.J. Kropholler, was al in de eerste bouwfase voorzien en in de bouwtekeningen aangegeven.
Omschrijving
Het schoolgebouw heeft een globaal rechthoekige plattegrond, met op de zuidoostelijke zijde een aanbouw voor een fietsenstalling. Het gebouw telt één bouwlaag onder overstekend zadeldak, gedekt met verbeterde hollandse pannen. Langs het dak is een bakgoot op klossen aangebracht. Boven de voorgevel een drietal dakkapellen. De muren zijn opgetrokken in baksteen, met natuurstenen elementen, zoals geboortestenen van bogen, afdeklijsten en kolommen.
De hoofdingang is gelegen aan de westelijke zijde van het schoolgebouw en bestaat uit een dubbele openslaande eikenhouten deur met vensters. Deze is gelegen in een portaal met rondboog, voorzien van massieve natuurstenen geboorten. Een lage hardstenen trap leidt naar dit portaal. Boven de ingangspartij een kleine topgevel met een rondboogvenster. Deze topgevel is afgedekt met een natuurstenen lijst, bekroond met een kruis. Rechts van de ingangspartij zijn de klaslokalen voorzien van grote, per twee gekoppelde rechtgesloten vensters, voorzien van stalen ramen met hierin eenvoudig glas-in-lood. Boven deze vensters strekken, in het midden tussen de gekoppelde vensters voorzien van natuurstenen blokken. Geheel rechts in de voorgevel, ter hoogte van een smalle gang, is een kleiner venster met tweeruits raam aangebracht. Rechts hiervan een rechthoekige éénlaags aanbouw onder lessenaarsdak voor de fietsenstalling. De bakstenen muren van deze aanbouw worden aan de bovenzijde afgedekt door een natuurstenen lijst, met een blokvormig element op de zuidwestelijke hoek. Deze aanbouw is aan de westelijke zijde geopend door twee grote rondbogen, rustend op een betonnen/natuurstenen zuil met blokkapiteel, waarboven een natuurstenen booggeboorte. In het achterste gedeelte van de fietsenstalling is later een kantoorruimte aangebracht, waarbij de boogvormige opening met een wand werd afgesloten. Aan de zuidzijde van de fietsenstalling is een kleinere boog aangebracht. De oostelijke gevel van het schoolgebouw en de aansluitende fietsenstalling is geheel gesloten. De topgevel boven de kopgevel van de school is aan de bovenzijde voorzien van een natuurstenen deklijst.
De achtergevel van het schoolgebouw (noordelijke gevel) is ter hoogte van de gang voorzien van per drie gekoppelde rechtgesloten lage vensters met glas-in-loodramen. Hierboven een strek met natuurstenen blokken. Tussen deze gekoppelde vensterpartijen bevinden zich ter hoogte van de toiletten kleine éénruits vensters. Geheel rechts in de achtergevel bevindt zich een ondiepe uitbouw ter hoogte van het kantoor van het schoolhoofd. Hierin is een rechtgesloten venster met kruiskozijn aangebracht. Aan de westzijde sluit het uit 1939 daterende gedeelte van het schoolgebouw aan op de nieuwe vleugel.
Het inwendige van het schoolgebouw geeft nog een goede indruk van de oorspronkelijke dispositie en toont tevens nog een groot aantal oorspronkelijke elementen. In de hal, het portaal en de gang vinden we een tegelvloer en een lambrisering van geglazuurde stenen. In de hal en het portaal schoon metselwerk, de wanden van de gang en de lokalen zijn boven de lambrisering bepleisterd. Via de ingang komt men in een portaal.
Boven de ingang is een tegelband aangebracht, waarop de tekst "God zij op uw weg en zijn engelen begeleiden U" is aangebracht. Ook in de zijwanden van het portaal bevinden zich tegeldecoraties: links een vierkant tegeltableau met een gestileerde roos, rechts met een gestileerde lelie. In de lambrisering van geglazuurde stenen is links in het portaal een jaartalsteen ingemetseld met de tekst "Voor wetenschap en deugd, 1940". Tegenover de ingang bevindt zich een dubbele houten deur met achtruits ramen en glas-in-lood bovenlicht, die toegang geeft tot de hal. Deze is aan de linker- en rechterzijde voorzien van een boogvormige doorgang, die toegang geeft tot de gang voor de klaslokalen. Tegenover de deur tussen portaal en hal bevindt zich het kantoor voor het schoolhoofd. Dit vertrek is aan de rechterzijde voorzien van een venster met kruiskozijn. Links hiervan een rondboognis met een natuurstenen console voor een beeld. Hieronder een gebogen hardstenen opstaande rand. In de gang naar de klaslokalen glas-in-loodramen, waarvan de middelste van de drie gekoppelde vensters telkens van een in een ruit weergegeven figuratieve voorstelling is voorzien. In de gang een viertal bogen in schoon metselwerk, met natuurstenen geboorten. De klaslokalen zijn ter hoogte van de gang voorzien van tweedelige samengestelde vensters met kleine roedenverdeling en eenvoudige glas-in-loodramen. Houten paneeldeuren met vierruits venster geven toegang tot de klaslokalen. In de klaslokalen houten vloeren.
Waardering
Het schoolgebouw van de R.K. Basisschool is van algemeen belang. Het schoolgebouw bezit cultuurhistorische waarde als bijzondere uitdrukking van een sociaaleconomische en geestelijke ontwikkeling. Het illustreert de wijze waarop de Rooms-Katholieke kerk in de periode tussen de twee wereldoorlogen in de samenleving integreerde. Het object bezit architectuurhistorische waarde vanwege de plaats die het schoolgebouw inneemt binnen het oeuvre van architect A.J. Kropholler. Het object heeft ensemblewaarde als essentieel onderdeel van een groter geheel, dat cultuurhistorisch en architectuurhistorisch van nationaal belang is. Het schoolgebouw is van belang vanwege de architectonische gaafheid van het exterieur en interieur.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The SCHOOL BUILDING for the primary school "Het Molenven" is situated on the north-western corner of the complex surrounding the Mariaplein and is enclosed by the built environment along the corner of Victorialaan - Wilhelminalaan. In front (south side) of the school building lies a school playground. The school, which was built in 1939-40 to the design of A.J. Kropholler and the 's-Hertogenbosch architects G. and H. Koesen, displays a Traditionalist formal language. The client was the Catholic Parish Maria Middelares aller Genaden. In 1965 the school building was extended on the western side with a new wing for two classrooms and a staff room: this extension, also designed by A.J. Kropholler, was already foreseen in the first building phase and indicated in the building drawings.
Description
The school building has a roughly rectangular floor plan, with an outbuilding for a bicycle shed on the south-eastern side. The building has one storey under a projecting gabled roof, covered with improved Dutch tiles. Along the roof a gutter on brackets has been fitted. Above the front facade three roof dormers. The walls are built in brick, with natural stone elements, such as stone arises of arches, coping lists and columns.
The main entrance is located on the western side of the school building and consists of a double opening oak door with windows. This is situated in a portico with a round arch, provided with solid natural stone arises. A low sandstone step leads to this portico. Above the entrance section a small gable with a round arched window. This gable is covered with a natural stone list, crowned with a cross. To the right of the entrance section the classrooms are provided with large, paired upright windows, fitted with steel frames containing simple leaded glass. Above these windows stretches, in the centre between the paired windows provided with natural stone blocks. At the far right of the front facade, at the height of a narrow corridor, a smaller window with two-light frame has been fitted. To the right of this a rectangular single-storey outbuilding under a monopitch roof for the bicycle shed. The brick walls of this outbuilding are covered at the top by a natural stone list, with a block-shaped element on the south-western corner. This outbuilding is opened on the western side by two large round arches, resting on a concrete/natural stone column with block capital, above which a natural stone arch arise. In the rear part of the bicycle shed an office space was later fitted, whereby the arched opening was closed off with a wall. On the south side of the bicycle shed a smaller arch has been made. The eastern facade of the school building and the adjoining bicycle shed is entirely closed. The gable above the gable end of the school is provided at the top with a natural stone coping list.
The rear facade of the school building (northern facade) is at the height of the corridor provided with three paired upright low windows with leaded glass frames. Above this a row with natural stone blocks. Between these paired window sections are situated at the height of the toilets small single-light windows. At the far right of the rear facade is a shallow outbuilding at the height of the headmaster's office. In this a upright window with cross window has been fitted. On the west side the section of the school building dating from 1939 adjoins the new wing.
The interior of the school building still gives a good impression of the original layout and also shows a large number of original elements. In the hall, the portico and the corridor we find a tiled floor and wainscoting of glazed stone. In the hall and portico fair-faced brickwork, the walls of the corridor and the rooms above the wainscoting are rendered. Via the entrance one enters a portico.
Above the entrance a tile band has been fitted, on which the text "God be on your path and his angels guide you" has been set. Tile decorations are also found in the side walls of the portico: on the left a square tile tableau with a stylised rose, on the right with a stylised lily. In the wainscoting of glazed stone on the left in the portico a date stone is set in with the text "For knowledge and virtue, 1940". Opposite the entrance is a double wooden door with back-lights and leaded glass fanlight, which gives access to the hall. This is provided on the left and right sides with an arched passage, which gives access to the corridor for the classrooms. Opposite the door between portico and hall is the office for the headmaster. This room is provided on the right side with a window with cross window. To the left of this a round arched niche with a natural stone console for a sculpture. Below this a curved sandstone raised edge. In the corridor to the classrooms leaded glass windows, of which the middle of the three paired windows is each provided with a figurative representation shown in a pane. In the corridor four arches in fair-faced brickwork, with natural stone arises. The classrooms are at the height of the corridor provided with two-part composite windows with small glazing bars and simple leaded glass frames. Wooden panel doors with four-light window give access to the classrooms. In the classrooms wooden floors.
Valuation
The school building of the R.K. Primary School is of general interest. The school building possesses cultural-historical value as a particular expression of a socio-economic and spiritual development. It illustrates the manner in which the Roman Catholic church integrated into society in the period between the two world wars. The object possesses architectural-historical value by virtue of the place which the school building occupies within the oeuvre of architect A.J. Kropholler. The object has ensemble value as an essential component of a larger whole, which is of national importance in terms of cultural-historical and architectural-historical significance. The school building is of importance by virtue of the architectural integrity of the exterior and interior.
Nearby in the register
- Complex MariapleinOnderwijs en wetenschapunder 1 mi
- Complex MariapleinKlooster, kloosteronderdlunder 1 mi
- Complex MariapleinWoonhuisunder 1 mi
- Complex MariapleinBegraafplaats en -onderdelenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.