Rijksmonumentenregister · Netherlands
Clarissenklooster
Tilburg, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kapel
- Function
- Kapel(F1)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1890
- Address
- Lange Nieuwstraat 191, 5041 DB Tilburg
- Place
- Tilburg
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.56318, 5.08155
- Part of complex
- 521081
- Monument number
- 521083
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1875 map "Niederlande Und Belgien." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
DUBBELKAPEL uit 1890 in Neo-Gotische stijl naar ontwerp van architect A.G. de Beer is gebouwd voor de clarissen. Het gebouw heeft een representatief deel als openbare kloosterkapel en een sobere kapel voor de zusters.
Omschrijving
De vier traveeën tellende openbare kapel aan de straatzijde heeft een kruisvormige plattegrond met geveltoren en een koor met driezijdige sluiting. De erachter gelegen, tegen de koorsluiting aangebouwde, zusterkapel van drie traveeën heeft een rechthoekige plattegrond. De gevels zijn opgetrokken uit machinale baksteen en de zadeldaken zijn belegd met leien in Maasdekking. De toren van de kapel bestaat uit vier geledingen en bezit een ingesnoerde achtzijdige spits met kruis en weerhaan. De steunberen zijn overhoeks gemetseld en voorzien van hardstenen afzaten. In de eerste geleding bevinden zich de dubbele deuren onder spitsboog met natuurstenen vijfpas met glas-in-lood. Hier boven een hoog spitsboogvenster met bakstenen spitsboogtracering, vervolgens drie door de dorpel gekoppelde spitsboograampjes. Tenslotte volgen de spitsboogvormige galmgaten in een spitsboogvormige spaarboog omrand door siermetselwerk. Tegen de toren staat een kwartronde traptoren aangebouwd, voorzien van spleetvensters en een tentdak met piron. De hoeken van de kapel en het transept hebben tweedelige overhoekse steunberen. Spitsboogramen met tracering verlichten de ruimte. De muren en de gewelven zijn gestuct. Het eenbeukige schip en het transept zijn voorzien van geprofileerde kruisribben met ronde sluitsteen, aanzettend op een console met bladmotief. De zusterkapel heeft drie getoogde, hoog in de gevel van de buitenmuur geplaatste ramen. Entree is mogelijk via een deur in de gang, een aangrenzende ruimte achter en via een deur die via een hal leidt naar de parochiekapel. Deze dubbele deur heeft sierroeden in de bovenpanelen en wagenschotverdeling in het halfronde bovenlicht. Langs de wanden met een houten lambrizering staan koorbanken met misericordes opgesteld. De wanden en het plafond met getoogde orm zijn gestuct. In de achterwand is links een halfronde nis uitgespaard waar het eenvoudige Neogotische altaar met het: "I.H.S." teken staat. Deze ruimte komt overeen met de altaarruimte aan de zijde van de parochiekapel.
Waardering
De voormalige dubbelkapel is van algemeen belang. Het gebouw heeft cultuurhistorisch belang als voorbeeld van een geestelijke ontwikkeling, namelijk de stichting van nieuwe vestigingen van oude orden in stedelijke kernen, het is tevens van belang als voorbeeld van de typologische ontwikkeling van de dubbelkapel in de late negentiende eeuw. Het pand is van architectuurhistorisch belang vanwege de uiterst sobere stijl en detaillering, karakteristiek voor de clarissen en tevens vanwege de plaats in het oeuvre van de architect. Het gebouw is waardevol vanwege de samenhang tussen exterieur en interieur. Het pand heeft bijzondere betekenis vanwege de situering, verbonden met de ontwikkeling van de stad. Het gebouw is waardevol vanwege de uitzonderlijke gaafheid van in- en exterieur.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
DOUBLE CHAPEL from 1890 in Neo-Gothic style designed by architect A.G. de Beer was built for the Poor Clare nuns. The building comprises a representative section as a public monastery chapel and a plain chapel for the sisters.
Description
The public chapel facing the street, consisting of four bays, has a cruciform plan with a gable tower and a choir with three-sided closure. The sister's chapel adjoining the rear, built against the choir closure, has three bays and a rectangular plan. The walls are constructed of machine-made brick and the gabled roofs are covered with slate in Maas-bond pattern. The chapel tower consists of four tiers and has a tapered eight-sided spire with cross and weathervane. The buttresses are laid diagonally and provided with ashlar plinths. In the first tier are double doors under a pointed arch with natural stone five-foil with stained glass. Above this is a tall pointed-arch window with brick pointed-arch tracery, followed by three pointed-arch lights linked by the transom. Finally follow the pointed-arch-shaped sound holes in a pointed-arch shaped relieving arch framed by decorative brickwork. Against the tower is a quarter-round staircase turret, provided with slit windows and a pyramidal roof with cresting. The corners of the chapel and the transept have two-part diagonal buttresses. Pointed-arch windows with tracery illuminate the space. The walls and vaults are plastered. The single-aisle nave and transept are furnished with moulded cross ribs with round keystones, springing from a console with leaf motif. The sister's chapel has three arched windows set high in the wall of the external wall. Access is possible via a door in the corridor, an adjacent room behind and via a door leading through a hall to the parish chapel. This double door has decorative glazing bars in the upper panels and a geometrical glazing pattern in the semicircular fanlight. Along the walls with wooden wainscoting, choir stalls with misericords are arranged. The walls and the ceiling with arched form are plastered. In the rear wall, on the left, a semicircular niche is left where the simple Neo-Gothic altar with the "I.H.S." sign stands. This space corresponds to the altar space on the side of the parish chapel.
Valuation
The former double chapel is of general interest. The building has cultural-historical significance as an example of a spiritual development, namely the establishment of new branches of old orders in urban centres; it is also significant as an example of the typological development of the double chapel in the late nineteenth century. The property has architectural-historical significance because of the extremely plain style and detailing, characteristic of the Poor Clare nuns and also because of its place in the architect's oeuvre. The building is valuable because of the coherence between exterior and interior. The property has special significance because of its location, connected with the development of the city. The building is valuable because of the exceptional integrity of both interior and exterior.
Nearby in the register
- Klooster, Lange Nieuwstraat 191Klooster, kloosteronderdlunder 1 mi
- Woonhuis, Gasthuisring 23Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Gasthuisring 37Woonhuisunder 1 mi
- Winkel (G2), Gasthuisring 5Winkelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.