Rijksmonumentenregister · Netherlands
Boerderij(M1), Sint Josephstraat 51
Tilburg, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Boerderij
- Function
- Boerderij(M1)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1871
- Address
- Sint Josephstraat 51, 5017 GD Tilburg
- Place
- Tilburg
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.55560, 5.10235
- Part of complex
- 521065
- Monument number
- 521066
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUtrecht University LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1863 map "Niederlande und Belgien." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
De LANGGEVELBOERDERIJ is gebouwd in 1871 en verving een oudere voorganger van dezelfde familie. In 1912 vond er een verbouwing plaats, waarbij aan de achterzijde een melkkeuken werd aangebouwd en er inwendig enige wijzigingen plaatsvonden. Rond 1985 werden de zesruits schuifvensters vervangen door zesruits ramen met een iets breder profiel.
Omschrijving
De langgevelboerderij heeft een vrijwel rechthoekige plattegrond. De gevels zijn opgetrokken uit handgevormde bakstenen met rechte steekankers en op het zadeldak liggen zwarte Oudhollandse dakpannen. De plint is gepleisterd. Het woongedeelte bevindt zich links en telt vijf traveeën. In het midden bevindt zich de paneeldeur met een bovenlicht waarin een nieuwe gietijzeren levensboom. Aan weerskanten hiervan twee zesruits ramen met luiken onder een strek, met hardstenen dorpels. Rechts van de deur is een hardstenen gevelsteen ingemetseld met de tekst: "H. v. Roessel 1871". Het bedrijfsgedeelte heeft een rondboogvormig stalraam met een roedenverdeling met straalverdeling, daarnaast de staldeuren onder korfboog met hardstenen sluitsteen. De muurankers van het stalgedeelte zijn aanzienlijk langer dan die van het woonhuis.
Onder de geprofileerde houten gootlijst bevindt zich een gepleisterd fries met profielranden, bij het woonhuis bovendien voorzien van een verdeling in velden. De linkerzijgevel bezit op de begane grond een zesruits raam en de sporen van een identiek, sinds 1912 dichtgezet raam. In de topgevel zijn twee vierruits ramen gezet. De rechterzijgevel heeft vier rondboogstalramen met straalvormige roedenverdeling en temidden hiervan een hooideur met bovenlicht. In de topgevel bevindt zich een oculus.
De achtergevel heeft van links naar rechts korfboogvormige staldeuren, de grote uitbouw met melkkeuken en het woongedeelte met kelderlicht, opkamerraam en zesruits schuifvenster. Het interieur van het woonhuis wordt in tweeën gedeeld door een gang die het huis doorsnijdt van voor- tot achterdeur. Deze gang heeft een terrazzovloer. Een deur rechts leidt naar de woonkamer. Achter de betimmering bezit deze deur glaspanelen met gebogen sierroeden. De kamer is voorzien van een met overhoekse schildpaden witte tegels voorziene schouw. Aan weerskanten hiervan en erboven een donkere houten geprofileerde omlijsting en kasten met ruitdecoratie. In de linkerkast bevindt zich de installatie tot het bedienen van de sopketel, die zich daarachter in de stal bevindt. Links van de schouw met kasten nog een deur naar een bedstede. Achter de woonkamer bevindt zich de keuken. Beide ruimten hebben een plafond van gezaagde houten balken. In de keuken staat een deels oorspronkelijk aanrecht met houten keukenkastjes. Achter de woonkeuken bevindt zich de melkkeuken. Deze heeft muren met witte biseautétegels. Aan de andere kant van de gang bevinden zich nu drie kamers. Van oorsprong bevonden zich hier twee kamers, waaronder de opkamer. In 1912 werden de tussengelegen bedsteden weggehaald, in plaats hiervan schuifdeuren gezet en een raam in de zijgevel dichtgemetseld. De schuifdeuren met hoekkasten zijn afgetimmerd; hierachter bevinden zich deuren met geëtst figuratief glas. In de voorkamer staat een sobere zwart marmeren schouw. Onder de opkamer leidt een bakstenen trapje naar de kelder. Deze kelder heeft een tongewelf en een getoogde vakverdeling. Het stalgedeelte heeft een ruw houten zoldering, als vitselstek zonder leem. Er staat een cilindervormige sopketel met ijzeren deksel.
Waardering
De langgevelboerderij is van algemeen belang. Het gebouw heeft cultuurhistorisch belang als voorbeeld van de sociaal-economische ontwikkeling van de landbouw in Midden-Brabant en als voorbeeld van de typologische ontwikkeling van de langgevelboerderij. Architectuurhistorisch is het pand van belang vanwege de bijzondere samenhang tussen exterieur en interieur. De boerderij is belangrijk vanwege de gaafheid van het in- en exterieur en is als zodanig zeldzaam. Het is een der laatste verwijzingen in de stad naar een agrarisch verleden en daarom van belang in relatie tot de visuele en structurele gaafheid van de stedelijke omgeving.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The long-gable farmhouse was built in 1871 and replaced an older predecessor of the same family. In 1912 a renovation took place, with a dairy kitchen being added to the rear and some internal alterations being made. Around 1985 the six-pane sash windows were replaced by six-pane windows with a slightly wider profile.
Description
The long-gable farmhouse has a virtually rectangular ground plan. The facades are constructed from hand-formed bricks with straight header anchors and on the gabled roof lie black Oudhollandse roof tiles. The plinth is plastered. The residential section is on the left and comprises five bays. In the middle is the panelled door with a fanlight in which a new cast-iron tree of life. On either side of this are two six-pane windows with shutters under a lintel, with sandstone sills. To the right of the door is a sandstone facing stone set in mortar with the text: "H. v. Roessel 1871". The business section has a rounded-arch stable window with a radial glazing bar pattern, next to it the stable doors under a basket arch with a sandstone keystone. The wall anchors of the stable section are considerably longer than those of the farmhouse.
Beneath the profiled wooden gutter cornice is a plastered frieze with profiled edges, with the farmhouse section additionally featuring a division into panels. The left side facade has a six-pane window on the ground floor and traces of an identical window, sealed since 1912. In the gable are two four-pane windows. The right side facade has four rounded-arch stable windows with radial glazing bar pattern and in between a hay door with a fanlight. In the gable is an oculus.
The rear facade has from left to right basket-arch shaped stable doors, the large extension with dairy kitchen and the residential section with basement light, upper room window and six-pane sash window. The interior of the farmhouse is divided in two by a corridor which runs through the house from front to rear door. This corridor has a terrazzo floor. A door on the right leads to the living room. Behind the panelling this door has glass panes with curved ornamental glazing bars. The room is furnished with a fireplace with diagonally placed white tiles. On either side of this and above it is dark wood profiled framing and cupboards with lattice decoration. In the left cupboard is the installation for operating the soapstone boiler, which is located behind it in the stable. To the left of the fireplace with cupboards is another door leading to a bed alcove. Behind the living room is the kitchen. Both rooms have a ceiling of sawn wooden beams. In the kitchen stands a partly original sink unit with wooden kitchen cupboards. Behind the living kitchen is the dairy kitchen. This has walls with white bevel-edge tiles. On the other side of the corridor are now three rooms. Originally there were two rooms here, including the upper room. In 1912 the intermediate bed alcoves were removed, sash doors were installed in their place and a window in the side facade was sealed up. The sash doors with corner cupboards are panelled; behind them are doors with etched figurative glass. In the front room stands a sober black marble fireplace. Under the upper room a brick staircase leads to the cellar. This cellar has a barrel vault and a vaulted panel division. The stable section has a rough wooden ceiling, as hurdle work without clay. There stands a cylindrical soapstone boiler with iron lid.
Valuation
The long-gable farmhouse is of general importance. The building has cultural-historical significance as an example of the socio-economic development of agriculture in Midden-Brabant and as an example of the typological development of the long-gable farmhouse. Architecturally, the building is significant because of the special relationship between exterior and interior. The farmhouse is important because of the integrity of its interior and exterior and is therefore rare. It is one of the last reminders in the city of an agrarian past and is therefore significant in relation to the visual and structural integrity of the urban environment.
Nearby in the register
- Langgevelboerderij/bak-koetshuisBoerderijunder 1 mi
- Woonhuis, Sint Josephstraat 42Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Sint Josephstraat 105Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Sint Josephstraat 115Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.