Rijksmonumentenregister · Netherlands
Anagber
Schiermonnikoog, Fryslân, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Sport en recreatie
- Function
- Recreatiehuisje
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1917
- Address
- Badweg 115, 9166 NH Schiermonnikoog
- Place
- Schiermonnikoog
- Province
- Fryslân
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.48920, 6.15041
- Monument number
- 512347
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
TU Delft LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1868 map "Topografische atlas van het Koninkrijk der Nederlanden" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
De RECREATIEWONING Anagber is gelegen bovenop een duin met uitzicht op de Noordzee, aan de westzijde van de Badweg, die vanaf het dorp Schiermonnikoog in noordwestelijke richting loopt. 'Anagber' ligt midden op een opstrekkende kavel, met de kopse gevel naar de Badweg georiënteerd en is via een smeedijzeren hek (met het opschrift ANAGBER) en een oplopend pad te bereiken. 'Anagber' is in 1917 in opdracht van Jhr. van Vierssen Trip in een traditionele stijl gebouwd, op een andere locatie én met de naam Josanna: namelijk aan de strandboulevard, die rond 1911 was aangelegd dwars op de Badweg. Door een oprukkende vloedlijn kalfden de duinen echter al snel af en werd de boulevardbebouwing bedreigd. Twee huizen, Anagber en Opduin, werden tijdig afgebroken en op een veiliger plaats herbouwd. Waarschijnlijk is dit met 'Anagber' in 1920 gebeurd. De architect is onbekend. In 1947 kreeg het huis van de nieuwe eigenaar de naam Anagber, een samenstelling van de eerste lettergrepen van de namen van zijn dochters. De huidige ontvangsthal achter de oostgevel fungeerde oorspronkelijk als bijkeuken. Een halfopen veranda in de zuidoosthoek is dichtgezet. In 1978 is het huis met zorg gerestaureerd/gerenoveerd, waarbij de achtergevel is gewijzigd: de muren, een venster en een dubbele deur zijn vernieuwd, maar in bijpassende vormentaal. Inwendig is het houtwerk op de verdieping grotendeels vervangen. In 1993 is de schuur geheel vernieuwd. De schuur en het hek vallen buiten de bescherming van rijkswege.
Omschrijving
De recreatiewoning Anagber is opgetrokken uit bruine baksteen op een rechthoekige plattegrond in één bouwlaag met zolderverdieping, met een rollaag rondom op ongeveer anderhalve meter hoogte. De stenen in de (vernieuwde) achtergevel zijn iets roder. Dwars op het zadeldak steekt een iets lager zadeldak uit het noordelijke dakschild, zodanig dat hier een topgevel is ontstaan. Een dakkapel met dubbel vierruitsvenster bevindt zich in het zuidelijke dakschild. Het dak is gedekt met rode geglazuurde Hollandse pannen; op de nok twee gele bakstenen schoorstenen; gootlijst op houten klossen, met op de hoeken geprofileerde gootklampen. De drie topgevels zijn afgewerkt met decoratieve windveren en makelaars.
Vóór de oostelijke voorgevel is een bordes van gele steen met trap, met aan weerszijden een geverfde stenen bol. De voorgevel is symmetrisch ingedeeld, met centraal een negenruits rondboogdeur, omvat door een rondboogstrek met kunststenen sluitstenen. Aan elke zijde van de voordeur een achtruitsvenster onder strek met één halfhoog raamluik. Muurankers vormen het jaartal 1917. Op de verticale beschieting van de geveltop een houten bord met de naam Anagber; direct onder de beschieting een driedubbel vierruitsvenster.
In de linker zijgevel bevindt zich een drietal dubbele vierruits- en zesruits vensters van verschillend formaat onder strek; een vierruitsdeur en een dubbele zesruitsdeur onder betonnen latei. Oorspronkelijk werd de gevelindeling mede geritmeerd door nu verdwenen raamluiken.
De rechter zijgevel is in drieën gedeeld door de centrale topgevel. In het voorste gedeelte een dubbel vierruitsvenster. De beschieting van de topgevel omvat deels de negenruits rondboogdeur en een dubbel vierruitsvenster met luiken. Centraal in de topgevel een ovaal zesruitsvenster met houten, gedecoreerde medaillonlijst. Een flauwe driezijdige erker, doorlopend tot direct onder de gootklossen domineert het achterste gedeelte van deze zijgevel. In de erker een achtruitsvenster met vierruits bovenlicht, en twee gestapelde ruiten met bovenlicht als zijvensters. De geveltop van de -verder gewijzigde- achtergevel met beschieting en vensters is identiek aan die van de voorgevel.
De PLATTEGROND is grotendeels origineel, waarin een centrale hoge hal aan de noordzijde de toegang tot de hoofdvertrekken verstrekt.
In het INTERIEUR zijn nog vele onderdelen origineel, waaronder deuren, vensterbanken, in de woonkamer een houten geprofileerde schoorsteenmantel, en ingebouwde ledikanten in de slaapkamers.
Waardering
De in 1917 gebouwde recreatiewoning Anagber te Schiermonnikoog is van algemeen cultuurhistorisch en architectuurhistorisch belang:
- als bijzondere uitdrukking van het zich ontwikkelende toerisme in de eerste helft van deze eeuw;
- vanwege de relatie met de historie rondom de duinafslag in deze omgeving;
- vanwege de hoogwaardige esthetische kwaliteiten van het ontwerp;
- vanwege de hoge mate van kwaliteit en gaafheid van de detaillering en ornamentiek in het exterieur en het interieur;
- vanwege de redelijke mate van architectonische gaafheid van het exterieur;
- vanwege de hoge kwaliteit van de visuele relatie van het object met het landschap van duinen en zee rondom.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The RECREATIONAL HOUSE Anagber is located on top of a dune with a view of the North Sea, on the west side of the Badweg, which runs in a north-westerly direction from the village of Schiermonnikoog. 'Anagber' sits in the middle of a deep plot, with its gable end oriented towards the Badweg and is accessible via a wrought-iron gate (inscribed with ANAGBER) and a sloping path. 'Anagber' was built in 1917 on the commission of Jhr. van Vierssen Trip in a traditional style, at a different location and under the name Josanna: namely on the beach boulevard, which had been laid out around 1911 running transversely across the Badweg. However, due to an encroaching flood line, the dunes were soon receding and the boulevard buildings were threatened. Two houses, Anagber and Opduin, were demolished in time and rebuilt in a safer location. This probably happened with 'Anagber' in 1920. The architect is unknown. In 1947 the house received the name Anagber from its new owner, a combination of the first syllables of the names of his daughters. The current reception hall behind the east gable originally served as a scullery. A semi-open veranda in the south-east corner has been enclosed. In 1978 the house was carefully restored/renovated, with the rear gable being altered: the walls, a window and a double door were renewed, but in matching architectural language. Internally, much of the woodwork on the upper storey was replaced. In 1993 the barn was completely renewed. The barn and gate fall outside national monument protection.
Description
The recreational house Anagber is built of brown brick on a rectangular plan in one storey with attic storey, with a plinth course running around at approximately one and a half metres height. The bricks in the (renewed) rear gable are somewhat redder. Across the gabled roof, a slightly lower gabled roof projects from the northern roof slope, creating a stepped gable. A roof dormer with double four-light window is located in the southern roof slope. The roof is covered with red glazed Dutch tiles; on the ridge two yellow brick chimneys; gutter moulding on wooden brackets, with profiled gutter clamps on the corners. The three stepped gables are finished with decorative weathervanes and cresting.
In front of the eastern front facade is a platform of yellow stone with steps, with a painted stone ball on each side. The front facade is symmetrically arranged, with centrally a nine-light round-arched door, framed by a round-arched moulding with artificial stone voussoirs. On each side of the front door an eight-light window under moulding with one half-height shutter. Ornamental wall anchors form the date 1917. On the wooden cladding of the gable top a wooden board with the name Anagber; directly below the cladding a triple four-light window.
In the left side gable are three double four-light and six-light windows of varying sizes under moulding; a four-light door and a double six-light door under concrete lintel. Originally the gable arrangement was also articulated by shutters which have now disappeared.
The right side gable is divided into three parts by the central stepped gable. In the front section a double four-light window. The cladding of the stepped gable partly covers a nine-light round-arched door and a double four-light window with shutters. Centrally in the stepped gable an oval six-light window with wooden, decorated medallion moulding. A shallow three-sided bay window, running down to just below the gutter brackets, dominates the rear section of this side gable. In the bay a eight-light window with four-light fanlight, and two stacked panes with fanlight as side windows. The gable top of the - otherwise altered - rear gable with cladding and windows is identical to that of the front facade.
The FLOOR PLAN is largely original, with a central high hall on the north side providing access to the main rooms.
In the INTERIOR many components remain original, including doors, window sills, a wooden profiled chimney mantel in the living room, and built-in beds in the bedrooms.
Valuation
The recreational house Anagber at Schiermonnikoog, built in 1917, is of general cultural-historical and architectural-historical importance:
- as a distinctive expression of developing tourism in the first half of this century;
- because of its relation to the history of dune erosion in this area;
- because of the high aesthetic qualities of the design;
- because of the high quality and integrity of the detailing and ornamentation in both exterior and interior;
- because of the reasonable degree of architectural integrity of the exterior;
- because of the high quality of the visual relationship of the object with the surrounding landscape of dunes and sea.
Nearby in the register
- OpduinSport en recreatieunder 1 mi
- De HorstSport en recreatieunder 1 mi
- Kust- en oevermarkering, Vuurtorenpad 28Kust- en oevermarkeringunder 1 mi
- St. EgbertKerk en kerkonderdeelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.