Rijksmonumentenregister · Netherlands
Schakelstation Staatsmijnen
Maastricht, Limburg, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Industrie
- Function
- Nutsbedrijf
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1921 - 1924
- Address
- President Rooseveltlaan 217, Locatie: Oostermaas, 6224 CP Maastricht (and others)
- Place
- Maastricht
- Province
- Limburg
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 50.85093, 5.71163
- Monument number
- 506721
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1914 map "Toekenning van een renteloos voorschot uit 's rijks schatkist ten behoeve van den aanleg en het in exploitatie brengen van een spoorweg van Sittard over Heerlen naar de Pruisische grens bij Bovenste Locht" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
SCHAKELSTATION, 1921, met dubbele schakelbordwachterswoning uit 1924, gesitueerd aan de westelijke bebouwingsrand van Oostermaas. Gebouwd in een traditionele, door het expressionisme beïnvloede stijl, in opdracht van de Staatsmijnen, naar een ontwerp van architect A.J.N. Boosten te Maastricht. De capaciteit van het schakelstation is na 1921 éénmaal vergroot.
Omschrijving
Het schakelstation bevindt zich in dwarsrichting ten opzichte van de President Rooseveltlaan, waarbij de dubbele schakelbordwachterswoning aan de westzijde het schakelstation aan de oostzijde voorafgaat. Deze dubbele woning heeft een souterrain, twee bouwlagen en een zolder op een rechthoekige plattegrond en wordt gedekt door een tentdak met rode Hollandse pannen. Aan de zuidzijde een in het dak doorlopend bouwvolume onder plat. Dakkapellen met verticaal ingedeelde vensterkozijnen op drie dakvlakken. Hoogoplopende schoorstenen. Luifelgoten. Recente tuimelvensters op het achterdakvlak.
De dubbele dienstwoning heeft een symmetrische voorgevel. Centraal in de gevel rechthoekige dubbele houten deuren met bovenlicht, waartussen een rechthoekig, gekoppeld houten zijlicht met een geornamenteerde tussenstijl en een decoratieve houten bloembak op bakstenen consoles.
Boven deze deuren twee gekoppelde, verticaal ingedeelde houten vensterkozijnen met geornamenteerde tussenstijl, elk met een decoratieve houten bloembak op bakstenen consoles. Aan weerszijden één vensteras, in de eerste laag met een rechthoekig, ongeleed houten venster; in de tweede laag een rechthoekig, verticaal ingedeeld houten venster.
De rechter zijgevel telt twee vensterassen. In de eerste laag van de eerste as een driekante erker onder plat, waarnaast en waarboven rechthoekige houten, verticaal ingedeelde vensters. Tussen de tweede vensteras van de rechter zijgevel en de bedieningsruimte een risalerend blokvormig bouwvolume van drie bouwlagen onder plat. Hierin in is, onder een houten luifel op bakstenen consoles een rechthoekige houten paneeldeur in een trapsgewijs uitgemetselde lijst geplaatst. Boven de luifel een rechthoekig, achtruits houten bovenlicht, naast de deur twee zijlichten waarvan er één kunststoffen en één houten dat nog de oorspronkelijke zesruits roedeverdeling heeft. In de tweede laag van dit volume drie horizontaal ingedeelde rechthoekige houten vensters met vierruits roedeverdeling per glaspaneel. In de derde laag rechthoekige houten vensters met een V-vormige roedeverdeling. In de derde laag van de oostgevel twee rechthoekige houten ventilatieroosters. Onder de luifelgoot van het platte dak een geprofileerde streklijst.
De linker zijgevel heeft drie vensterassen en is onregelmatig ingedeeld. In de eerste laag van de eerste as een driekante erker onder plat, in de tweede laag drie rechthoekige, verticaal ingedeelde vensters, deels nog met kleine roedeverdeling. Naast de erker, in de derde as, een rechthoekig kunststoffen venster.
In het vrijgebleven deel van de achtergevel van de dienstwoningen een hoog onder de luifelgoot ingezette vensterreeks.
Aan de achtergevel van de dienstwoningen bevindt zich het schakelstation met bedieningsruimte en hoogspanningsruimte. Tussen bedieningsruimte en dienstwoningen bestaat een directe verbinding. Het schakelstation heeft één bouwlaag op een ongelijkbenige U-vormige plattegrond en is voorzien van een plat dak.
In de noordelijke zijgevel van de bedieningsruimte is het vensterkozijn dichtgemetseld en bevindt zich een rechthoekige houten deur. In de zuidelijke gevel een rechthoekig, dubbel houten kruiskozijn met vierruits bovenlichten. De bedieningsruimte heeft metselwerk in staand verband, het schakelstation in halfsteens verband.
Het schakelstation bestaat uit een aaneenschakeling van hoogspanningcellen (17 aan de zuidzijde, 15 aan de noordzijde) met stalen drukdeuren waarboven rechthoekige stalen, negenruits bovenlichten waaruit het glas is vervangen door een aluminium beplating. In de eindgevels aan de oostzijde een stalen deurkozijn met zij- en bovenlichten voorzien van kleine roedeverdeling.
Aan de straatzijde bevinden zich twee bakstenen hekpilaren met ezelsrug en koperen verlichtingsarmaturen.
Waardering
Het schakelstation met dubbele schakelbordwachterswoning is van cultuurhistorisch belang als bijzondere uitdrukking van een sociaal-economische, technische en typologische ontwikkeling met een innovatief karakter.
De architectuurhistorische waarden worden bepaald door de bouwstijl, de betrokkenheid van architect Boosten, de esthetische kwaliteiten van diens ontwerp, het materiaalgebruik, de ornamentiek en de functiegebonden vormgeving van het exterieur.
Het schakelstation is vanwege de situering verbonden met de ontwikkeling van stad en streek en van betekenis voor het aanzien van de wijk Oostermaas.
Schakelstation en dienstwoningen zijn in redelijke mate gaaf en van belang voor de visuele gaafheid van de stedelijke omgeving.
Bovendien beschikt het geheel over een aanzienlijke bouwtechnische, typologische en functionele zeldzaamheidswaarde.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
SUBSTATION, 1921, with double substation control house from 1924, situated on the western building edge of Oostermaas. Built in a traditional style influenced by expressionism, commissioned by Staatsmijnen, to a design by architect A.J.N. Boosten of Maastricht. The capacity of the substation was increased once after 1921.
Description
The substation is situated in cross direction to President Rooseveltlaan, with the double substation control house on the west side preceding the substation on the east side. This double dwelling has a basement, two storeys and an attic on a rectangular plan and is covered by a hip roof with red Dutch tiles. On the south side a building volume running through the roof with flat top. Roof dormers with vertically divided window frames on three roof slopes. Tall chimneys. Cornice gutters. Recent tilt windows on the rear roof slope.
The double service dwelling has a symmetrical front facade. Centrally in the facade rectangular double wooden doors with fanlight, between which a rectangular, paired wooden side window with an ornamented mullion and a decorative wooden flower box on brick consoles.
Above these doors two paired, vertically divided wooden window frames with ornamented mullion, each with a decorative wooden flower box on brick consoles. On either side one window bay, in the first storey with a rectangular, single wooden window; in the second storey a rectangular, vertically divided wooden window.
The right side facade has two window bays. In the first storey of the first bay a triangular bay window under flat top, beside and above which rectangular wooden, vertically divided windows. Between the second window bay of the right side facade and the service room a projecting block-shaped building volume of three storeys under flat top. In this is, under a wooden canopy on brick consoles, a rectangular wooden panelled door placed in a stepped-out jointed course. Above the canopy a rectangular, rear-sash wooden fanlight, beside the door two side windows of which one is plastic and one wooden with the original six-pane glazing bar pattern. In the second storey of this volume three horizontally divided rectangular wooden windows with four-pane glazing bar pattern per glass panel. In the third storey rectangular wooden windows with a V-shaped glazing bar pattern. In the third storey of the east facade two rectangular wooden ventilation grilles. Under the cornice gutter of the flat roof a profiled string course.
The left side facade has three window bays and is irregularly arranged. In the first storey of the first bay a triangular bay window under flat top, in the second storey three rectangular, vertically divided windows, some still with small glazing bar pattern. Beside the bay window, in the third bay, a rectangular plastic window.
In the remaining part of the rear facade of the service dwellings a high row of windows set below the cornice gutter.
At the rear facade of the service dwellings is the substation with service room and high-voltage room. Between service room and service dwellings there is a direct connection. The substation has one storey on an unequal U-shaped plan and is provided with a flat roof.
In the northern side facade of the service room the window frame is bricked up and there is a rectangular wooden door. In the southern facade a rectangular, double wooden cross window with four-pane fanlights. The service room has brickwork in stretcher bond, the substation in half-brick bond.
The substation consists of a series of high-voltage cells (17 on the south side, 15 on the north side) with steel push-button doors above which rectangular steel, nine-pane fanlights with the glass replaced by an aluminium covering. In the end facades on the east side a steel door frame with side and fanlights provided with small glazing bar pattern.
On the street side there are two brick gate pillars with saddle back and copper lighting fittings.
Valuation
The substation with double substation control house is of cultural-historical importance as a distinctive expression of a socio-economic, technical and typological development with an innovative character.
The architectural-historical values are determined by the building style, the involvement of architect Boosten, the aesthetic qualities of his design, the use of materials, the ornamentation and the function-based shaping of the exterior.
The substation is owing to its location connected with the development of the city and region and is of significance for the appearance of the Oostermaas district.
Substation and service dwellings are reasonably intact and are of importance for the visual integrity of the urban environment.
Moreover, the whole has considerable building technical, typological and functional rarity value.
Nearby in the register
- Basisschool St.TheresiaOnderwijs en wetenschapunder 1 mi
- R.K. Kerk Onze Lieve Vrouw van LourKerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- GemeenteflatAppartementengebouwunder 1 mi
- 't SonnehuijsWoonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.