Rijksmonumentenregister · Netherlands
Synagoge
's-Hertogenbosch, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerk en kerkonderdeel
- Function
- Synagoge
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Prins Bernhardstraat 4, 5211 HE 's-Hertogenbosch
- Place
- 's-Hertogenbosch
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.68598, 5.30381
- Monument number
- 333500
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUtrecht University Library
2 historical maps cover this location, the earliest the 1688 map "Quartae partis Brabantiae seu ditionis Silvae Ducis accuratissma delineatio / [Frederik de Wit]" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Oorspronkelijk uit 1826 daterende synagoge, in 1886 naar ontwerp van I. Gosschalk verbouwd, hetgeen vrijwel op herbouw neerkomt. Aan de oostzijde driezijdig gesloten zaal met boven de noord- en zuidzijde flauw hellende dakschilden en vlakgedekt midden met houten lichtkap onder zadeldak. Blinde zijgevels met in elk een stel rechtgesloten openslaande deuren; in schoon metselwerk opgetrokken oostgevel met in elk van de drie, door twee hoeklisenen gescheiden gevelvlakken een blinde rondboogvensternis met boven de middelste, waarin een jaartalsteen uit 1886, een ronde blindnis. Grijs en wit geschilderd interieur met gepleisterde wanden, die boven met een lijst afgesloten lambrisering met verhoogde velden zijn geleed door gecanneleerde pilasters met vergulde Korinthische kapitelen en grote omlijste velden tussen de pilasters, die zijn afgesloten met een geprofileerde lijst, waarboven de iets terugliggende koof naar het plafond. Stucwerkplafond met omlijste, rechthoekige velden en in de lichtkap in elk der drie velden een stucwerkornament. Tegen de westgevel de vrouwengalerij, aan weerszijden van het ingezwenkte midden rustend op een dorische zuil op vijfzijdige sokkel en aan de oostzijde boven een kroonlijst met mutuli afgesloten door een gesloten balustrade met geprofileerde deklijst, hoekpijlertjes met diamantkoppen en dubbel-conische halve balusters. In de westgevel dubbele paneeldeuren naar de zaal: in noord- en zijgevel dubbele paneeldeuren met gietijzeren roosters in de bovenste panelen en omsloten door pilasters, afgedekt met een kroonlijst op consoles. In de buitenste gevelvelden van de oostgevel een marmeren gedenkplaat ter herinnering aan het bezoek van koningin Wilhelmina en koningin-moeder Emma in 1918. De bruin-rood geschilderde heilige Arke is afkomstig uit de synagoge van Zaltbommel. Marmeren Tien Geboden tafelen boven de boog van de Heilige Arke, afkomstig uit Monnikendam. Fraaie, 18de-eeuwse, manshoge, koperen chanoekaluchter, afkomstig uit Haarlem. De synagoge is op basis van oudheidkundige en kunsthistorische overwegingen van algemeen cultuurhistorisch belang; daarin spelen elementen als zeldzaamheid, gaafheid en genoemde inventarisstukken een belangrijke rol.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Synagogue originally dating from 1826, rebuilt in 1886 to designs by I. Gosschalk, which amounted to virtually a complete reconstruction. On the east side a three-sided enclosed hall with above the north and south sides gently sloping hipped roofs and a flat-roofed middle section with wooden skylight under a gabled roof. Blind side gables each with a pair of right-angled opening doors; east gable constructed of fine brickwork with in each of the three wall fields separated by two corner pilasters a blind round-arched window opening with above the middle one, which contains a date stone from 1886, a round blind opening. Grey and white painted interior with plastered walls, which above are articulated with a moulded wainscot with raised panels divided by fluted pilasters with gilded Corinthian capitals and large framed fields between the pilasters, which are enclosed with a profiled moulding, above which the slightly recessed soffit leads to the ceiling. Stucco plasterwork ceiling with framed, rectangular fields and in the skylight in each of the three fields a stucco ornament. Against the west gable the women's gallery, resting on either side of the inset middle section on a Doric column on a five-sided plinth and on the east side above a cornice with mutules closed off by a solid balustrade with profiled coping, corner pillars with diamond heads and double-conical half balusters. In the west gable double panelled doors to the hall: in north and side gable double panelled doors with cast-iron grilles in the upper panels and enclosed by pilasters, topped with a cornice on brackets. In the outer wall fields of the east gable a marble memorial plaque commemorating the visit of Queen Wilhelmina and Queen Mother Emma in 1918. The brown-red painted Holy Ark originates from the synagogue of Zaltbommel. Marble Tablets of the Ten Commandments above the arch of the Holy Ark, originating from Monnikendam. Fine, 18th-century, man-height, copper hanukkiah, originating from Haarlem. The synagogue is a building of general cultural-historical importance on the basis of archaeological and art-historical considerations; in this regard elements such as rarity, integrity and the aforementioned inventory items play an important role.
Nearby in the register
- Overheidsdienstgebouw, Waterstraat 20Overheidsgebouwunder 1 mi
- Provinciehuis, Waterstraat 16Bestuursgebouw en onderdlunder 1 mi
- Sociale zorg, liefdadigheid, Keizerstraat 12Sociale zorg, liefdadigheidunder 1 mi
- Belastingkantoor, Wolvenhoek bij 1Overheidsgebouwunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.