Rijksmonumentenregister · Netherlands
Open verdedigingswerk, Waaldijk 29
Vuren, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Open verdedigingswerk
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Waaldijk 29, 4214 LB Vuren (West Betuwe 25)
- Place
- Vuren
- Municipality
- West Betuwe
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.82342, 5.03221
- Part of complex
- 531890
- Monument number
- 531901
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesTU Delft LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1636 map "Hollandiae meridionalis descriptio nova" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Cluster 73.
NIEUWE HOLLANDSE WATERLINIE
Inleiding
RESTANT TANKVERSPERRING als onderdeel van een accesverdediging in de noordelijke Waaldijk ten oosten van het Fort bij Vuren. Het opwerpen van hindernissen om het oprukken van vijandelijke troepen te belemmeren of te vertragen kent een lange historie. Belangrijke kunstmatige hindernissen waren van oudsher onder meer grachten, waterlinies, omgehakte bomen en onklaar gemaakte bruggen. Met de opkomst van mechanische (zoals de stoomtrein) en gemotoriseerde (pantservoertuigen en tank) verkeersmiddelen is nog zwaarder materieel ingezet, waaronder de stalen en (gewapend) betonnen versperring. Eén van de vanaf het midden van de jaren '30 toegepaste systemen bestond uit schuin rechtop geplaatste en gepunte, stalen (H-)profielbalken, die niet alleen de doorgang voor zulke verkeersmiddelen sterk bemoeilijkten, maar die daaraan ook zware schade konden toebrengen. Dergelijke hindernissen konden worden samengesteld uit één (Type I) dan wel twee rijen (Type II) profielbalken. Na het uitnemen van de deksels en het in sleuven aanbrengen van schuin in het betonnen blok verankerde stalen H-profielbalken (zogenoemde 'asperges') kon de voortgang van voertuigen, waaronder tanks en pantservoertuigen worden belemmerd. Tankhindernissen waren gewoonlijk opgebouwd uit samenhangende stelsels van barrières, waarin behalve water (waaronder vooral antitankgrachten) ook betonnen en stalen constructies (de echte tankversperringen) de voortgang vertraagden. Een andere bekende hindernis was de tetraëder - een verplaatsbaar driehoekig betonblok (ook wel een stalen constructie), dat groepsgewijze kon worden toegepast bij controleposten en bruggen. Het Nederlandse leger maakte aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog in de Nieuwe Hollandse Waterlinie onder meer gebruik van antitankgrachten en betonblokken met stalen profielbalken. Het aantal aangelegde tankversperringen in de Nieuwe Hollandse Waterlinie is niet bekend; rond het jaar 2000 waren er nog ongeveer 10 herkenbaar aanwezig, waarvan 1 compleet. In de volgende jaren zijn er enkele (opnieuw) aangetroffen, die ten dele aan dit aantal zijn toe te voegen. Binnen het complex Fort bij Vuren is een restant van een tankversperring Type II bewaard gebleven nabij de bocht in de Waaldijk ten oosten van het fort. Er bevinden zich bovendien enkele gewapend betonnen tetraëders in de wegberm. De versperring is omstreeks 2009 enigszins gerestaureerd.
Omschrijving
RESTANT TANKVERSPERRING, ongeveer 150 meter ten oosten van het Fort bij Vuren, die tussen de inundatiezone van de voorgelegen polders en de voor zwaar verkeer niet of nauwelijks toegankelijke noordelijke uiterwaard van de Waal in het wegdek op de Waaldijk was aangebracht. De versperring dateert van kort voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De versperring bestaat uit een (met het talud mee) afgeschuind (gewapend) gietbetonnen blok waarin over de volle breedte van de weg twee rijen, rechthoekige, gietijzeren deksels voorkomen. Vanwege dijkwerken en latere asfaltering van het wegdek is een gedeelte thans niet zichtbaar. Een aantal iets verspreide tetraëders in de wegberm ten oosten van het fort verraadt de aanwezigheid van de versperring duidelijk.
Waardering
Het RESTANT TANKVERSPERRING ten oosten van het Fort bij Vuren is van algemeen belang vanwege:
* Cultuurhistorische waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie zoals deze is ontworpen door C.R.T. Kraijenhoff en in eerste aanleg vanaf 1815 door hem, Jan Blanken en majoor-ingenieur Willem Offerhaus is gerealiseerd en daarna door anderen gedurende ongeveer 125 jaar versterkt en verbeterd.
* Architectuurhistorische waarden, in het bijzonder als uiting van de militair-strategische bouwkunde, die gebaseerd is op: a. het systeem van inundatie en accesverdediging (19de en 20ste eeuw), b. de wedloop met de zich versterkende offensieve middelen (19de en 20ste eeuw), c. het systeem van 'levende' veldversterking in de diepte (20ste eeuw).
Het betreft hier een onderdeel uit de periode 1935-1940 dat een voorbeeld is van een rest van een speciaal ter verdediging tegen aanvalswagens en / of tanks aangelegde gewapend betonnen, gietijzeren en stalen versperring, die deel uitmaakte van een lineaire, verder uit een inundatiezone bestaande hindernis, in combinatie met enkele gewapend betonnen tetraëders.
* Ensemblewaarde en situationele waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Tevens vanwege de functionele en fysieke samenhang met de overige onderdelen van het complex.
* Het onderdeel is zeldzaam geworden en redelijk representatief omdat de versperring in fysieke context herkenbaar is gebleven.
* Het onderdeel is redelijk gaaf bewaard omdat zowel de betonnen massa, als een deel van de constructie en van de toepassingsmogelijkheden in situ, en enige bijbehorende tetraëders nog in de directe nabijheid waarneembaar en herkenbaar zijn.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Cluster 73.
NEW HOLLAND WATERLINE
Introduction
REMAINDER TANK BARRIER as part of access defence in the northern Waal dyke east of the Fort at Vuren. The erection of obstacles to impede or delay the advance of enemy troops has a long history. Important artificial obstacles have long included, among other things, ditches, waterlines, felled trees and disabled bridges. With the emergence of mechanical (such as the steam railway) and motorised (armoured vehicles and tanks) means of transport, even heavier materials have been employed, including steel and (reinforced) concrete barriers. One of the systems applied from the middle of the 1930s consisted of diagonally upright and pointed, steel (H-section) beams, which not only greatly impeded the passage of such vehicles but could also inflict severe damage on them. Such obstacles could be assembled from one (Type I) or two rows (Type II) of section beams. After removing the covers and installing the diagonally anchored steel H-section beams (so-called 'asperges') in slots in the concrete block, the progress of vehicles, including tanks and armoured vehicles, could be impeded. Tank obstacles were usually built up from interconnected systems of barriers, in which besides water (particularly anti-tank ditches) concrete and steel structures (the actual tank barriers) also slowed progress. Another well-known obstacle was the tetrahedron - a moveable triangular concrete block (also sometimes a steel structure), which could be applied in groups at control posts and bridges. At the eve of the Second World War, the Dutch army made use in the New Holland Waterline of, among other things, anti-tank ditches and concrete blocks with steel section beams. The number of tank barriers constructed in the New Holland Waterline is not known; around the year 2000 approximately 10 were still recognisable, of which 1 was complete. In the following years several (additional) were discovered, which in part can be added to this number. Within the complex of the Fort at Vuren a remainder of a Type II tank barrier has been preserved near the bend in the Waal dyke east of the fort. Additionally there are several reinforced concrete tetrahedra in the road verge. The barrier was somewhat restored around 2009.
Description
REMAINDER TANK BARRIER, approximately 150 metres east of the Fort at Vuren, which was installed in the road surface on the Waal dyke between the inundation zone of the polders in front and the northern outer bank of the Waal which was little or not at all accessible to heavy traffic. The barrier dates from shortly before the outbreak of the Second World War. The barrier consists of a (sloping with the embankment) (reinforced) cast concrete block in which two rows of rectangular, cast-iron covers occur over the full width of the road. Because of dyke works and subsequent asphalting of the road surface, a section is now not visible. A number of somewhat scattered tetrahedra in the road verge east of the fort clearly indicate the presence of the barrier.
Valuation
The REMAINDER TANK BARRIER east of the Fort at Vuren is of general interest because of:
* Cultural-historical values as part of the New Holland Waterline as designed by C.R.T. Kraijenhoff and initially constructed from 1815 by him, Jan Blanken and major-engineer Willem Offerhaus and subsequently strengthened and improved by others over approximately 125 years.
* Architectural-historical values, in particular as an expression of military-strategic engineering, which was based on: a. the system of inundation and access defence (19th and 20th centuries), b. the race with increasingly powerful offensive weapons (19th and 20th centuries), c. the system of 'living' field fortification in depth (20th century).
This concerns a component from the period 1935-1940 which is an example of a remainder of a reinforced concrete, cast-iron and steel barrier specially constructed for defence against assault vehicles and / or tanks, which formed part of a linear obstacle further consisting of an inundation zone, in combination with several reinforced concrete tetrahedra.
* Ensemble value and situational values as part of the New Holland Waterline. Also because of the functional and physical coherence with the other components of the complex.
* The component has become rare and is reasonably representative because the barrier has remained recognisable in its physical context.
* The component is reasonably well preserved because both the concrete mass and part of the structure and of the application possibilities in situ, and some associated tetrahedra are still observable and recognisable in the immediate vicinity.
Nearby in the register
- Fort, vesting en -onderdelen, Waaldijk bij 29Fort, vesting en -onderdelenunder 1 mi
- Bomvrij militair object, Waaldijk bij 29Bomvrij militair objectunder 1 mi
- Fort, vesting en -onderdelen, Waaldijk bij 29Fort, vesting en -onderdelenunder 1 mi
- Bomvrij militair object, Waaldijk bij 29Bomvrij militair objectunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.