Rijksmonumentenregister · Netherlands
Laboratorium voor Landmeetkunde
Wageningen, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Onderwijs en wetenschap
- Function
- Laboratorium
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1948 - 1953
- Address
- Hesselink van Suchtelenweg 6 A, 6703 CT Wageningen (and others)
- Place
- Wageningen
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.96573, 5.67953
- Monument number
- 530912
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
TU Delft LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1914 map "Verklaring van het algemeen nut der onteigening van eigendommen in de gemeente Horssen, noodig voor den aanleg van eene wetering door het waterschap "de Gecombineerde waterlossing der polderdistricten Rijk van Nijmegen en Maas en Waal"" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
LABORATORIUM VOOR LANDMEETKUNDE. Na de tweede wereldoorlog maakte de Landbouwhogeschool een sterke groei door. Dit resulteerde in de bouw van een aantal nieuwe gebouwen. Het, in 1950 - 1953 gebouwde, laboratorium voor landmeetkunde was één van de eerste gerealiseerde bouwwerken en is gebouwd naar ontwerp van F.E. Röntgen in een esthetisch-functionalistische bouwtrant. De hoofdopzet van het ontwerp was al grotendeels uitgedacht door A. Kruidhof, de opdrachtgever en latere professor van de opleiding Cultuurtechniek, waarvan landmeetkunde deel uitmaakte. Deze hoofdopzet, met grote concave practicumzaal voorzien van zeven grote ramen en een uitkijktoren, volgde logischerwijs uit de functie van het pand. Het vrije uitzicht over de uiterwaarden en de verderop gelegen kerktorens was van primair belang voor het landmeten. Aanvankelijk was in het gebouw ook een dienstwoning ondergebracht, maar deze is in 1962 vervangen door een hoogleraarskamer. Het gebouw aan de Hesselink van Suchtelenweg is gelegen op de Westberg aan de rand van de stuwwal, te midden van twee laboratoria, proefvakken en een dienstwoning daterend uit de jaren twintig van de twintigste eeuw van architect C.J. Blaauw. Eind jaren zestig werd het mogelijk om lengtemetingen te verrichten met behulp van infrarode stralen en was het uitzicht naar buiten niet langer noodzakelijk. De grote practicumzaal werd alleen nog maar gebruikt voor het oefenen met moderne instrumenten. In 2002 is het pand herbestemd tot kantoren en twee appartementen met behoud van de karakteristieke kenmerken. De practicumzaal is voorzien van reversibele wanden ten behoeve van de gerealiseerde woonruimte. In de toren is een lift aangebracht om de privévertrekken op de verdiepingen te bereikbaar te maken. Hierbij is een deel van het trappenhuis verwijderd. In de toren is de betonnen trap gedeeltelijk vervangen door een stalen trap. De stalen ramen op de begane grond en de verdiepingen zijn voorzien van dubbelglas met behulp van kaderprofielen. Drie schuiframen ter plaatse van de practicumzaal zijn vervangen door aluminium schuifdeuren. De practicumzaal is thans in gebruik als presentatiezaal.
Omschrijving
Het LABORATORIUM VOOR LANDMEETKUNDE heeft een rechthoekig grondplan met twee bouwlagen en daarboven iets terugliggend een concave practicumzaal met glazen voorzijde, een terras en een uitkijktoren. Het linker deel van het gebouw was de voormalige dienstwoning. Het geheel is opgebouwd uit een gewapend betonconstructie bekleed met een machinale steen in drieling formaat en gebroken wit gesaust en voorzien van een betonnen lessenaarsdak. De buitenwand van de practicumzaal is gepleisterd. In de, naar de uiterwaarden gerichte, voorgevel bevindt zich de hoofdentree met dubbele glazen deuren. De oostgevel is voorzien van een 10 x 6m. grote drielaags kalkmortelsgraffito in de kleuren groen, zwart en cementgrijs en voorstellende Pallas Athene en een fluitspelende nimf van kunstenaar J. Voskuijl. De practicumzaal is zo ontworpen dat de landmetingen zo zuiver mogelijk uitgevoerd konden worden. Om hinderlijke trillingen te elimineren is onder de betonnen vloer een grindbed van 40 cm. aangebracht en zijn de verwarmingsbuizen aan het plafond bevestigd (opstijgende warmte veroorzaakt eveneens trillingen). Tevens konden de 4 x 4 m. grote ramen van de practicumzaal naar boven geschoven worden, zodat de studenten bij metingen geen last hadden van spiegelingen in het glas. De torenkamer werd gebruikt om driehoeksmetingen kunnen te verrichten en het platform erboven voor astronomische metingen. In het sobere en functionele interieur is de oorspronkelijke structuur nog grotendeels herkenbaar. De ruimten op de begane grond deden van oorsprong voornamelijk dienst als werkplaatsen, bergruimte en doka. De verdieping erboven bevatten onder andere vertrekken voor assistenten, een hoogleraarskamer, een bibliotheek en een collegezaal voor zestig studenten. Opvallend is het ronde trappenhuis dat bekroond wordt door een lichtkoepel in de kap.
Waardering
Het LABORATORIUM VOOR LANDMEETKUNDE is van algemeen belang, vanwege
- de cultuurhistorische waarde als uiting van de bloei van het hogere landbouwonderwijs;
- de cultuurhistorische waarde als mijlpaal in de laboratoriumarchitectuur;
- de architectuurhistorische waarde als goed voorbeeld van een esthetisch- functionalistische bouwtrant;
- de ensemblewaarde met twee laboratoria en een dienstwoning van architect C.J. Blaauw en de proefvakken;
- de ligging aan de rand van de stuwwal op de Westberg. Het pand is vanwege zijn uitzicht zeer geschikt om het landmeten uit te kunnen oefenen. Daarnaast is het pand beeldbepalend gezien vanuit de uiterwaarden;
- het belang van het pand in het late oeuvre van F.E. Röntgen. Van het naoorlogse oeuvre van Röntgen is dit pand het meest opvallend qua ontwerp en architectuur;
- het belang van het sgrafitto van J. Voskuijl als toegepaste kunst. De toegepaste complexe techniek werd nog maar weinig toegepast.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
LABORATORY FOR SURVEYING. After the Second World War the Agricultural University experienced strong growth. This resulted in the construction of a number of new buildings. The laboratory for surveying, built in 1950 - 1953, was one of the first realised buildings and was constructed to a design by F.E. Röntgen in an aesthetic-functionalist architectural style. The main concept of the design was already largely conceived by A. Kruidhof, the client and later professor of the course in Land Management, of which surveying formed part. This main concept, with a large concave practicum hall provided with seven large windows and an observation tower, followed logically from the function of the building. A clear view over the flood plains and the distant church towers situated beyond was of primary importance for surveying. Initially the building also housed a service residence, but this was replaced in 1962 by a professor's room. The building on the Hesselink van Suchtelenweg is situated on the Westberg on the edge of the moraine ridge, amid two laboratories, trial fields and a service residence dating from the nineteen-twenties by architect C.J. Blaauw. In the late nineteen-sixties it became possible to carry out length measurements using infrared rays and the view to the outside was no longer necessary. The large practicum hall was only used for practising with modern instruments. In 2002 the building was converted for offices and two apartments while retaining its characteristic features. The practicum hall is provided with reversible walls for the realised living space. A lift has been installed in the tower to make the private rooms on the floors accessible. In doing so, part of the staircase was removed. In the tower the concrete staircase was partly replaced by a steel staircase. The steel windows on the ground floor and the upper floors are provided with double glazing by means of frame profiles. Three sash windows in the location of the practicum hall have been replaced by aluminium sliding doors. The practicum hall is now in use as a presentation room.
Description
The LABORATORY FOR SURVEYING has a rectangular ground plan with two storeys and above that, set slightly back, a concave practicum hall with glazed front, a terrace and an observation tower. The left part of the building was the former service residence. The whole is constructed from a reinforced concrete structure clad with machine-made brick in triple format and broken white rendered and provided with a concrete lean-to roof. The external wall of the practicum hall is plastered. In the front facade facing the flood plains is the main entrance with double glazed doors. The east facade is provided with a 10 x 6m. large three-layer lime mortar sgraffito in the colours green, black and cement grey depicting Pallas Athena and a flute-playing nymph by artist J. Voskuijl. The practicum hall was designed so that surveying could be carried out as accurately as possible. To eliminate troublesome vibrations, a 40 cm. bed of gravel was laid beneath the concrete floor and the heating pipes were attached to the ceiling (rising heat also causes vibrations). Furthermore, the 4 x 4 m. large windows of the practicum hall could be slid upwards, so that students during measurements were not troubled by reflections in the glass. The tower room was used to carry out triangulation measurements and the platform above it for astronomical measurements. In the austere and functional interior the original structure is still largely recognisable. The spaces on the ground floor originally served mainly as workshops, storage space and darkroom. The floor above contained among other things rooms for assistants, a professor's room, a library and a lecture hall for sixty students. Remarkable is the round staircase which is crowned by a roof lantern in the roof.
Valuation
The LABORATORY FOR SURVEYING is of general importance, because of
- the cultural-historical value as an expression of the flourishing of higher agricultural education;
- the cultural-historical value as a milestone in laboratory architecture;
- the architectural-historical value as a good example of an aesthetic-functionalist architectural style;
- the ensemble value with two laboratories and a service residence by architect C.J. Blaauw and the trial fields;
- the location on the edge of the moraine ridge on the Westberg. The building is very suitable for practising surveying because of its outlook. Furthermore the building is visually characteristic as seen from the flood plains;
- the importance of the building in the later work of F.E. Röntgen. Of Röntgen's post-war work this building is the most striking in terms of design and architecture;
- the importance of the sgraffito by J. Voskuijl as applied art. The applied complex technique was only rarely used.
Nearby in the register
- Instructielaboratorium, Hesselink van Suchtelenweg 4Onderwijs en wetenschapunder 1 mi
- Schip van BlaauwOnderwijs en wetenschapunder 1 mi
- Tuin, Hesselink van Suchtelenweg bij 4Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Conciërgewoning, Generaal Foulkesweg 68Dienstwoningunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.