Rijksmonumentenregister · Netherlands
KEMA-complex
Arnhem, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Handel en kantoor
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1936 - 1938
- Address
- Utrechtseweg 310 B30, 6812 AR Arnhem
- Place
- Arnhem
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.98476, 5.87238
- Part of complex
- 528070
- Monument number
- 528073
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1920 map "Kaart van de zuidelijke Veluwezoom : oostelijk gedeelte (Oosterbeek tot Dieren) / lithogr. J. Smulders" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Het voormalige VOORLICHTINGSGEBOUW van de n.v. tot Keuring van Electrotechnische Materialen (KEMA) is gebouwd in 1936- 1938 in de stijl van de Nieuwe Haagse School, vermengd met invloeden van het expressieve baksteenfunctionalisme van architect W. Dudok. De bedrijfsarchitect van KEMA, G. Hamerpagt, sloot hiermee aan bij de stijl van de gebouwen die door H. Fels in samenwerking met R. Schoemaker waren ontworpen. Het voorlichtingsgebouw staat op een helling ten noordoosten van de herdenkingslichtmast aan een rechte laan vanaf het centrale Rond Point. Het pand is aan drie zijden omgeven door bos; de noordwestelijke gevel is gericht op een glooiend grasveld. Het pand ligt in een gedeelte van het voormalige landgoed Den Brink waar de landschappelijke aanleg van het park zeer goed bewaard is gebleven. Na de oorlog is het pand met een verdieping verhoogd en aan de noordoostelijke zijde uitgebreid in dezelfde stijl en met dezelfde materialen. De oorspronkelijke asymmetrische voorgevel is hierdoor nagenoeg symmetrisch geworden. Naast het gewone veiligheidsonderzoek was de KEMA door de elektriciteitsbedrijven ook belast met het veiligheidsonderzoek van huishoudelijke toestellen. Voor het praktisch gedeelte van dit onderzoek werd een afzonderlijk gebouw opgericht, het Voorlichtingsgebouw. Hierin waren een laboratoriumkeuken, een leerkeuken, een waslokaal, een droogkamer, een strijkkamer, een leslokaal en een grote voordrachtszaal ondergebracht. Bovendien was hier ook het bureau van de ' Vrouwen Electriciteits Vereeniging' gevestigd. Het pand is tegenwoordig in gebruik als kantoor.
Omschrijving
Het VOORLICHTINGSGEBOUW bezit een samengestelde min of meer rechthoekige plattegrond. Het gebouw bestaat uit diverse rechthoekige bouwvolumes van een, twee en drie bouwlagen, alle voorzien van platte betonnen daken. Het hoofdvolume bezit een kelder en drie bouwlagen onder een plat, deels overstekend betonnen dak. Het hoofdvolume is aan de zuidoostelijke zijde voorzien van een uitspringend, halfrond bouwvolume, waarin zich het trappenhuis bevindt. De gevels zijn opgetrokken uit in Noors verband gemetselde gele handvorm bakstenen met verdiepte voegen. De forse vensters en vensterstroken zijn voorzien van stalen kozijnen en meerruitsramen en bezitten betonnen lekdorpels, die veelal doorlopend zijn uitgevoerd. Ook de Franse balkons zijn voorzien van stalen meerruits deuren. Daken, balkons, luifels, lateien en afdekplaten zijn van beton. Op de balkons zijn siersmeedijzeren hekjes geplaatst. Het interieur is vrijwel geheel gemoderniseerd. Enkele overgebleven oorspronkelijke elementen zijn: de open betonnen slingertrap met een betonnen leuning, waarop een verchroomde buisvormige handlijst is bevestigd. Tegenover de trap op de eerste verdieping bevindt zich een grote muurschildering, een voorstelling van de kaart van Nederland, waarop naast alle elektrische centrales ook een aantal vuurtorens, hoogspanningsmasten, treinen, molens, koeien en paarden zijn afgebeeld. De plaats van de KEMA is gemarkeerd door haar symbool, een cirkel met een ingeschreven driehoek, bestaande uit vier kleinere driehoeken waarin de letters K.E.M.A. staan. In de muurschildering is later een deur aangebracht.
Waardering
VOORLICHTINGSGEBOUW uit 1936-1938 van G. Hamerpagt, na de oorlog uitgebreid en met een verdieping verhoogd. Het gebouw is van landelijk belang vanwege zijn architectuurhistorische, cultuurhistorische en stedenbouwkundige waarden en zijn gaafheid en zeldzaamheid.
De cultuurhistorische waarden zijn gelegen in:
- Het gebouw als bijzondere uitdrukking van de technische en economische ontwikkelingen op het gebied van de elektriciteit in Nederland, waarbij de KEMA een cruciale rol had.
De architectuurhistorische waarden zijn gelegen in:
- Het gebouw als goed typologisch voorbeeld van een voorlichtings- en laboratoriumgebouw uit 1936-1938 - Het gebouw als betekenisvol pand binnen het oeuvre van G. Hamerpagt, bedrijfsarchitect van KEMA - De hoogwaardige esthetische kwaliteiten van het exterieur. De architectuurstijl van de Nieuwe Haagse School, vermengd met invloeden van het expressieve baksteenfunctionalisme sluit aan bij de overige gebouwen op het terrein - De aanwezigheid van beeldende kunst zoals de muurschildering van Nederland.
De stedenbouwkundige waarden zijn gelegen in:
- De historisch-functionele en ruimtelijke relatie met de overige onderdelen van het KEMA-complex - De integratie van het gebouw in zijn parkachtige en heuvelachtige omgeving - De prominente ligging van het gebouw aan een rechte laan vanaf het centrale Rond Point De gaafheid van het gebouw is gelegen in - De goede bouwkundige staat. De hoofdvorm en de detaillering zijn bewaard gebleven - De herkenbaarheid van de oorspronkelijke functie - De ruimtelijke relatie met de parkachtige omgeving en de overige complexonderdelen.
De zeldzaamheidswaarde is gelegen in de typologische en functionele zeldzaamheid van het gebouw.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The former INFORMATION BUILDING of the n.v. for Testing of Electrotechnical Materials (KEMA) was built in 1936-1938 in the style of the New Hague School, mixed with influences from the expressive brick functionalism of architect W. Dudok. The company architect of KEMA, G. Hamerpagt, thereby aligned with the style of the buildings designed by H. Fels in collaboration with R. Schoemaker. The information building stands on a slope to the northeast of the memorial light mast on a straight avenue from the central Rond Point. The building is surrounded by woodland on three sides; the northwestern facade faces a sloping grass field. The building is located in a section of the former estate Den Brink where the landscape layout of the park has been very well preserved. After the war, the building was raised by one storey and extended on the northeastern side in the same style and with the same materials. The original asymmetrical front facade thereby became almost symmetrical. In addition to ordinary safety inspection, KEMA was charged by electricity companies with safety inspection of domestic appliances. For the practical part of this inspection, a separate building was erected, the Information Building. This housed a laboratory kitchen, a teaching kitchen, a washroom, a drying room, an ironing room, a classroom and a large lecture hall. Furthermore, the office of the 'Women's Electricity Association' was also located here. The building is currently in use as an office.
Description
The INFORMATION BUILDING has a composite, more or less rectangular floor plan. The building consists of various rectangular building volumes of one, two and three storeys, all equipped with flat concrete roofs. The main volume has a basement and three storeys under a flat, partially overhanging concrete roof. The main volume is provided on the southeastern side with a projecting, semicircular building volume, in which the stairwell is located. The facades are constructed of yellow handmade bricks laid in Flemish bond with recessed joints. The substantial windows and window strips are provided with steel frames and multi-light windows and possess concrete drip mouldings, which are mostly executed as continuous elements. The French balconies are also provided with steel multi-light doors. Roofs, balconies, eaves, lintels and cover plates are of concrete. Ornamental wrought-iron railings are placed on the balconies. The interior is almost entirely modernized. Some remaining original elements are: the open concrete spiral staircase with a concrete handrail, on which a chromed tubular handrail is fitted. Opposite the staircase on the first floor is a large wall mural, a depiction of the map of the Netherlands, on which, in addition to all electrical power stations, a number of lighthouses, high-voltage masts, trains, mills, cows and horses are depicted. The location of KEMA is marked by its symbol, a circle with an inscribed triangle, consisting of four smaller triangles in which the letters K.E.M.A. are placed. A door was later made in the wall mural.
Evaluation
INFORMATION BUILDING from 1936-1938 by G. Hamerpagt, extended and raised by one storey after the war. The building is of national importance due to its architectural historical, cultural historical and urban planning values and its integrity and rarity.
The cultural historical values are located in:
- The building as a particular expression of technical and economic developments in the field of electricity in the Netherlands, in which KEMA played a crucial role.
The architectural historical values are located in:
- The building as a good typological example of an information and laboratory building from 1936-1938 - The building as a significant edifice within the oeuvre of G. Hamerpagt, company architect of KEMA - The high-quality aesthetic qualities of the exterior. The architectural style of the New Hague School, mixed with influences from expressive brick functionalism aligns with the other buildings on the site - The presence of visual art such as the wall mural of the Netherlands.
The urban planning values are located in:
- The historical-functional and spatial relationship with the other components of the KEMA complex - The integration of the building into its park-like and hilly surroundings - The prominent location of the building on a straight avenue from the central Rond Point The integrity of the building is located in - The good structural condition. The main form and the detailing have been preserved - The recognizability of the original function - The spatial relationship with the park-like surroundings and the other complex components.
The rarity value is located in the typological and functional rarity of the building.
Nearby in the register
- KEMA-complexHandel en kantoorunder 1 mi
- KEMA-complexGedenktekenunder 1 mi
- KEMA-complexHandel en kantoorunder 1 mi
- KEMA-complexOnderwijs en wetenschapunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.