Rijksmonumentenregister · Netherlands
Branderij, Noordvest bij 23
Schiedam, Zuid-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Industrie
- Function
- Branderij
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1861
- Address
- Noordvest bij 23, 3111 PE Schiedam
- Place
- Schiedam
- Province
- Zuid-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.92041, 4.40013
- Monument number
- 525439
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamInternet ArchiveUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1846 map "Kaart van Rotterdam en omstreken met inbegrip van de steden Delft, Vlaardingen, Schiedam en Delfshaven / naar de beste bronnen bew. door F.H. Görlitz" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
BRANDERIJ, gebouwd in 1861 in sobere Eclectische trant, in opdracht van de firma M. Dirkzwager. In 1886 is de branderij in gebruik genomen als distilleerderij. De branderij maak deel uit van het omvangrijke distilleerderijcomplex van de firma Dirkzwager aan de Noordvest/Groenweegje dat hier vanaf het midden van de negentiende eeuw tot ontwikkeling is gekomen. Al vanaf het begin van deze eeuw valt op dat de firma haar uitbreidingen in een historiserende trant uitvoert, daarmee verwijzend naar de bloeiperiode van de Schiedamse brandersbedrijvigheid.
De branderij is typologisch representatief voor de huisvesting van deze specifieke productiefase binnen de Jeneverbedrijfstak in de laatste grote bloeiperiode (1850-1880) van de (kleinschalige) Schiedamse brandersbedrijvigheid. Karakteristiek is de asymmetrische gevelindeling die het gevolg is van de opstelling op de begane grond van de (bredere) beslagbakken aan één zijde van de branderij en de ketelapparatuur aan de andere zijde. Op de eerste verdieping bevindt zich geheel rechts een deur waardoor, via een ladder, de zakken grondstoffen naar binnen werden gedragen.
Omschrijving
De branderij is opgetrokken op een rechthoekige plattegrond en omvat twee bouwlagen onder een met pannen gedekt zadeldak. De voorgevel is opgetrokken in rode baksteen, zij- en achtergevel in gele IJsselsteen. De voorgevel is vier vensterassen breed en heeft een hardstenen plint. De zijgevel is vijf vensterassen breed. De gevelopeningen zijn voorzien van licht getoogde anderhalfsteens strekse rollagen en hardstenen waterdorpels.
De voorgevel bevat op de begane grond rechts van het midden de brede inrijpoort tussen hardstenen pilasters en met rondboog bovenlicht, voorzien van het karakteristieke spinnewebvenster. De pilasters ondersteunen de strekse rollaag met hardstenen sluitsteen voorzien van het jaartal 1861. Links van de entree twee en rechts één vensters met hardstenen duimstenen en elk twee openslaande zesruitsramen.
Ter hoogte van de verdieping links de toegangsdeur naar de eestzolder. Rechts zijn drie kleine vensters aangebracht. In de geveltop, afgesloten door een verkort hoofdgestel, bevinden zich twee vergelijkbare ramen. De westelijke zijgevel bevat op de begane grond vijf vensters met hardstenen duimstenen en elk twee openslaande zesruitsramen. Op de verdieping vijf smallere vensters. De houten bakgoten worden gedragen door gekorniste consoles. Ter hoogte van de balklagen zijn eenvoudige muurankers aangebracht met rechte schieters.
De achtergevel bevat ter hoogte van de eerste verdieping vier licht getoogde vensters zoals beschreven in de zijgevel en ter hoogte van de kap vier veel kleinere (kruis)vensters.
Rechts steken boven het dak twee schoorstenen van de brandersketels uit.
Het interieur is vrijwel in authentieke staat met de karakteristieke asymmetrische indeling. De balklaag wordt ondersteund door twee houten standvinken met hardstenen voet. Tegen de rechterwand bevinden zich drie gemetselde halfronde distilleerketels met koperen dekstel, geschilderd in zwart, oranje en geel baksteen-motief met witte voegen.
Links van de standvinken bevinden zich in de met vierkante natuurstenen tegels gedekte vloer, vijf grondvaten met houten deksels.
Links tegen de voorgevel leidt een houten trap naar de verdiepingen. Op de eerste verdieping staat nog een koperen distilleerketel uit 1948.
Waardering
Branderij, gebouwd in sobere Eclectische stijl in 1861, als karakteristiek gebouwtype voor de laatste grote bloeiperiode (1850-1880) van de (kleinschalige) Schiedamse brandersbedrijvigheid van algemeen belang vanwege de architectuur- en cultuurhistorische waarde. Tevens van belang vanwege de nog gave interieurindeling en interieuronderdelen en vanwege de hoge beeldbepalende en ensemblewaarde binnen het distilleerderijcomplex.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
DISTILLERY, built in 1861 in sober Eclectic style, commissioned by the firm M. Dirkzwager. In 1886 the distillery was taken into use as a distillery. The distillery forms part of the extensive distillery complex of the firm Dirkzwager at the Noordvest/Groenweegje that developed here from the middle of the nineteenth century onwards. From the beginning of this century it is notable that the firm carried out its expansions in a historicising style, thereby referring to the flourishing period of Schiedam distillery business.
The distillery is typologically representative of the housing of this specific production phase within the jenever industry in the last major flourishing period (1850-1880) of (small-scale) Schiedam distillery business. Characteristic is the asymmetrical facade layout which is the result of the arrangement on the ground floor of the (broader) receiving tanks on one side of the distillery and the kettle apparatus on the other side. On the first floor there is entirely on the right a door through which, via a ladder, bags of raw materials were carried inside.
Description
The distillery is erected on a rectangular floor plan and comprises two storeys under a tiled gabled roof. The front facade is erected in red brick, the side and rear facades in yellow IJsselsteen. The front facade is four window bays wide and has a hardstone plinth. The side facade is five window bays wide. The facade openings are provided with slightly arched one-and-a-half-brick stretcher bond arches and hardstone drip mouldings.
The front facade contains on the ground floor to the right of the centre the broad carriage entrance between hardstone pilasters and with a round arch fanlight, provided with the characteristic spiderweb window. The pilasters support the stretcher bond arch with hardstone keystone provided with the date 1861. To the left of the entrance two and to the right one window with hardstone thumb stones and each two opening six-pane windows.
At the level of the first floor on the left the access door to the main loft. On the right three small windows are installed. In the gable apex, closed off by a shortened main cornice, there are two similar windows. The western side facade contains on the ground floor five windows with hardstone thumb stones and each two opening six-pane windows. On the first floor five narrower windows. The wooden gutters are supported by corniced consoles. At the level of the floor joists simple ornamental wall anchors with straight projections are installed.
The rear facade contains at the level of the first floor four slightly arched windows as described in the side facade and at the level of the roof four much smaller cross windows.
On the right two chimneys of the distillery kettles protrude above the roof.
The interior is virtually in authentic condition with the characteristic asymmetrical layout. The floor joist is supported by two wooden corner posts with hardstone base. Against the right wall there are three mortared semicircular copper distillery kettles with copper lid, painted in black, orange and yellow brick pattern with white joints.
To the left of the corner posts there are in the floor covered with square natural stone tiles, five ground vessels with wooden lids.
To the left against the front facade a wooden staircase leads to the upper floors. On the first floor there is still a copper distillery kettle from 1948.
Evaluation
Distillery, built in sober Eclectic style in 1861, as a characteristic building type for the last major flourishing period (1850-1880) of (small-scale) Schiedam distillery business of general importance due to its architectural and cultural-historical value. Also of importance due to the well-preserved interior layout and interior components and due to the high visual-determining and ensemble value within the distillery complex.
Nearby in the register
- Branderij, Groenweegje 5Industrieunder 1 mi
- Distilleerderij, Noordvest bij 34Nijverheidunder 1 mi
- Sint JorisdoelenVergadering en verenigingunder 1 mi
- Molen, Noordvest 34Industrie- en poldermolenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.