Rijksmonumentenregister · Netherlands
Nutsbedrijf, Kalverbos 20
Delft, Zuid-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Industrie
- Function
- Nutsbedrijf
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Kalverbos 20, 2611 XW Delft
- Place
- Delft
- Province
- Zuid-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.01690, 4.35120
- Part of complex
- 525245
- Monument number
- 525247
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesLeiden University LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1636 map "Hollandiae meridionalis descriptio nova" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
POMPGEBOUW met REINWATERKELDER, onderdeel van het watertorencomplex in het Kalverbos en in 1918-1919 gebouwd bij de watertoren uit 1895-1896. Het pompgebouw met reinwaterkelder, die voor een deel wordt omsloten door een begroeide aarden ophoging, staat op het terrein van de voormalige gemeentelijke begraafplaats en maakt deel uit van het beschermde stadsgezicht van Delft.
Omschrijving
Vrijstaand, vanuit een vrijwel rechthoekige plattegrond in schone baksteen (kruisverband) opgetrokken, verdiepingloos popmgebouw, waaronder zich een reinwaterkelder bevindt. Het pand heeft een uitkragend, met tuiles du Nord gedekt wolfdak voorzien van keramische pironnen op de nokhoeken en van dakkapellen. De uitkragende dakranden zijn geprofileerd en rusten op klampen. De gevelopeningen zijn rechtgesloten en staan onder strekken en een enkele rollaag. De onderdorpels van de vensters zijn van hardsteen.
De symmetrische voorgevel is naar de watertoren gekeerd en heeft op de begane grond de originele dubbele deur met roedenverdeling in de deurramen, die onder geprofileerde kroonlijstjes staan. De deuren zijn voorzien van een driedelig bovenlicht, eveneens met roedenverdeling. De vensters aan weerszijden van de deur zijn oorspronkelijk waarschijnlijk hoger geweest en bevatten elk een raam met kruiskozijn en roedenverdeling in het bovenlicht. Het grote venster boven de entree bevat een zesdelig raam met roedenverdeling en staat tussen twee kleinere vensters, eveneens met roedenverdelig in het tweedelige raam. Tegen de linker zijgevel staat een uitbouw onder een half schilddakje met een uitkragende rand als die van het hoofdvolume. Ook het raam in het hoog in de uitbouw geplaatste venster heeft een roedenverdeling, evenals het raam in de boven een gemetseld trapje staande deur links van de uitbouw. De rechter zijgevel is vergelijkbaar met de linker, maar bevat geen deur. Uit de dakschilden boven beide zijgevels steken twee houten dakkapellen met een geprofileerde lijsten aan de platte daken en twee vierruits klapramen met tussenstijl. De regenpijp is voorzien van een gietijzeren vergaarbak. Naar achteren toe worden de zijgevels meer en meer aan het oog onttrokken door een begroeide aarden heuvel, die ook het onderste deel van de achtergevel uit het zicht houdt. Zowel het grotere middelste als de kleinere van de drie vensters in het bovenste deel van de gevel bevatten ramen met roedenverdeling. In beide laterale muurdammen bevindt zich een blind cirkelvormig venstertje. Het inwendige van het gebouw is voor een belangrijk deel in de oorspronkelijke staat bewaard gebleven. De onderzijde van de lange wanden zijn voorzien van een lambrisering met geglazuurde tegels. De uitgemetselde bovenzijde bestaat uit rode en gele verblendsteen is is een samenstel van segment- en rondbogen met verticale op hardstenen kraagstukjes staande aanzeten. Achter de rondbogen staan de bij de gevelbeschrijvingen genoemde uitbouwen. Op de geprofileerde, uitkragende bovenranden met hardstenen elementen liggen stalen rails, waarover een loopkat van geklinknagelde stalen balken met twee keer twee stalen wielen en een katrol loopt. De hoog in de gevel geplaatste deur in de linker zijgevel is te bereiken door middel van een houten trap. De middelste delen van de lange wanden en de kopse wanden zijn gepleisterd. Het gebouw heeft een houten gordingkap, die ligt op een constructie van houten spanten, die zijn samengesteld uit twee spantbenen, hanebalk, enkelvoudig hangwerk en schuine trekstangen tussen de hangstijlen en de onderkant van de spantbenen.
Waardering
Het pompgebouw met reinwaterkelder is van algemeen belang vanwege de cultuurhistorische, de architectuurhistorische en de stedenbouwkundige waarde.
- Het pompgebouw met reinwaterkelder heeft cultuurhistorische waarde als historisch-functioneel onderdeel van een klein complex voor de drinkwatervoorziening, en als een goed en representatief voorbeeld van een typologische ontwikkeling.
- Het pompgebouw heeft architectuurhistorische waarde vanwege de sobere, stilistische kenmerken, die karakteristiek zijn voor de bouwtijd.
- Het pompgebouw heeft stedenbouwkundige en ensemblewaarde vanwege de situering en vanwege de functionele en visuele samenhang met de watertoren en de nabijgelegen objecten in het Kalverbos.
- Het pompgebouw is tevens van belang vanwege de herkenbaarheid en de grote mate van gaafheid van het exterieur en het interieur.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
PUMP HOUSE with CLEAN WATER CELLAR, component of the water tower complex in the Kalverbos and built in 1918-1919 adjacent to the water tower from 1895-1896. The pump house with clean water cellar, which is partly enclosed by a vegetated earth embankment, stands on the grounds of the former municipal burial ground and forms part of the protected townscape of Delft.
Description
A single-storey pump house, freestanding and raised from a virtually rectangular ground plan in fair-faced brickwork (English bond), beneath which a clean water cellar is situated. The building has an overhanging half-hipped roof covered with tuiles du Nord and fitted with ceramic hip tiles at the roof corners and with roof dormers. The overhanging eaves are moulded and rest on brackets. The gable openings are square-headed and stand under stretchers and a single roll moulding. The window sills are of hardstone.
The symmetrical front facade faces the water tower and has on the ground floor the original double door with glazing bars in the door lights, which stand under moulded cornices. The doors are fitted with a three-part fanlight, also with glazing bars. The windows on either side of the door were originally probably taller and each contain a frame with cross window and glazing bars in the fanlight. The large window above the entrance contains a six-part frame with glazing bars and stands between two smaller windows, also with glazing bars in the two-part frame. Against the left side wall stands an outbuilding under a small half-hipped roof with an overhanging edge like that of the main volume. The frame in the high-placed window in the outbuilding also has glazing bars, as does the frame in the door standing above a brick step to the left of the outbuilding. The right side wall is comparable to the left, but contains no door. From the roof tiles above both side walls protrude two wooden roof dormers with moulded mouldings on the flat roofs and two four-pane casement windows with vertical muntins. The rainwater pipe is fitted with a cast-iron rain barrel. Towards the rear the side walls are increasingly hidden from view by a vegetated earth mound, which also obscures the lower part of the rear wall from sight. Both the larger middle and the smaller of the three windows in the upper part of the wall contain frames with glazing bars. In both lateral wall shafts is a blind circular small window. The interior of the building has been largely preserved in its original state. The underside of the long walls are fitted with wainscoting with glazed tiles. The built-up top consists of red and yellow facing bricks and is a composition of segmental and round arches with vertical arrangements standing on hardstone corbels. Behind the round arches stand the outbuildings mentioned in the wall descriptions. On the moulded, overhanging upper edges with hardstone elements lie steel rails, over which a hoist of riveted steel beams with two by two steel wheels and a pulley runs. The door high in the wall of the left side wall is reached by means of a wooden staircase. The middle sections of the long walls and the gable walls are plastered. The building has a wooden tie-beam roof, which rests on a construction of wooden trusses, which are composed of two rafter legs, collar tie, single hanging structure and inclined tie rods between the hanging posts and the underside of the rafter legs.
Valuation
The pump house with clean water cellar is of general importance because of its cultural-historical, architectural-historical and urban planning value.
- The pump house with clean water cellar has cultural-historical value as a historically-functional component of a small complex for drinking water supply, and as a good and representative example of a typological development.
- The pump house has architectural-historical value because of its sober, stylistic characteristics, which are characteristic of the construction period.
- The pump house has urban planning and ensemble value because of its location and because of the functional and visual coherence with the water tower and the nearby objects in the Kalverbos.
- The pump house is furthermore important because of the recognisability and the high degree of intactness of the exterior and interior.
Nearby in the register
- Nutsbedrijf, Kalverbos 22Industrieunder 1 mi
- Gedenkteken(D6), Kalverbos bij 4Gedenktekenunder 1 mi
- Doodgraverswoning, Kalverbos 4Dienstwoningunder 1 mi
- Begraafplaats, Kalverbos bij 4Begraafplaats en -onderdelenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.