Rijksmonumentenregister · Netherlands
De Noordstar
Alkmaar, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Vergadering en vereniging
- Function
- Logegebouw
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1924
- Address
- Gedempte Nieuwesloot 153, 1811 KS Alkmaar (and others)
- Place
- Alkmaar
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.63281, 4.74540
- Monument number
- 524916
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1915 map "19 Alkmaar" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
LOGEGEBOUW in Amsterdamse Schooltrant uit 1924 met bijbehorende CONCIERGEWONING uit 1936, gebouwd in opdracht van de vrijmetselaarsloge "De Noordstar" naar een ontwerp van de architecten L. Groen en D. Saal. In de Tweede Wereldoorlog was de tempelzaal ingericht als drukkerij en na 1945 kreeg de zaal zijn oorspronkelijke bestemming terug. Daartoe vond in 1947 een verbouwing plaats naar ontwerp van L. Groen. De panden zijn onderdeel van de gesloten zuidwestelijke gevelwand langs de Gedempte Nieuwesloot.
Omschrijving
Het logegebouw bestaat uit twee rechthoekige bouwvolumes van één bouwlaag met zolderverdieping onder mansardedaken met gesmoorde tuile du Nordpannen waarvan de noklijnen evenwijdig aan de straat liggen. Het achterste bouwblok, dat vanaf de straat niet te zien is, bevat de tempelzaal. De brede voorgevel (NO) aan de straatzijde telt links één bouwlaag, terwijl het rechter gedeelte is opgehoogd tot twee bouwlagen. Boven het lage deel is het overstekende dakschild geknikt, het hogere in het dakschild stekende deel is aan de voorzijde plat afgedekt. De voorgevel is gepleisterd en geschilderd, de hoge plint onder de waterlijst van de vensters in een donkere kleur grijs, het bovengedeelte een lichte. Rechts bevindt zich de iets terugliggende entree met deur tussen twee smalle laddervensters. Boven de ingang het teken van de vrijmetselaars: een passer en een winkelhaak. Rechts van de deur is een decoratieve metalen vlaggestokhouder aangebracht. Links in de gevel op de begane grond vier brede vensters met in de bovenlichten een veertienruits roedenverdeling, die behoren bij de ruimte die dient tot voorhof. In het hogere deel treft men op de verdieping links eenzelfde venster als op de begane grond aan en rechts daarvan vier kleine venstertjes met een achtruitsverdeling. De gevel wordt afgesloten door een smalle daklijst. Inwendig is de tempelzaal met spitsboogvormig gewelf en de uitmonstering en detaillering uit 1947 grotendeels gaaf bewaard gebleven. De conciërgewoning telt twee bouwlagen onder een met gesmoorde tuile du Nordpannen gedekt zadeldak waarvan de noklijn loodrecht op de straat staat. In de voorgevel (NO) op de begane grond drie rechthoekige vensters en op de verdieping een gebogen erker van vier vensters met glas-in-loodramen in de bovenlichten.
Waardering
De vrijmetselaarsloge uit 1924/1947 met bijbehorende conciërgewoning is van algemeen belang vanwege de architectuur-, cultuurhistorische en typologische waarde als voorbeeld van een logegebouw in Amsterdamse Schoolstijl met gave tempelzaal in een bijzondere op het werk van S. van Ravesteijn geïnspireerde vormgeving uit 1947. De panden zijn beeldbepalend gesitueerd in het centrum van Alkmaar.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
LODGE BUILDING in Amsterdam School style from 1924 with adjoining CARETAKER'S DWELLING from 1936, built on behalf of the freemasons' lodge "De Noordstar" to a design by architects L. Groen and D. Saal. During the Second World War the temple hall was fitted out as a printing works and after 1945 the hall regained its original use. For this purpose an alteration took place in 1947 to a design by L. Groen. The buildings are part of the enclosed south-western facade along the Gedempte Nieuwesloot.
Description
The lodge building consists of two rectangular building volumes of one storey with attic storey under mansard roofs with smothered Tuile du Nord tiles with ridge lines parallel to the street. The rear building block, which is not visible from the street, contains the temple hall. The broad front elevation (NE) facing the street has on the left one storey, while the right section is heightened to two storeys. Above the low section the protruding roof panel is bent; the higher part projecting into the roof panel is finished with a flat front. The front elevation is rendered and painted, the high plinth under the drip moulding of the windows in a dark grey colour, the upper section light-coloured. On the right is the slightly recessed entrance with door between two narrow ladder windows. Above the entrance the sign of the freemasons: a compass and a set square. To the right of the door a decorative metal flagpole bracket is mounted. On the left in the elevation on the ground floor four wide windows with in the fanlights a fourteen-pane glazing bar division, which belong to the space serving as a vestibule. In the higher section on the upper storey on the left the same window as on the ground floor is found and to its right four small windows with a corner pane division. The elevation is finished with a narrow roof cornice. Internally the temple hall with pointed arch vault and the fixtures and detailing from 1947 are largely well preserved. The caretaker's dwelling has two storeys under a gabled roof covered with smothered Tuile du Nord tiles with ridge line perpendicular to the street. In the front elevation (NE) on the ground floor three rectangular windows and on the upper storey a curved bay of four windows with leaded glass panes in the fanlights.
Valuation
The freemasons' lodge from 1924/1947 with adjoining caretaker's dwelling is of general importance because of its architectural, cultural-historical and typological value as an example of a lodge building in Amsterdam School style with well-preserved temple hall in a particular design inspired by the work of S. van Ravesteijn from 1947. The buildings are prominently situated in the centre of Alkmaar.
Nearby in the register
- 't Hooge Huys/PrincenhofHandel en kantoorunder 1 mi
- Politiebureau, Kerkplein 9Overheidsgebouwunder 1 mi
- Woonhuis, Langestraat 114Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Doelenstraat 25Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.