TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

Electriciteitsfabriek Schiehaven

Rotterdam, Zuid-Holland, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Industrie
Function
Nutsbedrijf
Category
onroerend gebouwd
Built
1904 - 1905
Address
Lloydstraat 21 A, 3024 EA Rotterdam (and others)
Place
Rotterdam
Province
Zuid-Holland
Country
Netherlands
Coordinates
51.90350, 4.45953
Monument number
524322

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

TU Delft Library

4 historical maps cover this location, the earliest the 1904 map "18. Rotterdam (Tweede uitgave, 1904)" (TU Delft Library).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Inleiding

ELECTRICITEITSCENTRALE, "Electriciteitsfabriek Schiehaven", bestaande uit de aaneengesloten bebouwing van het accumulatoren- annex kantoorgebouw, schakelgebouw en machinelokaal en de ommuring van het bedrijfsterrein, gebouwd in 1904-1905 naar een ontwerp in Overgangsarchitectuur van de architect (Gemeentewerken) A.J.Th. Kok.

N.B. De electriciteitsfabriek bestond oorspronkelijk uit nog meer verschillende aansluitende gebouwdelen (ketelhuis, schaftlokaal, pompenlokaal). Aan het complex is vanaf het moment van oplevering gesloopt, verbouwd en uitgebreid. Alleen het accumulatoren- annex kantoorgebouw, het schakelgebouw en het machinelokaal zijn nog representatief voor de originele situatie en vallen onder de rijksbescherming. De schoorsteen werd in 1994 gesloopt.

Omschrijving

De electriciteitscentrale is gebouwd op de pier tussen de Schiehaven en de St.Jobshaven op een rechthoekig terrein parallel aan de Lloydstraat. Het terrein van de electriciteitscentrale is aan de noordzijde begrensd door een muur met gemetselde pijlers met ezelsruggen waartussen smeedijzeren hekwerken (gedeeltelijk nog origineel). Het gebouw is op een fundament van palen en een doorlopende betonplaat en rondom een betonskelet opgetrokken in baksteen, met natuurstenen details en siermetselwerk. De verschillende bouwvolumes zijn voorzien van diverse daken. Het accumulatoren- annex kantoorgebouw is gedeeltelijk voorzien van een schilddak (parallel aan de Lloydstraat) en heeft hierachter een plat dak. Het tussen het accumulatorengebouw en het machinelokaal gelegen schakelgebouw heeft een plat dak. Het machinelokaal heeft een (aan de langsgevels overstekend) plat dak. Het accumulator- annex kantoorvolume staat parallel aan de Lloydstraat, is opgetrokken op een rechthoekige plattegrond (37 m x 9 m) en omvat een kelder, vier verdiepingen en een kapverdieping. De voorgevel is boven een natuurstenen plint opgetrokken in baksteen en voorzien van natuurstenen onderdorpels en sluitstenen in de rollagen. De kozijnen van de (schuif)vensters zijn van hout. Het dak is gedekt met pannen en is voorzien van een bakgoot op houten klossen. De symmetrische gevel is negen vensterassen breed. De middelste vensteras is hoger opgetrokken door middel van een dakkapel met een met natuursteen omlijste puntgevel. De ingang op de begane grond, een houten geprofileerde voordeur met ruitje en siertraliewerk, is voorzien van een decoratieve natuurstenen omlijsting met rondboog. De omlijsting bevat bovenin het opschrift: "Electriciteitsfabriek Schiehaven" en vier naar de functie verwijzende afbeeldingen. De eerste tot en met derde verdieping van de middelste vensteras bevatten een hoog rechthoekig venster geflankeerd door even hoge, doch zeer smalle vensteropeningen. In de puntgevel op het dak bevindt zich een deur met ervoor een ijzeren borstwering. Alle overige vensterassen bevatten per verdieping twee rechthoekige vensters. De onderdorpels van de begane grond zijn als cordonlijst doorgetrokken. De onderdorpels op de eerste verdieping zijn doorgetrokken per twee vensters. Op de bovenste verdiepingen heeft ieder venster een eigen, onderscheiden onderdorpel. Onder ieder venster op de eerste tot en met derde verdieping bevindt zich een klein rechthoekig ventilatiegat met een natuurstenen waterdorpel. Op de eerste tot en met derde verdieping zijn de muurdammen gedeeltelijk voorzien van speklagen. Op de eerste verdieping bevinden zich boven deze speklagen uitgemetselde tandlijsten.

Ter hoogte van de derde verdieping bevinden zich tussen de vensterassen decoratieve muurankers. Op het dak bevindt zich boven iedere vensteras een rechthoekige dakkapel met tweeledig venster en ook de dakschilden boven de kopse gevels dragen elk een dakkapel. De zijgevels (noord en zuid) van het pand zijn door latere, belendende uitbreidingen niet meer zichtbaar. Inwendig zijn de vertrekken aan de kant van de Lloydstraat gesitueerd met aan de achterzijde per verdieping steeds een gang. Het trappenhuis bevindt zich in het midden. Gedeeltelijk bevat het pand nog de oorspronkelijke tegellambrizeringen en -vloeren. Het trappenhuis bevat nog gedeeltelijk de oorspronkelijke smeedijzeren trapleuning.

Het accumulatoren- annex kantoorgebouw is inwendig verbonden met het westelijk aansluitende schakelhuis (ca. 31,5 x 8m). Beide gebouwen delen hetzelfde trappenhuis en zijn derhalve ruimtelijk niet wezenlijk van elkaar te onderscheiden. Het (onderkelderde) schakelhuis is echter minder lang en minder hoog en omvat een (hogere) kelderverdieping en twee verdiepingen onder een plat dak. Het schakelhuis bevat op de tweede (hogere) verdieping een in het machinelokaal uitgebouwde "schakelbordruimte" van waaruit overzicht over de machines gehouden kon worden. Deze schakelbordruimte is ingrijpend verbouwd. De zijgevels van het voormalige schakelhuis zijn door latere uitbreidingen niet meer zichtbaar. Het (onderkelderde) machinelokaal (72,5 x 23m) bevat de meest indrukwekkende ruimte van de centrale. Van de oorspronkelijke buitengevels (met hoger opgemetselde hoeken) is praktisch niets meer zichtbaar doordat het gebouw grotendeels is 'ingepakt' door uitbreidingen en de noordelijke kopse gevel bovendien is voorzien van geprofileerde stalen gevelbeplating. De binnenwanden zijn opgetrokken in witte nageperste steen (firma Van der Loo, Dieren) met toepassing van Silezische verglaasde steen voor lambrizering en banden. De langsgevels bevatten 12 vensterassen, de kopse gevels 3 vensterassen. Ter hoogte van de machinekamer bevindt zich per vensteras een grote rondboog, waaronder zich aan de langsgevels blindnissen bevinden. Alleen ter plaatse van de schakelbordruimte zijn de rondbogen open. Bovenaan de gevels bevinden zich per vensteras drie (smalle) rechthoekige vensters met stalen roedenverdeling. Deze vensters kunnen worden geopend vanaf een rondgaande loopgang die door een wenteltrap toegankelijk is en die tevens dienst doet als toegang tot de (originele) montageloopkraan. Deze loopkraan is over rails (onder de vensters) over de gehele lengte van het machinekamer verschuifbaar. De kopse zijgevels hadden eenzelfde indeling, zij het dat zich hier in de rondbogen ook stalen vensters bevonden. De zijgevels zijn door uitbreidingen (zuidelijk) en aangebrachte gevelbeplating (noordelijk) echter gewijzigd. Tussen de vensterassen van de langsgevels bevinden zich de geklonken, ijzeren vakwerkspanten met N-liggers en een gebogen onderrand die het houten (platte) dak dragen. De vloer van de machinekamer staat op een aantal plaatsen in open verbinding met de kelderverdieping. Gedeeltelijk zijn nog de originele tegels op de vloer aanwezig.

Waardering

"Electriciteitsfabriek Schiehaven", gebouwd in 1904-1905 naar een ontwerp in Overgangsarchitectuur van de (Gemeentewerken) architect A.J.Th. Kok, is van algemeen belang vanwege de architectuurhistorische, cultuurhistorische en typologische waarde en vooral vanwege de ensemblewaarde binnen het havenindustrielandschap van het Schiehavengebied.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Introduction

ELECTRICITY STATION, "Electriciteitsfabriek Schiehaven", consisting of the adjoining construction of the accumulator and office building, switchgear building and engine room and the perimeter fencing of the industrial site, built in 1904-1905 to a design in Transitional Architecture by the architect (Municipal Works) A.J.Th. Kok.

N.B. The electricity factory originally consisted of several more adjoining building components (boiler house, rest room, pump room). From the moment of completion, parts of the complex have been demolished, rebuilt and extended. Only the accumulator and office building, the switchgear building and the engine room remain representative of the original situation and fall under national protection. The chimney was demolished in 1994.

Description

The electricity station was built on the pier between the Schiehaven and the St.Jobshaven on a rectangular site parallel to Lloydstraat. The site of the electricity station is bounded on the north side by a wall with masonry piers with saddle-back tops between which wrought-iron railings (partly still original). The building is built on a foundation of piles and a continuous concrete slab and around a concrete skeleton built up in brick, with natural stone details and decorative brickwork. The various building volumes are provided with various roofs. The accumulator and office building is partly provided with a hipped roof (parallel to Lloydstraat) and has a flat roof behind it. The switchgear building located between the accumulator building and the engine room has a flat roof. The engine room has a flat roof (projecting over the long facades). The accumulator and office volume stands parallel to Lloydstraat, is built on a rectangular ground plan (37 m x 9 m) and comprises a basement, four storeys and a roof storey. The front facade is built above a natural stone plinth in brick and provided with natural stone sills and springers in the string courses. The frames of the (sash) windows are of timber. The roof is covered with tiles and is provided with a gutter on wooden corbels. The symmetrical facade is nine window bays wide. The central window bay is built higher by means of a roof dormer with a pointed gable framed in natural stone. The entrance on the ground floor, a wooden profiled front door with a glazed panel and decorative ironwork, is provided with a decorative natural stone surround with a round arch. The surround contains at the top the inscription: "Electriciteitsfabriek Schiehaven" and four images referring to the function. The first to third storey of the central window bay contain a tall rectangular window flanked by equally tall but very narrow window openings. In the pointed gable on the roof there is a door with an iron balustrade in front of it. All other window bays contain two rectangular windows per storey. The sills of the ground floor are drawn through as a string course. The sills on the first storey are drawn through per two windows. On the upper storeys each window has its own, distinct sill. Below each window on the first to third storey there is a small rectangular ventilation opening with a natural stone drip moulding. On the first to third storey the wall sections are partly provided with speckled courses. On the first storey above these speckled courses there are laid-out dentil courses.

At the level of the third storey, between the window bays there are decorative wall anchors. On the roof above each window bay there is a rectangular roof dormer with two-part window and the roof shields above the gable ends also each carry a roof dormer. The side facades (north and south) of the building are no longer visible due to later, adjacent extensions. Internally the rooms are located on the Lloydstraat side with a corridor at the rear of each storey. The stairwell is located in the centre. The building partly retains the original tile wall cladding and floors. The stairwell still partly contains the original wrought-iron stair balustrade.

The accumulator and office building is internally connected to the switchgear house adjoining to the west (approximately 31.5 x 8m). Both buildings share the same stairwell and are therefore not substantially distinguishable from each other spatially. The (undercellared) switchgear house is however shorter and lower and comprises a (higher) basement storey and two storeys under a flat roof. The switchgear house contains on the second (higher) storey a "switchboard room" built out into the engine room from which the machines could be observed. This switchboard room has been substantially rebuilt. The side facades of the former switchgear house are no longer visible due to later extensions. The (undercellared) engine room (72.5 x 23m) contains the most impressive space of the station. Of the original external facades (with higher laid-up corners) practically nothing is visible because the building is largely "wrapped" by extensions and the northern gable end is moreover provided with profiled steel facade boarding. The internal walls are built in white pressed stone (Van der Loo firm, Dieren) with the use of Silesian glazed stone for wall cladding and bands. The long facades contain 12 window bays, the gable ends 3 window bays. At the level of the engine room, there is a large round arch per window bay, beneath which blind niches are located on the long facades. Only at the location of the switchboard room are the round arches open. At the top of the facades there are three (narrow) rectangular windows per window bay with steel glazing bars. These windows can be opened from a continuous walkway which is accessible by a spiral staircase and which also serves as access to the (original) assembly overhead crane. This overhead crane is moveable along rails (below the windows) over the entire length of the engine room. The gable end facades had the same layout, albeit that steel windows were also located here in the round arches. The side facades have been modified by extensions (southerly) and applied facade boarding (northerly). Between the window bays of the long facades are the riveted iron roof trusses with N-beams and a curved lower edge that support the timber (flat) roof. The floor of the engine room is in open connection with the basement storey at several locations. Partly the original tiles are still present on the floor.

Valuation

"Electriciteitsfabriek Schiehaven", built in 1904-1905 to a design in Transitional Architecture by the (Municipal Works) architect A.J.Th. Kok, is of general interest by virtue of its architectural-historical, cultural-historical and typological value and especially by virtue of its ensemble value within the harbour industrial landscape of the Schiehaven area.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map