Rijksmonumentenregister · Netherlands
kantoor met dienstwoning
Leiden, Zuid-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Handel en kantoor
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1940
- Address
- Meelfabriekplein 2 A, 2312 LK Leiden (and others)
- Place
- Leiden
- Province
- Zuid-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.15872, 4.50354
- Part of complex
- 522146
- Monument number
- 522153
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1914 map "30 's Gravenhage" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
KANTOOR met DIENSTWONING, onderdeel uitmakend van het complex meelfabriek 'De Sleutels', gebouwd in 1940 uitgevoerd in een aan het Zakelijk Expressionisme verwante bouwstijl door architect B. Buurman en vormt een architectonisch geheel met de tegenover gelegen rijwielstalling. Tezamen markeren de twee gebouwen de toegang tot het fabriekscomplex.
Omschrijving
Het door kubische volumen kenmerkende dubbelpand is gesitueerd aan de zuidzijde nabij de toegang van het fabrieksterrein en is uitgelegd op een samengestelde plattegrond, opgetrokken in baksteen (Noords verband) en telt twee en drie bouwlagen. De met een plat dak afgesloten delen bezitten in enkele gevallen een fors overstek. De gevels zijn boven het in rode baksteen uitgevoerde trasraam in gele baksteen gemetseld. De veelal tot vensterstroken geschakelde, samengestelde ramen, in oorsprong stalen vensters met stalen roedenramen, zijn alle gevat tussen een uitkragende kunststenen latei en vensterdorpel. De stalen vensters bestaan veelal uit meerruits ramen met in het midden geplaatste dubbele verticale roeden. Aan de noord- en noordwestzijde komt een perkje voor dat door een gemetselde plint, afgesloten door een rollaag wordt begrensd. Het is respectievelijk verbonden met het spaarbekken aan de pleinzijde en de dienstwoning. Als voorgevel wordt de zuidzijde beschouwd die is gericht naar de straat. De gevel wordt gekenmerkt door in hoogte verspringende bouwdelen waarbij het drielaagse haaks geplaatste bouwdeel de gevel domineert. Links tegen dit hoge bouwdeel bevindt zich de dienstwoning. Rechts, het langgerekte, onderkelderde, bouwdeel met een zich bijna over de gehele gevel uitstrekkend balkon op de eerste verdieping.
De gevel van de dienstwoning bestaat uit twee vensterassen, met rechts een beglaasde deur en een venster op de verdieping. Links wordt de vensteras in beslag genomen door per bouwlaag een door stalen roeden ingedeeld, samengesteld venster. De linker zijgevel van de woning, waartegen een moderne aanbouw, is op een venster na blind. De achtergevel is evenals de voorgevel door twee vensterassen ingedeeld. De linker vensteras bevat begane gronds een deur met zijlicht en boven een venster. Rechts komt een samengesteld kozijn voor waarin dubbele tuindeuren en boven een identiek samengesteld raam als in de voorgevel. De gevel van het drie laagse bouwdeel wordt boven de reeks kelderlichten, die zich over de gevel naar het rechter bouwdeel voortzetten, eveneens door twee vensterassen ingedeeld. De linker as bezit in elk van de bouwlagen een reeds bij de dienstwoning genoemd samengesteld venster. Rechts wordt de as in beslag genomen door een over drie bouwlagen doorlopende vensterstrook. Het rechter tweelaags bouwdeel sluit alleen begane gronds aan met de uitgebouwde vensterstrook waarop een gemetselde borstwering van het bovengelegen balkon. Voor het overige is de gevel teruggerooid. De lintvensters in beide bouwlagen zijn aan elkaar gelijkwaardig maar waar begane gronds zeven ramen voorkomen, is op de verdieping in het linker venster een deur in de plaats gesteld. De vensteras rechts nabij de hoek van deze gevel bevat in elke bouwlaag een identiek venster.
De linker zijgevel van het dubbelpand, die uit twee bouwdelen bestaat, gaat deels schuil achter het loof van bomen en bevat rechts de aangebouwde, reeds beschreven woning. Begane gronds komt links een later toegevoegd trapportaal voor dat onder meer leidt naar het kantoor en de directiekamer, alsook de luchtbrug die toegang geeft tot het riffellokaal. De gevel wordt door een of twee lintvensters met verschillende aantal ramen per bouwlaag geleed. De ramen zijn alle uitgevoerd met stalen kozijnen. Begane gronds komen naast het lintvenster, rechts nog twee lichtspleten voor en in de tweede bouwlaag twee lintvensters. In de derde bouwlaag komt naast een lintvenster geheel links nog een enkel venster voor. De achtergevel bestaat eveneens uit twee ongelijke bouwdelen. Het rechter naar voren springende kubische, drielaags bouwdeel onder een overstek, bezit aan de binnenplein zijde drie vensterassen, boven een plint waarin een kelderlicht. Met uitzondering van de begane grond in de middenas komt in elke bouwlaag een door stalen roeden ingedeeld raam voor. De linker zijgevel die haaks op het linker twee laags bouwdeel is geplaatst, bezit twee vensterassen waarvan de linker as bestaat uit per twee geschakelde ramen. Het linker tweelaags bouwdeel is behoudens het souterrain in opzet een herhaling van de voorgevel. Het souterrain bezit een vensterreeks met lekdorpels iets hoger dan het evenwijdig aan de gevel gesitueerde rechthoekige van keramische tegels voorziene spaarbekken (ten behoeve van de sprinklerinstallatie). Begane gronds komt een uitgebouwde vensterstrook voor. Geheel links is de gevel teruggerooid en bezit een vensteras met identieke ramen. De rechter zijgevel bevat de van de straat afgekeerde ingangspartij aan de oostzijde. Deze korte eindgevel bevat een in een tufstenen geprofileerde omlijsting geplaatste bronzen deur met deurruit onder een bovenlicht met rooster waarin twee gekruiste bronzen sleutels naar de naam van de fabriek verwijzen. In de nagenoeg oorspronkelijk bewaard gebleven interieurindeling komen nog enkele waardevolle onderdelen voor, waaronder in het trappenhuis een in travertin uitgevoerde vloer, en smeedijzeren stalen trapleuning en een draai(tocht)deur. In de directie- en directeurskamer komt een oorspronkelijke lambrisering alsook radiatorenkasten en parketvloer voor. In het souterrain bevond zich de kantine en zijn in de wasgelegenheden wasbekkens uit de jaren '50/'60 van de 20ste eeuw aanwezig alsook de nog steeds functionerend pomp-/machinekamer. De wasbekkens vallen vooralsnog buiten de bescherming omdat de 50 jarengrens nog niet is bereikt. Het trappenhuis aan de oostzijde van het gebouw is later ingebracht en is van ondergeschikt belang.
Waardering
Kantoor annex dienstwoning (1940), van algemeen belang als historisch functioneel onderdeel van het complex Meelfabriek 'De Sleutels' en vanwege de architectuur- en cultuurhistorische waarde als voorbeeld van een in hoofdstructuur gaaf bewaard gebleven dubbelpand in een evenwichtig geproportioneerde, van het Zakelijk Expressionisme afgeleide, bouwstijl met interieuronderdelen. Van stedenbouwkundige waarde vanwege de functionele en markante ligging ten opzichte van toegang en fabrieksgebouwen. Van ensemblewaarde in relatie met de overige complexonderdelen van de meelfabriek. Van belang als onderdeel van het oeuvre van de architect B. Buurman.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
OFFICE with SERVICE DWELLING, forming part of the flour mill complex 'De Sleutels', built in 1940 executed in an architectural style related to Business Expressionism by architect B. Buurman and forms an architectural whole with the opposite bicycle shed. Together the two buildings mark the entrance to the factory complex.
Description
The double building, characterized by cubic volume, is situated on the south side near the entrance of the factory site and is laid out on a composite floor plan, constructed in brick (Flemish bond) and comprises two and three storeys. The parts with flat roofs have in some cases a substantial overhang. The facades above the tuffstone plinth executed in red brick are laid in yellow brick. The mostly ribbon-window-arranged, composite windows, originally steel windows with steel glazing bars, are all set between a projecting artificial stone lintel and window sill. The steel windows mostly consist of multi-pane windows with double vertical glazing bars placed in the middle. On the north and north-west side there is a flower bed bounded by a mortared plinth, closed off by a coping course. It is respectively connected with the collecting basin on the square side and the service dwelling. The south side is considered the main facade, which faces the street. The facade is characterized by staggered building components with the three-storey, perpendicularly placed building component dominating the facade. To the left of this tall building component is the service dwelling. To the right, the elongated, undercellared, building component with a balcony extending across almost the entire facade on the first floor.
The facade of the service dwelling consists of two window axes, with on the right a glazed door and a window on the upper floor. The left window axis is occupied by a composite window divided by steel glazing bars on each storey. The left side facade of the dwelling, against which a modern extension has been added, is blank except for one window. The rear facade is, like the front facade, divided by two window axes. The left window axis contains a door with sidelights on the ground floor and above a window. On the right there is a composite frame with double glass doors and above an identically composite window as on the front facade. The facade of the three-storey building component is, above the series of cellar lights, which continue across the facade to the right building component, likewise divided by two window axes. The left axis has in each of the storeys a composite window as already mentioned with the service dwelling. The right axis is occupied by a continuous window strip running over three storeys. The right two-storey building component only connects on the ground floor with the extended window strip upon which there is a mortared balustrade of the upper balcony. Otherwise the facade is set back. The ribbon windows in both storeys are equivalent to each other but whereas the ground floor has seven windows, on the upper floor the left window is replaced by a door. The window axis to the right near the corner of this facade contains an identical window in each storey.
The left side facade of the double building, which consists of two building components, is partly hidden behind the foliage of trees and contains on the right the attached, already described dwelling. On the ground floor to the left there is a later added staircase landing that leads among other things to the office and director's office, as well as the air bridge which provides access to the fluting room. The facade is articulated by one or two ribbon windows with varying numbers of panes per storey. The windows are all executed with steel frames. On the ground floor next to the ribbon window, two more light openings appear on the right and on the second storey two ribbon windows. On the third storey, next to a ribbon window on the far left, there is one single window. The rear facade likewise consists of two unequal building components. The right projecting cubic, three-storey building component under an overhang has three window axes on the inner courtyard side, above a plinth in which a cellar light. With the exception of the ground floor in the middle axis, a window divided by steel glazing bars appears in each storey. The left side facade, which is perpendicularly placed on the left two-storey building component, has two window axes, of which the left axis consists of pairs of grouped windows. The left two-storey building component is, except for the basement, a repetition of the front facade in concept. The basement has a series of windows with drip sills slightly higher than the rectangular basin lined with ceramic tiles, situated parallel to the facade (for the sprinkler installation). On the ground floor there is an extended window strip. On the far left the facade is set back and has a window axis with identical windows. The right side facade contains the entrance arrangement facing away from the street on the east side. This short end facade contains a bronze door with door window placed in a tuffstone-profiled surround under a fanlight with grille in which two crossed bronze keys allude to the factory name. In the almost originally preserved interior layout, there are still some valuable components, including in the stairwell a floor executed in travertine, wrought-iron steel stair railing and a revolving door. In the director's and director's office there is an original wainscoting as well as radiator casings and parquet floor. In the basement there was the canteen and washrooms contain wash basins from the 1950s/60s of the 20th century as well as the still functioning pump/machine room. The wash basins fall for now outside the protection because the 50-year limit has not yet been reached. The stairwell on the east side of the building was added later and is of secondary importance.
Valuation
Office with service dwelling (1940), of general interest as a historically functional component of the flour mill complex 'De Sleutels' and because of its architectural and cultural-historical value as an example of a double building with main structure well preserved in a well-proportioned architectural style derived from Business Expressionism with interior components. Of urban planning value because of the functional and distinctive location with respect to access and factory buildings. Of ensemble value in relation to the other complex components of the flour mill. Of interest as part of the oeuvre of architect B. Buurman.
Nearby in the register
- rijwielstalling en garageIndustrieunder 1 mi
- riffellokaalIndustrieunder 1 mi
- siloOpslagunder 1 mi
- siloOpslagunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.