Rijksmonumentenregister · Netherlands
Kerk, Heistraat 4
Sprang-Capelle, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerk en kerkonderdeel
- Function
- Kerk
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1884 - 1886
- Address
- Heistraat 4, 5161 GG Sprang-Capelle (Waalwijk 30)
- Place
- Sprang-Capelle
- Municipality
- Waalwijk
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.67323, 5.01315
- Monument number
- 521864
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1846 map "Kaart van de provincie Zuid-Holland / opgemaakt op last van de Provinciale Staten" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
De GEREFORMEERDE KERK werd gebouwd in neogotische stijl met neoclassicistische elementen in 1884-1886.
Omschrijving
De markant gelegen eenbeukige zaalkerk is direct aan de straat gesitueerd, heeft een rechthoekige plattegrond en telt vier traveeën. Op het zadeldak, waarvan de nokas haaks staat op de straat, liggen zwarte kruispannen. De gevels zijn opgetrokken uit rode handvorm baksteen, verstevigd met steunberen met afzaat. De topgevels worden afgedekt door een gepleisterde ezelsruglijst. De voorgevel heeft een gepleisterde plint en wordt verticaal geleed door pilasters op de hoeken en naast de centrale ingang. Aan weerszijden hiervan een spitsboogvenster met gietijzeren tracering van twee spitsbogen met ruitvormige decoratie en een rozet. Zowel deze als de andere ramen hebben baksteen dorpels. Boven de geverniste vleugeldeur met latei en spitsboog ter ontlasting bevindt zich een hardstenen gevelsteen met de tekst: "Eben-Haezer 2 mei 1884". Hierboven een driedelige spitsboognis en een rondraam met gietijzeren rozet. De risaliet wordt bekroond door een gepleisterde kroonlijst met driehoekig fronton. Achter dit fronton bevindt zich op een vierkante basis een achtzijdige open klokkentoren. Het spitse dak hiervan is gedekt met leien in maasdekking en wordt bekroond door een windvaan met siersmeedwerk. De zijden worden verder afgesloten door een klimmend gemetseld fries op gepleisterde druppelvormen.
De zijgevels hebben spitsboogramen met gietijzeren tracering zoals in de voorgevel, en een tandlijst onder de goot. De laatste steunbeer ter rechterzijde is verbreed met machinale baksteen. De achtergevel bezit in de nok een rond venster met rozet zoals aan de voorzijde. Het muurwerk is versterkt met rechte muurankers, op de topgevel een smeedijzeren ornament.
Het interieur heeft na het tochtportaal waarin een houten trap is opgenomen voor de koortribune, een ongedeelde ruimte met wit gepleisterde wanden. De rozetten van de spitsboogramen kunnen van binnenuit als tuimelraam open gezet worden. De zoldering bestaat uit een houten tongewelf met trekstangen. Deze trekstangen zijn aan de zijden en in het midden voorzien van geprofileerde knoppen. Er zijn twee ronde openingen met sluitringen in de kap uitgespaard. Hierin is langs de zijden een meanderrand aangebracht en in het midden een gesneden houten rozet.
Boven het tochtportaal bevindt zich de koortribune. De balustrade bestaat uit eikenhouten panelen, deels voorzien van snijwerk en bewerkte balusters.
De vloer, de kerkbanken, de preekstoel en de houten lambrisering zijn alle vernieuwd rond 1960.
Waardering
Het kerkgebouw van de gereformeerde kerk is van algemeen belang. De kerk is van cultuurhistorisch belang als voorbeeld van een geestelijke ontwikkeling waarbij traditionele neogotische en neoclassicistische elementen als vormentaal werden gekozen. Architectuurhistorisch is het pand belangrijk vanwege de toegepaste stijlelementen, het materiaalgebruik en de kenmerkende sobere ornamentiek. De gaafheid van met name het exterieur is van belang. Door de markante ligging is de kerk van betekenis voor het aanzien van het dorp.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The REFORMED CHURCH was built in neo-Gothic style with neoclassical elements in 1884-1886.
Description
The prominently situated single-aisle church hall is directly situated on the street, has a rectangular floor plan and has four bays. On the gabled roof, of which the ridge runs perpendicular to the street, lie black cross tiles. The facades are constructed of red hand-formed brick, reinforced with buttresses with weatherings. The gable ends are covered by a plastered saddle-back moulding. The front facade has a plastered plinth and is articulated vertically by pilasters on the corners and next to the central entrance. On either side of this a pointed-arch window with cast iron tracery of two pointed arches with diamond-shaped decoration and a rose. Both this and the other windows have brick sills. Above the varnished wing door with lintel and pointed arch for relieving is a hard stone facade stone with the text: "Eben-Haezer 2 May 1884". Above this a three-part pointed-arch niche and a round window with cast iron rose. The risalit is crowned by a plastered cornice with triangular pediment. Behind this pediment on a square base stands an octagonal open belfry. Its pointed roof is covered with slate in Maas-bond and is crowned by a weathervane with ornamental wrought metalwork. The sides are further closed by a climbing brick frieze on plastered drop shapes.
The side facades have pointed-arch windows with cast iron tracery as in the front facade, and a tooth course beneath the gutter. The last buttress on the right side is widened with machine-made brick. The rear facade has in the ridge a round window with rose as on the front. The masonry is reinforced with straight wall anchors, on the gable end an ornamental wrought iron piece.
The interior, after the draught vestibule in which a wooden staircase is incorporated for the choir gallery, has an undivided space with white plastered walls. The roses of the pointed-arch windows can be opened as tilting windows from inside. The ceiling consists of a wooden barrel vault with tie rods. These tie rods are provided on the sides and in the middle with moulded knobs. There are two round openings with closing rings cut in the roof frame. In these a meander border is applied along the sides and in the middle a carved wooden rose.
Above the draught vestibule is the choir gallery. The balustrade consists of oak panels, partly provided with carving and worked balusters.
The floor, the church pews, the pulpit and the wooden wainscoting were all renewed around 1960.
Valuation
The church building of the Reformed Church is of general importance. The church is of cultural-historical importance as an example of a spiritual development in which traditional neo-Gothic and neoclassical elements were chosen as a formal language. Architecturally the building is important because of the stylistic elements applied, the use of materials and the characteristic restrained ornamentation. The intactness, in particular of the exterior, is important. Because of its prominent location, the church is significant for the appearance of the village.
Nearby in the register
- Boerderij(M1), Julianalaan 15Boerderijunder 1 mi
- Complex JulianalaanBoerderijunder 1 mi
- Complex JulianalaanBoerderijunder 1 mi
- Boerderij(M1), Raadhuisstraat 135Boerderijunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.