TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

Kasteel, buitenplaats, Chaamseweg 34

Ulvenhout AC, Noord-Brabant, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Kasteel, buitenplaats
Category
onroerend gebouwd
Built (approximately)
1800
Address
Chaamseweg 34, 4858 RK Ulvenhout AC (Alphen-Chaam 30)
Place
Ulvenhout AC
Municipality
Alphen-Chaam
Province
Noord-Brabant
Country
Netherlands
Coordinates
51.52483, 4.82299
Part of complex
521408
Monument number
521409

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries

5 historical maps cover this location, the earliest the 1777 map "Carte chorographique des Pays-Bas Autrichiens" (Digital Commonwealth, Boston Public Library).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Omschrijving onderdeel 1, (Chaamseweg 34 te Ulvenhout): HOOFDGEBOUW (Huis Hondsdonk)

Bakstenen wir gekalkt hoofdgebouw (met zwarte voeting) op rechthoekige en rechthoekig uitgebouwde grondslag van twee verdiepingen deels onder twee met oud-Hollandse pannen gedekte afgeplatte schilddaken en aan de achterzijde onder plat dak. Het huis, dat in zijn huidige aanzien in grote trekken uit omstreeks 1796 dateert, vertoont nog bouwsporen van de hoeve uit de eerste helft van de 17de eeuw, die vermoedelijk niet lang na de ondergang van de oorspronkelijke hoeve tijdens het beleg van Breda in 1624-1625, op deze plaats werd opgericht. Het nieuwe rond 1796 door de toenmalige eigenaar Lucas W.P. baron van der Borch (1738-1820) gebouwde huis werd tegen de noordzijde van de oude hoeve opgetrokken en bestaat uit een breed in classicistische trant opgetrokken hoofdgebouw met centraal de driezijdig uitgebouwde oorspronkelijke entree met aan weerszijden twee venstertraveëen. Aan de rechterzijde van dit regelmatig opgezette voorhuis, waarin de - representatieve - woon- en slaapvertrekken zijn gesitueerd, is naar achteren een rechthoekige uitbouw van de oorspronkelijke hoeve zichtbaar, die bij de bouw in circa 1796 tot de kap van het voorhuis werd opgetrokken en eveneens met een schilddak is overkapt. De in de lengte van het nieuwe huis gerealiseerde vestibule (met oorspronkelijke gekleurde glas-in-lood vensters naar de hal), hal en het in het verlengde hiervan gelegen ruime trappenhuis met ornamentele Lodewijk XVI rondgaande trap werd tegen de noordelijke buitenmuur van de oude hoeve opgetrokken. De ten zuiden van de hal gesitueerde keuken (met stookplaats en schouw) is in feite het woonvertrek van de 17de eeuwse hoeve. De houtnerfschildering in eiken van de deuren beganegronds dateert uit de 19de eeuw. In de jaren '50 van de 19de eeuw, toen Henrica Paulina van der Borch geboren jonkvrouwe van der Heim (1804-1884), weduwe van Mr. Willem Francois Emile baron van der Borch (1802-1849), het beheer voerde over Hondsdonk, werden enkele verbouwingen aan het huis verricht. De vensters op de verdieping aan de voorzijde en zijkanten van het voorhuis werden van de huidige siersmeedijzeren Franse balkons voorzien en boven de centraal gelegen in deze tijd met een overdekt bordes uitgebouwde entree werd een balkon in dezelfde trant aangebracht. De genoemde aanbouw aan de rechterzijde (oorspronkelijk de rechterzijde van de oude hoeve) werd op de verdieping enkele meters naar voren getrokken. Deze aldus nieuw geschapen ruimte werd door de nog steeds aanwezige smeedijzeren pijlers gestut. De kroonlijst, die de voor- en zijgevels afsluit, werd van een balustrade voorzien (thans opgeslagen) en centraal op de nok van het dak werd het huidige van de aangrenzende buitenplaats Lugtenburg afkomstige klokkentorentje geplaatst. Beganegronds centraal in de driehoekige uitbouw een dubbele vierruits terrasdeur met enkelruits bovenlicht alsmede in de twee venstertraveëen aan weerszijden een vierruits venster. Op de verdieping in de uitbouw centraal een dubbele enkelruits balkondeur met enkelruits bovenlicht en in de zijgevels van de uitbouw een identiek venster als fenêtre à terre. De rechter gevel van het voorhuis vertoont beganegronds een dubbel zesruits terrasdeur en op de verdieping en aan de voorzijde van de verhoogde uitbouw en vierruits venster als fenêtre à terre. Genoemde vensters en deurpartijen zijn van persiennes voorzien. Aan de rechterzijde van de rechter gevel sluit de hoofdentree met op de verdieping een vierruits venster als fenêtre à terre het voorhuis af. Rechts van deze entree een zesruits schuifvenster met luiken en op de verdieping twee vierruits vensters (op de verdieping als fenêtres à terre) met winterluiken. De achtergevel vertoont een onregelmatige gevelindeling met deels empire- en deels 18de eeuwse meerruits vensters, gedeeltelijk met persiennes en winterluiken voorzien. Aan de achterzijde van het huis een door muurwerk omsloten binnenplaats, waarvan de achtermuur dienst doet als achtermuur van een in 1964 geplaatste kas. Laatstgenoemde kas is gezien zijn leeftijd voor de bescherming van ondergeschikte betekenis.

WAARDERING

Het HOOFDGEBOUW van de historische buitenplaats is van algemeen cultuurhistorisch belang:

- als gaaf bewaard voorbeeld van een classicistisch hoofdgebouw uit circa 1800 in historisch landelijke stijl als centrum van een historische parkaanleg;

- vanwege het gaaf bewaarde interieur;

- vanwege de wijze waarop een gedeelte van de voorloper van dit huis, een vroeg 17de eeuwse hoeve, in het huis is geïncorporeerd;

- vanwege de grote beeldbepalende en ensemble waarden;

- vanwege gaafheid en ouderdom.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Description of component 1, (Chaamseweg 34 at Ulvenhout): MAIN BUILDING (Huis Hondsdonk)

Brick-built and whitewashed main building (with black plinth) on a rectangular and rectangular extended ground plan of two storeys partly under two hipped roofs covered with old Dutch tiles and at the rear under a flat roof. The house, which in its present appearance largely dates from around 1796, still shows building traces of the farmhouse from the first half of the 17th century, which was presumably built shortly after the destruction of the original farmhouse during the siege of Breda in 1624-1625. The new house built around 1796 by the then owner Lucas W.P. baron van der Borch (1738-1820) was erected against the north side of the old farmhouse and consists of a broad main building constructed in classicist style with centrally the three-sided extension of the original entrance with on either side two window bays. On the right side of this regularly laid out front house, in which the - representational - living and sleeping rooms are situated, a rectangular extension of the original farmhouse is visible towards the rear, which at the time of building around 1796 was drawn up to the roof of the front house and is likewise covered with a hipped roof. The vestibule realised in the length of the new house (with original coloured leaded glass windows to the hall), hall and the spacious staircase situated in the extension thereof with ornamental Louis XVI round-about staircase was erected against the northern outer wall of the old farmhouse. The kitchen situated to the south of the hall (with stove and hearth) is in fact the living room of the 17th century farmhouse. The wood-grain painting in oak of the ground floor doors dates from the 19th century. In the 1850s, when Henrica Paulina van der Borch born baroness van der Heim (1804-1884), widow of Mr. Willem Francois Emile baron van der Borch (1802-1849), had management of Hondsdonk, some renovations to the house were carried out. The windows on the first floor on the front and sides of the front house were provided with the current decorative wrought-iron French balconies and above the centrally located entrance extended with a covered portico at this time a balcony in the same style was erected. The aforementioned extension on the right side (originally the right side of the old farmhouse) was pulled forward several metres on the first floor. This newly created space was supported by the still-present wrought-iron pillars. The cornice, which closes off the front and side facades, was provided with a balustrade (currently stored) and centrally on the ridge of the roof the current small bell tower originating from the adjacent country estate Lugtenburg was placed. On the ground floor centrally in the triangular extension a double four-pane terrace door with single-pane fanlight as well as in the two window bays on either side a four-pane window. On the first floor in the extension centrally a double single-pane balcony door with single-pane fanlight and in the side facades of the extension an identical window as fenêtre à terre. The right facade of the front house shows on the ground floor a double six-pane terrace door and on the first floor and on the front of the raised extension a four-pane window as fenêtre à terre. The aforementioned windows and door partitions are provided with venetian blinds. On the right side of the right facade the main entrance with on the first floor a four-pane window as fenêtre à terre closes off the front house. To the right of this entrance a six-pane sash window with shutters and on the first floor two four-pane windows (on the first floor as fenêtres à terre) with winter shutters. The rear facade shows an irregular facade layout with partly empire and partly 18th century multi-pane windows, partially provided with venetian blinds and winter shutters. On the rear side of the house a courtyard enclosed by masonry, of which the rear wall serves as the rear wall of a greenhouse placed in 1964. The latter greenhouse is of subordinate significance for preservation given its age.

VALUATION

The MAIN BUILDING of the historical country estate is of general cultural historical importance:

- as a well-preserved example of a classicist main building from around 1800 in historical rural style as the centre of a historical park layout;

- because of the well-preserved interior;

- because of the way in which a part of the predecessor of this house, an early 17th century farmhouse, is incorporated in the house;

- because of the great visual-defining and ensemble values;

- because of integrity and age.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map