Rijksmonumentenregister · Netherlands
Complex OLV van Goede Raad
Veghel, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerk en kerkonderdeel
- Function
- Kerk
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1912
- Address
- Past. van Haarenstraat 42, 5464 VG Veghel (Meierijstad 30)
- Place
- Veghel
- Municipality
- Meierijstad
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.63413, 5.57925
- Part of complex
- 521247
- Monument number
- 521250
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
Utrecht University LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1904 map "Kaart ten behoeve van de manoeuvres der 2e Divisie Infanterie in 1904 / [Topographische Inrichting]" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding.
Rooms Katholieke KERK gebouwd in 1912 in een versoberde Neo-Gotische stijl naar een ontwerp van J. van Groenendael uit 1907-1909. Het torenfront stamt uit 1937.
Omschrijving.
Bakstenen driebeukige kruiskerk met een vier traveeën lang middenschip onder zadeldak. De lage zijschepen hebben lessenaarsdaken. De één travee diepe transepten zijn recht gesloten. Daarachter is het koor één travee diep en vierzijdig gesloten koor onder omlopend schilddak. In de oksels achter de transepten zijn diverse aanbouwen geplaatst zoals rechts een kapel onder lessenaarsdak, een vierkant bouwblok en een torentje met tentdak en spits, zinken piron. Vierkante vieringtoren bekroond door smeedijzeren kruis. In het houten torentje met houtsnijwerk in gotische vormgeving en spits hangt een klok. De bakstenen gevels zijn voorzien van speklagen en op diverse plaatsen zijn banden met geometrische patronen, uitgevoerd in gele baksteen, aangebracht. De daken zijn gedekt met leien. In de voorgevel bevindt zich een keperboog-vormig portaal met rechthoekige openslaande deuren. Daarboven is een reliëf aangebracht met een voorstelling van biddende mensen. Het onderschrift daarbij is: "O.L. VROUW VAN GOEDEN RAAD BID VOOR ONS". Erboven een groot vierdelig spitsboograam met tracering, gevuld met glas-in-lood. In de top een blindnis. Rechts daarvan een vierkante toren met vier geledingen, bekroond door een spits met ui. Tegen de hoeken van de toren zijn haakse, driemaal versneden steunberen geplaatst. Aan de voorzijde, op de begane grond bevindt zich een spitsboograam met glas-in-lood, in de rechtergevel een ingang onder topgevel. In de tweede geleding is een smalle lichtspleet aangebracht. De derde geleding bevat drie smalle glas-in-loodramen, de vierde geleding galmgaten. Op het dakvlak van de spits is een wijzerplaats gezet, onder de ui kleine dakkapelletjes. De voorgevel heeft links een achtkantig hoektorentje met koepel. Erachter een ronde uitgebouwde kapel met kegeldak, gedekt met leien en een zinken piron. De zijgevels worden geleed door steunberen, tweemaal versneden met afdekplaten in gele baksteen. Per travee een tweedelig spitsboograam, gevuld met glas-in-lood. In de lichtbeuk minder hoge driedelige spitsboogramen. De transepten hebben elk één groot vierdelig spitsboograam, gevuld met glas-in-lood. Op de hoeken van het transept zijn lisenen met torenachtige opbouw, bekroond door spitsen. In de topgevel een blindnis. Topgevels bekroond door kruisen. Aan de achterzijde is in de schuine kanten van het koor steeds een spitsboograam met gebrandschilderd glas-in-lood geplaatst.
Het interieur wordt overwelfd door sterribgewelven en samengestelde kruisribgewelven op vierkante bakstenen pijlers met profielstenen op de kapitelen. Alles uitgevoerd in baksteen. Gordelbogen en scheibogen zijn uitgevoerd als spitsbogen in schoon metselwerk, afwisselend in rood en geel. De wanden zijn wit gepleisterd. De rechte zijwanden zijn voorzien van muurschilderingen. In het koor zijn gebrandschilderde ramen met figuratieve voorstellingen geplaatst. In het transept is een fries aangebracht met muurschildering, gesigneerd A. Bokhoven. De schilderingen dateren uit 1924 en stellen "Laat de kinderen tot mij komen" en de intocht van Jezus in Jeruzalem voor. Eronder staan houten biechtstoelen. De kerk is voorzien van een granieten vloer. Orgelgalerij met houten balustrade.
De kerk heeft een rijke inventaris, met onder meer neo-gotische preekstoel met beschilderd klankbord en een neo-gotisch hoofdaltaar van M. van Bokhoven uit 1907-1909. Bij het koor is een gevelsteen geplaatst met opschrift: "PRIM LAP POS G C VAN HAAREN/ PRIMUS PAROCHUS VEGHEL (MARIA HEIDE)/ A.D. MCMVII XXVII JUN". Links van het koor een klein Maria-altaar met een houten opstand in neo-gotische vormgeving. Stenen reliëf in de onderbouw. Links ligt de sakristie, deze bevat glas-in-loodramen met diefijzers en zware houten deuren.
Waardering.
De kerk is van algemeen belang. Het gebouw heeft cultuurhistorisch belang als uitdrukking van een sociale en geestelijke ontwikkeling, namelijk de stichting van nieuwe kerkdorpen in het kader van de ontginning van oostelijk Noord-Brabant. Het gebouw heeft architectuurhistorische waarde wegens materiaalgebruik en ornamentiek en vanwege de plaats in het oeuvre van de architect Van Groenendael. Het is tevens van belang vanwege de gaafheid van het interieur, een afspiegeling van het werk van Brabantse ateliers. Het heeft ensemblewaarde wegens de situering die van belang is voor het aanzien van het dorp Mariaheide en als essentieel onderdeel van het geheel. Het gebouw is van belang wegens gaafheid van interieur en exterieur.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction.
Roman Catholic CHURCH built in 1912 in a restrained Neo-Gothic style according to a design by J. van Groenendael from 1907-1909. The tower front dates from 1937.
Description.
Brick three-aisle cruciform church with a four-bay nave under gabled roof. The low side aisles have lean-to roofs. The one-bay deep transepts are square-ended. Behind them the choir is one bay deep and square-ended choir under surrounding hipped roof. In the corners behind the transepts various extensions are placed such as on the right a chapel under lean-to roof, a square building block and a turret with tent roof and spire, zinc weather vane. Square crossing tower crowned by wrought-iron cross. In the wooden turret with woodcarving in Gothic design and spire hangs a bell. The brick facades are provided with plank courses and in various places bands with geometric patterns, executed in yellow brick, are applied. The roofs are covered with slate. In the front facade is a herringbone arch-shaped portal with rectangular opening doors. Above it is a relief with a representation of praying people. The inscription below it is: "O.L. VROUW VAN GOEDEN RAAD BID VOOR ONS". Above it a large four-part pointed arch window with tracery, filled with stained glass. At the top a blind opening. To the right of it a square tower with four storeys, crowned by a spire with onion bulb. Against the corners of the tower are right-angled, three times stepped buttresses placed. On the front, on the ground floor is a pointed arch window with stained glass, in the right facade an entrance under a gable. In the second storey is a narrow light slit. The third storey contains three narrow stained-glass windows, the fourth storey louvres. On the roof surface of the spire is a clock face set, under the bulb small roof dormers. The front facade has on the left an octagonal corner turret with cupola. Behind it a round extended chapel with conical roof, covered with slate and a zinc weather vane. The side facades are articulated by buttresses, twice stepped with coping plates in yellow brick. Per bay a two-part pointed arch window, filled with stained glass. In the aisle lower three-part pointed arch windows. The transepts each have one large four-part pointed arch window, filled with stained glass. At the corners of the transept are pilaster strips with tower-like construction, crowned by spires. In the gable a blind opening. Gables crowned by crosses. At the rear, in the sloped sides of the choir each is a pointed arch window with stained glass placed.
The interior is vaulted by star vaults and composite cross-ribbed vaults on square brick pillars with moulded stones on the capitals. Everything executed in brick. Tie arches and wall arches are executed as pointed arches in fair masonry, alternating in red and yellow. The walls are whitewashed. The straight side walls are provided with wall paintings. In the choir stained-glass windows with figurative representations are placed. In the transept is a frieze with wall painting, signed A. Bokhoven. The paintings date from 1924 and represent "Let the children come unto me" and the entry of Jesus into Jerusalem. Below stand wooden confessionals. The church is provided with a granite floor. Organ gallery with wooden balustrade.
The church has a rich inventory, including among other things a Neo-Gothic pulpit with painted sounding board and a Neo-Gothic high altar by M. van Bokhoven from 1907-1909. By the choir a facade stone is placed with inscription: "PRIM LAP POS G C VAN HAAREN/ PRIMUS PAROCHUS VEGHEL (MARIA HEIDE)/ A.D. MCMVII XXVII JUN". To the left of the choir a small Marian altar with a wooden reredos in Neo-Gothic design. Stone relief in the base. On the left lies the sacristy, this contains stained-glass windows with thief bars and heavy wooden doors.
Valuation.
The church is of general importance. The building has cultural-historical significance as an expression of a social and spiritual development, namely the establishment of new church villages in the framework of the development of eastern North Brabant. The building has architectural-historical value because of material use and ornamentation and because of the place in the oeuvre of architect Van Groenendael. It is also significant because of the integrity of the interior, a reflection of the work of Brabant studios. It has ensemble value because of the setting which is significant for the appearance of the village of Mariaheide and as an essential part of the whole. The building is significant because of the integrity of interior and exterior.
Nearby in the register
- Complex OLV van Goede RaadKerkelijke dienstwoningunder 1 mi
- Complex OLV van Goede RaadOpslagunder 1 mi
- Complex OLV van Goede RaadKlooster, kloosteronderdlunder 1 mi
- Complex OLV van Goede RaadOnderwijs en wetenschapunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.