Rijksmonumentenregister · Netherlands
Woonhuis, Spanjaardslaan 168
Leeuwarden, Fryslân, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1938 - 1939
- Address
- Spanjaardslaan 168, Locatie: Vogelbuurt, 8916 AC Leeuwarden (and others)
- Place
- Leeuwarden
- Province
- Fryslân
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.20457, 5.78693
- Monument number
- 519895
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
Stanford LibrariesUtrecht University Library
2 historical maps cover this location, the earliest the 1937 map "North west Europe 1:250,000" (Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Drie gekoppelde HERENHUIZEN van royale afmetingen gebouwd in 1938-1939 door Kalma en Witteveen in Interbellum-architectuur. De architectuur vertoont naast zakelijke elementen zoals stalen kozijnen ook traditionele kenmerken als zadeldaken en banden in siermetselwerk. Er is invloed aan te wijzen van 'Groep '32', in het bijzonder van Albert Boeken. De woningen verschillen onderling in grootte en plattegrond, maar presenteren zich naar buiten als een geheel door een symmetrische aanleg en een doorlopend zadeldak. Het pand is van de Spanjaardslaan gescheiden door een diepe tuin met een eenvoudige gemetselde TUINMUUR met ezelsrug.
Omschrijving
EXTERIEUR: Drie gekoppelde herenhuizen op ruwweg rechthoekige plattegrond met enkele verspringende volumes, opgebouwd uit roodbruine bakstenen met verdiepte voegen. De zadeldaken zijn belegd met gesmoorde Hollandse golfpannen. Het dak is wat de middentraveeën betreft voorzien van vier forse dakkapellen, voorzien van met pannen gedekte schildkappen. De rechtertravee heeft een eenvoudigere dakkapel, die in donkere tint geschilderd is om de symmetrie niet te verstoren. Het pand is zes raamvakken breed, waarbij de middelste vier in een risaliet zijn samengevat. De vensters zijn samengevat in stroken, die het horizontale karakter benadrukken. Boven de vensters van de tweede bouwlaag loopt een betonnen lijst met daarboven een laag siermetselwerk. Het middelste pand heeft een iets terugliggende ingangspartij, geflankeerd door gemetselde zuilen, die een afdak dragen. Naast de voordeur zit een deur, die leidt naar een inpandige steeg, die leidt naar de achtertuin.De hoekwoningen hebben een ingang in de sluitgevels. De hoekpanden hebben voor de eindtraveeën uitgebouwde erkers met een gebogen raampartij aan de voorzijde en op de verdieping een balkon met een decoratief ijzeren hek. De sluitgevels hebben en meer verticaal gerichte architectuur. De vensters zijn hier hoger dan breed. Het belangrijkste verticale accent wordt gevormd door het venster van het trappenhuis, dat over twee verdiepingen loopt en naar boven is afgesloten met een rondboog. Daarboven zit een rij smalle vensters, van elkaar gescheiden door uitgemetslde penanten, die het bovengedeelte van het trappenhuis verlichten. Geheel boven in de geveltop bevindt zich een rond venster. De achtergevel heeft enkele authentieke aanbouwen in de vorm van serres en bijkeukens. Het dakvlak van de eindtraveeën is hier verder naar beneden doorgetrokken. De middentraveeën zijn voorzien van een over de gehele lengte doorlopende dakkapel.
INTERIEUR: Nummer 170 en 168 bleven het best bewaard, 170a onderging enkele wijzigingen. Bewaard bleven onder meer deuren in zeer eenvoudig geprofileerde omlijstingen, stalen suitepui met een enkele deur in plaats van schuifdeuren en overigens vierkante ramen, vestibuledeuren met eenvoudig glas-in-lood, tegelvloeren, trappartij met gesloten houten wangen en een glas-in-loodvenster in de hal van no. 170 van de eerste eigenaar, voorstellende een gevleugeld wiel, een vlam en een bliksemschicht, dat verlicht wordt vanuit de inpandige steeg. De beide eindpanden hebben een trappenhuis, waarvan het bordes vrij ligt van de buitenwand, dat verlicht wordt door een over twee verdiepingen doorlopend venster. In no. 168 bleven de oorspronkelijke schoorsteenmantels van marmer bewaard.
Waardering
Rij HERENHUIZEN met bijbehorende lage TUINMUUR van algemeen architectuurhistorisch en cultuurhistorisch belang:
- vanwege de architectuur in Interbellumstijl met decoratieve elementen in de trant van Groep'32;
- als belangrijk werk van Kalma en Witteveen;
- vanwege de gaafheid van het exterieur en van de interieurs van nummer 168 en 170;
- vanwege de ligging aan een bocht van de Noordersingel, waar de rij sterk de aandacht trekt door zijn omvang en het contrast tussen de horizontaal gelede architectuur en het hoog opgaande pannendak.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Three coupled MANOR HOUSES of generous proportions built in 1938-1939 by Kalma and Witteveen in Interwar architecture. The architecture displays commercial elements such as steel windows alongside traditional features including gabled roofs and decorative brickwork bands. Influence from 'Group '32' can be identified, particularly from Albert Boeken. The dwellings differ among themselves in size and plan, but present themselves externally as a unified whole through symmetrical layout and a continuous gabled roof. The building is separated from Spanjaardslaan by a deep garden with a simple brick GARDEN WALL with sawtooth coping.
Description
EXTERIOR: Three coupled manor houses on roughly rectangular plan with some projecting volumes, constructed of reddish-brown bricks with recessed joints. The gabled roofs are covered with gauged Dutch barrel tiles. The roof, as regards the central bays, is provided with four substantial roof dormers with pantile-clad hip roofs. The right bay has a simpler dormer, painted in dark tint to preserve symmetry. The building is six window bays wide, with the middle four grouped in a risalit. The windows are arranged in strips, emphasizing the horizontal character. Above the windows of the second storey runs a concrete moulding with a band of decorative brickwork above. The middle building has a slightly recessed entrance bay, flanked by brick pillars supporting a canopy. Beside the front door is a door leading to an internal passage which leads to the rear garden. The corner dwellings have an entrance in the end gables. The corner buildings have projecting oriels for the end bays with a curved window bay at the front and on the upper storey a balcony with a decorative iron railing. The end gables have a more vertically oriented architecture. The windows here are taller than wide. The principal vertical accent is formed by the staircase window, which spans two storeys and is topped above with a round arch. Above this is a row of narrow windows, separated from each other by projecting brick pilasters, which illuminate the upper part of the staircase. At the very top of the gable sits a round window. The rear facade has some authentic outbuildings in the form of conservatories and sculleries. The roof plane of the end bays is drawn down further here. The central bays are provided with a roof dormer running the entire length.
INTERIOR: Numbers 170 and 168 remained best preserved; 170a underwent some alterations. Preserved among other things are doors in very simply moulded frames, steel shopfronts with a single door instead of sliding doors and otherwise square windows, vestibule doors with simple leaded glass, tile floors, staircase with closed wooden strings and a leaded glass window in the hall of no. 170 from the first owner, depicting a winged wheel, a flame and a lightning bolt, which is illuminated from the internal passage. Both end buildings have a staircase with the landing free from the external wall, illuminated by a window spanning two storeys. In no. 168 the original marble chimney breasts were preserved.
Valuation
Row of MANOR HOUSES with associated low GARDEN WALL of general architectural historical and cultural historical significance:
- on account of the architecture in Interwar style with decorative elements in the manner of Group '32';
- as an important work by Kalma and Witteveen;
- on account of the integrity of the exterior and of the interiors of numbers 168 and 170;
- on account of the location at a bend in the Noordersingel, where the row strongly draws attention through its size and the contrast between the horizontally articulated architecture and the steeply pitched pantiled roof.
Nearby in the register
- Villa ZonneweeldeWoonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Harlingerstraatweg 6Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Noordersingel 96Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Harlingersingel 13Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.