Rijksmonumentenregister · Netherlands
Parochie/kerk H. Martinus
Rucphen, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerk en kerkonderdeel
- Function
- Kerk
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1933
- Address
- Raadhuisstraat 3, 4715 CB Rucphen (and others)
- Place
- Rucphen
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.53264, 4.55687
- Part of complex
- 517052
- Monument number
- 517054
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
TU Delft LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1930 map "Handelskaart van Nederland / naar de nieuwste officiëele gegevens bewerkt" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding.
De R.K. H. MARTINUSKERK van het kerkdorp Rucphen op no. 3 werd gebouwd in 1933 naar ontwerp van architect J. Berben en toont Expressionistische tendenzen. De toren werd in 1944 als gevolg van oorlogshandelingen verwoest en nadien weer opgebouwd in gewijzigde vorm.
Omschrijving.
De centraliserende eenbeukige kruiskerk bestaat uit een voorportaal met zijkapel en op de westhoek geplaatste toren, een schip van twee-en-een halve travee en dwarschip van drie traveeën, een koortravee en een rechtgesloten absis. De gevels zijn opgetrokken uit baksteen met deels schuin aflopende steunberen, rollagen en siermetselwerk in reliëf. Op de geknikte zadel- en schilddaken liggen verbeterde Hollandse dakpannen. Op de vierzijdige torenspits liggen leien in maasdekking. Het voorportaal is geplaatst onder een eigen zadeldak, de eiken vleugeldeuren in een spitsboogportiek bekroond door een kruis in siermetselwerk. De smalle vensteropeningen hiernaast hebben vorktraceringen verkregen door de metselwijze van de rollagen. De zijkapel met schilddak is op de afgeschuinde hoek verlevendigd door steunberen met asymmetrische raampjes waarboven een dakje. Achter portaal en kapel rijst het hoge middenschip op met aan weerskanten een ingang in een diep spitsboogportiek onder zadeldak. De tripletramen in keperboogvorm worden door brede rollagen samengevat. De afzaat van de steunberen is met siermetselwerk verlevendigd. De steunberen dragen de houten gootlijst op klosjes. Het transeptdak is iets lager dan het middenschip en heeft een samengestelde vorm. Het hoogste deel wordt afgesloten door een uilebord: vervolgens breekt er een topgevel door de gootlijst, voorzien van een kruis in siermetselwerk. Tenslotte is er, onder het venster, een lessenaardakje met een ruimte waarin plaats is voor de biechthokjes. De nok van het schip wordt aan de achterzijde afgesloten door een open klokkestoel met kruis, de lagere absis is gedekt door een schilddak.
Het interieur toont een forse ongedeelde ruimte met schoon metselwerk en een kapconstructie waarvan het donkere houtwerk afsteekt tegen de witte plafondplaten. De koorbalustrade wordt afgesloten door een bakstenen spitsboogborstwering. De spitsboogingangen van de in het transept ingemetselde biechthokjes worden samengetrokken door een iets verdiepte spitsboognis. Op de vloer liggen rode plavuizen met een zwarte sierband. De tripletramen zijn voorzien van glas-in-lood dat van boven naar beneden lichter van kleur wordt. Bij de absis is de eerste steen: "Me posuit Josephus van Gastel parochus St. Martini Rucphen die XI novembris MCMXXXII". De ruimte wordt gedomineerd door de forse gemetselde preekstoel met oker geglazuurd ingemetseld kruis. Daar achter bevindt zich de absis in een spitsbogige ruimte, met aan weerskanten en achter de drie spitsboognissen een spitsboograam. Het muurwerk is hier voorzien van schilderingen van Het laatste avondmaal en Het Lam Gods, gesigneerd door Joan Collette in 1936. In het westelijke transept bevindt zich een schildering van de H. Blasius op baksteen. Tot de inventaris van de kerk behoren de polychrome negentiende-eeuwse heiligenbeelden in de zijkapel, voorstellende Heilig Hart van Jezus, Theresia, Maria en Jozef met het "Liber generationis" in de hand. Er hangt een Missiekruis gedateerd 21 februari 1865. De incomplete serie kruiswegstaties is gesigneerd door H. Bogaerts. Speciaal voor deze kerk zijn in de jaren dertig beelden gemaakt door Leo Jungblut, zoals de aan de wand bevestigde reliëfs van de H. Antonius en de Pastoor van Ars. In de zijkapel bevindt zich in deze stijl een altaartafel waarop een voorstelling van Maria Goretti en engelen met een kroon, op wolken, met de tekst: "Bescherm ons volk".
Waardering.
De kerk is van algemeen belang. Het gebouw heeft cultuurhistorisch belang als voorbeeld van de ontwikkeling van het katholicisme in het Interbellum en is van belang als voorbeeld van de typologische ontwikkeling van de volkskerk op het platteland. Het is van belang voor de architectuurgeschiedenis als voorbeeld van het werk van de architect Berben. Het is gaaf bewaard gebleven, de gewijzigde toren doet aan het totale beeld geen afbreuk.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction.
The R.K. H. MARTINUSKERK of the church village Rucphen at no. 3 was built in 1933 according to a design by architect J. Berben and shows Expressionistic tendencies. The tower was destroyed in 1944 as a result of military operations and was subsequently rebuilt in modified form.
Description.
The centralising single-aisle cross church consists of a front porch with side chapel and tower placed on the west corner, a nave of two-and-a-half bays and transept of three bays, a choir bay and a straight-ended apse. The facades are built of brickwork with partly sloping buttresses, roll mouldings and ornamental brickwork in relief. Improved Dutch clay tiles lie on the bent gabled and hipped roofs. Slates in Maas-bond lying cover the four-sided spire. The front porch is placed under its own gabled roof, the oak swing doors in a pointed-arch portico crowned by a cross in ornamental brickwork. The narrow window openings next to it have received fork tracery through the bond of the roll mouldings. The side chapel with hipped roof is enlivened on the chamfered corner by buttresses with asymmetrical small windows above which a small roof. Behind the porch and chapel rises the tall central nave with on both sides an entrance in a deep pointed-arch portico under gabled roof. The triple windows in herringbone-arch form are united by broad roll mouldings. The setback of the buttresses is enlivened with ornamental brickwork. The buttresses carry the wooden gutter moulding on consoles. The transept roof is slightly lower than the central nave and has a composite form. The highest part is closed off by a bargeboard: subsequently a gable breaks through the gutter moulding, provided with a cross in ornamental brickwork. Finally, below the window, there is a lean-to roof with a space in which place is provided for the confessionals. The ridge of the nave is closed off at the rear by an open bell-cote with cross, the lower apse is covered by a hipped roof.
The interior shows a substantial undivided space with fine brickwork and a roof truss structure whose dark woodwork contrasts against the white ceiling panels. The choir balustrade is closed off by a brick pointed-arch parapet. The pointed-arch openings of the confessionals set into the transept are drawn together by a slightly recessed pointed-arch niche. Red floor tiles with a black ornamental border lie on the floor. The triple windows are fitted with leaded glass that becomes lighter in colour from top to bottom. At the apse is the foundation stone: "Me posuit Josephus van Gastel parochus St. Martini Rucphen die XI novembris MCMXXXII". The space is dominated by the substantial brick pulpit with ochre-glazed inset cross. Behind it is the apse in a pointed-arch space, with on both sides and behind three pointed-arch niches a pointed-arch window. The masonry here is provided with paintings of The Last Supper and The Lamb of God, signed by Joan Collette in 1936. In the western transept is a painting of St. Blasius on brick. The church inventory includes polychrome nineteenth-century saint statues in the side chapel, depicting the Sacred Heart of Jesus, Theresa, Mary and Joseph with the "Liber generationis" in hand. There hangs a Mission Cross dated 21 February 1865. The incomplete series of Stations of the Cross is signed by H. Bogaerts. Specially made for this church in the thirties are sculptures by Leo Jungblut, such as the reliefs of St. Anthony and the Pastor of Ars affixed to the wall. In the side chapel is in this style an altar table on which a depiction of Maria Goretti and angels with a crown, on clouds, with the text: "Protect our people".
Valuation.
The church is of general interest. The building has cultural-historical significance as an example of the development of Catholicism in the Interwar period and is significant as an example of the typological development of the rural vernacular church. It is significant for architectural history as an example of the work of architect Berben. It has remained in excellent condition, the modified tower does not detract from the overall appearance.
Nearby in the register
- Pastorie/kerk H. MartinusKerkelijke dienstwoningunder 1 mi
- Parochie/kerk H. MartinusGedenktekenunder 1 mi
- Woonhuis, Sint Martinusstraat 9Woonhuisunder 1 mi
- Molen, Heimolendreef 24Industrie- en poldermolen1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.