Rijksmonumentenregister · Netherlands
Oostbroek
De Bilt, Utrecht, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kasteel, buitenplaats
- Function
- Landhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Bunnikseweg 39, 3732 HV De Bilt (and others)
- Place
- De Bilt
- Province
- Utrecht
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.09049, 5.19178
- Part of complex
- 514651
- Monument number
- 514653
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1637 map "The Bishoprick of Ultraiectum. Ultraiectum Dominium" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Omschrijving
In een landschappelijke park gelegen LANDHUIS uit 1887 in neorenaissance stijl van twee bouwlagen onder een afgeplat schilddak, waarop oeil-de-boeufvormige dakkapellen zijn gezet. De dakschilden zijn met schubvormige leien gedekt, waarop een koperen, licht hellend roevendak rust. Het gebouw bestaat uit een L-vormig hoofdvolume, waar tegen de zijgevels sober uitgevoerde bouwvolumes van twee bouwlagen onder voornamelijk platte daken zijn gerealiseerd. Alle gevels zijn in rode baksteen opgetrokken. De vensters zijn in de meeste gevallen voorzien van schuiframen. Het hoofdvolume heeft een symmetrisch ingedeelde noord- of voorgevel van zeven vensterassen breed. De gevel is verfraaid met vlakke gecementeerde hoeklisenen, met diamantkoppen versierde natuurstenen casementen, geprofileerde lijsten, vensteromlijstingen en sluitstenen. De gevel wordt afgesloten door middel van een uitkragende kroonlijst op klossen.
De drie middelste vensterassen springen trapsgewijs naar voren. In het middenrisaliet bevindt zich de hoofdingang in een natuurstenen omlijsting. De hoofdingang bestaat uit een dubbele deur met een rondboogvormig bovenlicht en zijlichten. Aan weerszijden van het bovenlicht is een geometrische vlakversiering uitgespaard. Boven de ingang bevindt zich een balkon met smeedijzeren hekwerk op drie versierde consoles. Boven de dubbele balkondeur is een geprofileerde kroonlijst op consoles aangebracht. Het risaliet wordt bekroond door een in natuursteen uitgevoerd opzetstuk met twee gekoppelde rondboogvensters en een segmentvormig fronton, waarop een bolvormige, natuurstenen piron is gezet. Aan weerszijden van de dakkapel, op de uiteinden van het risaliet staat een sierbokaal.
Aan weerszijden van de ingang bevindt zich een venster, waarboven een oeil de boeuf in een natuurstenen omlijsting. De iets teruggelegen aanbouwen aan weerszijden van het hoofdvolume zijn sober uitgevoerd. De gevel van de aanbouw rechts is blind. De zuidgevel heeft een asymmetrische hoofdopzet van twee hoekrisalieten en een teruggelegen middenpartij, waarvoor een later toegevoegde glazen serre onder zinken lessenaarsdak is geplaatst. De gevel is in de eerste bouwlaag voorzien van bepleisterde horizontale banden. Het linker risaliet is in 1887 gerealiseerd en is drie vensterassen breed. Het balkon voor de drie assen in de tweede bouwlaag rust op consoles. Het balkon heeft een hek bestaande uit houten pijlers, waartussen smeedijzeren hekken met krulwerk zijn gezet. Het rechter risaliet, dat met een smal tussenlid verbonden is met het hoofdvolume, heeft twee vensterassen en wordt gedekt door een laag zinken tentdak.
De teruggelegen gevel telt vier vensterassen, waarvoor in de eerste bouwlaag een serre onder glazen lessenaarsdak is gezet. Voor de twee rechter assen in de tweede bouwlaag bevindt zich een balkon conform het hierboven beschreven balkon. Het hek is een kunststoffen afgietsel.
Geheel links bevindt zich de sober uitgevoerde aanbouw, eveneens stammend uit 1887. Deze bestaat uit drie tegen elkaar gebouwde volumes van één en twee bouwlagen. De uitbreiding was bestemd voor de functionele ruimten zoals de keuken, waskeuken, een dessertkamer, een voorraadkelder en een knechtskamer. De zuidgevel is op een drietal vensteropeningen na, waaronder een achteringang voor het personeel, blind. De westgevel heeft links twee vensterassen met op de rechteras een ingang. Rechts van deze deur springt de gevel naar voren. De voorsprong heeft één vensteras en sluit aan op een derde bouwvolume van één bouwlaag. De oostgevel bestaat uit een tweetal uitbreidingen. Als eerste is tegen het hoofdvolume een smal bouwdeel gezet, waarin de trap naar de brandkelder zich bevindt. Deze sluit aan op het hierboven genoemde bouwvolume uit 1924. De bouwnaad tussen beide delen is in de gevel duidelijk zichtbaar. In de verdieping bevindt zich een nooduitgang, van waaruit een brandtrap naar beneden leidt.
Het interieur verkeert, wat betreft indeling der vertrekken en detaillering voor een groot deel in originele staat. De vestibule en centrale hal zijn deels uitgevoerd in wit marmer. Het plafond en de muren zijn wit bepleisterd en hebben geprofileerde lijsten gekregen, terwijl de dragende elementen zijn geaccentueerd met consoles of ionische pilasters. De hal heeft rechts een houten bordestrap, voorzien van een rijk versierde hoofdbaluster en smeedijzeren hekwerk. De rijk gedetailleerde eetkamer aan de zuidwestzijde is in 1995 voorzien van nieuw stoffen behang, maar is verder oorspronkelijk. De overige onderdelen als de lambrizering met dienstdeurtje en houtsnijwerk, het cassettenplafond met weelderig versierd medaillon, de zwart marmeren haard stammen uit de bouwperiode (1887). Alle overige oorspronkelijke marmeren haarden in de salon, de zogenaamde Kamer van Mijnheer, woonkamer en biljartkamer en de plafonds in genoemde kamers, zijn van latere datum (vermoedelijk begin deze eeuw). De kleurstelling van de plafonds is niet origineel.
De meeste vensters zijn voorzien van binnenluiken, die al of niet in de wand weggeduwd of gedraaid kunnen worden.
Het huis beschikt over drie kelders. De eerder genoemde brandkelder aan de oostzijde, een wijnkelder nabij de vestibule en een voorraadkelder onder de keuken aan de westzijde.
Waardering
Het landhuis uit 1887 van de historische buitenplaats Oostbroek is van algemeen belang vanwege de architectuurhistorische waarde door de bouwgeschiedenis en als voorbeeld van een landhuis in neorenaissance stijl. Tevens vanwege de ensemblewaarde als onderdeel van het complex in relatie met het park en de bijgebouwen.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Description
A COUNTRY HOUSE from 1887 in neo-renaissance style, situated in a landscaped park, comprising two storeys beneath a hipped roof, onto which eye-of-ox-shaped roof dormers are set. The roof slates are covered with scale-shaped slates, upon which a copper, gently sloping rafter roof rests. The building consists of an L-shaped main volume, against the side facades of which soberly executed building volumes of two storeys, principally under flat roofs, have been realised. All facades are constructed in red brick. The windows are in most cases provided with sash frames. The main volume has a symmetrically arranged north or front facade seven window bays wide. The facade is embellished with flat cemented corner lisenes, natural stone casements decorated with diamond-heads, profiled mouldings, window surrounds and keystones. The facade is terminated by means of a projecting cornice on large brackets.
The three central window bays project forward in stepped fashion. In the central projection is located the main entrance in a natural stone surround. The main entrance consists of a double door with a round-arched fanlight and sidelights. On either side of the fanlight a geometric flat decoration is recessed. Above the entrance is a balcony with wrought-iron railings on three decorated consoles. Above the double balcony door is a profiled cornice on consoles. The projection is crowned by an ornamental stone superstructure with two coupled round-arched windows and a segmental pediment, upon which a spherical natural stone finial is set. On either side of the roof dormer, at the ends of the projection, stands an ornamental urn.
On either side of the entrance is a window, above which an eye of ox in a natural stone surround. The slightly recessed outbuildings on either side of the main volume are soberly executed. The facade of the outbuilding on the right is blank. The south facade has an asymmetrical arrangement with two corner projections and a recessed central section, for which a later added glass conservatory under a zinc lean-to roof has been placed. The facade is provided in the first storey with plastered horizontal bands. The left projection was realised in 1887 and is three window bays wide. The balcony for the three bays in the second storey rests on consoles. The balcony has a railing consisting of wooden posts, between which wrought-iron railings with scrollwork are set. The right projection, which is connected to the main volume by a narrow connecting section, has two window bays and is covered by a low zinc tent roof.
The recessed facade comprises four window bays, for which a conservatory under a glass lean-to roof has been set in the first storey. In front of the two right bays in the second storey is a balcony in accordance with the balcony described above. The railing is a plastic casting.
On the far left is the soberly executed outbuilding, also dating from 1887. This consists of three volumes built against one another, of one and two storeys respectively. The extension was intended for functional spaces such as the kitchen, laundry room, a dessert room, a storage cellar and a servants' room. The south facade is blank except for three window openings, including a rear entrance for staff. The west facade has on the left two window bays with an entrance on the right bay. To the right of this door the facade projects forward. The projection has one window bay and connects to a third building volume of one storey. The east facade consists of two extensions. First, a narrow building section was set against the main volume, containing the staircase to the fire cellar. This connects to the building volume mentioned above from 1924. The construction joint between both sections is clearly visible in the facade. In the upper storey there is an emergency exit, from which a fire staircase leads downward.
The interior, as regards the arrangement of rooms and detailing, is in large part in original condition. The vestibule and central hall are partly executed in white marble. The ceiling and walls are white plastered and have been given profiled mouldings, while the supporting elements are accentuated with consoles or Ionic pilasters. The hall has on the right a wooden staircase with a richly decorated main baluster and wrought-iron railings. The richly detailed dining room on the southwest side was provided in 1995 with new fabric wallpaper, but is otherwise original. The other components such as the wainscoting with service door and woodcarving, the coffered ceiling with lavishly decorated medallion, the black marble fireplace date from the building period (1887). All other original marble fireplaces in the salon, the so-called Master's Room, living room and billiard room and the ceilings in the aforementioned rooms, are of later date (presumably early this century). The colour scheme of the ceilings is not original.
Most windows are provided with interior shutters, which can be either pushed into the wall or hinged.
The house has three cellars. The aforementioned fire cellar on the east side, a wine cellar near the vestibule and a storage cellar under the kitchen on the west side.
Valuation
The country house from 1887 of the historic estate Oostbroek is of general importance for its architectural historical value through its building history and as an example of a country house in neo-renaissance style. Furthermore for its ensemble value as part of the complex in relation to the park and the outbuildings.
Nearby in the register
- Koetshuis(L), Bunnikseweg 25Bijgebouwen kastelen enz.under 1 mi
- Historische aanleg, Bunnikseweg bij 39Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
- OostbroekTuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Boerderij, Bisschopsweg 2Boerderijunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.