Rijksmonumentenregister · Netherlands
Berg en Bosch
Bilthoven, Utrecht, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Appartementengebouw
- Function
- Verpleegstershuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1932 - 1933
- Address
- Professor Bronkhorstlaan 10 G 66, 3723 MB Bilthoven (De Bilt 26) (and others)
- Place
- Bilthoven
- Municipality
- De Bilt
- Province
- Utrecht
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.15558, 5.20731
- Part of complex
- 514641
- Monument number
- 514644
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1909 map "32 Amersfoort" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Omschrijving
Een aan de noordzijde van het plantsoen gelegen ZUSTERHUIS met LIGZAAL op samengestelde plattegrond van twee bouwlagen en een mezzanino. Aan de westzijde is een lagere aanbouw van twee bouwlagen die aansluit op een verbindingsmuur met poort naar het economiegebouw. Aan de noordgevel (achterzijde) zijn haaks twee vleugels van twee bouwlagen gebouwd die halverwege door een TUINMUUR annex pergola met elkaar zijn verbonden. Tussen de vleugels is een kleine, niet meer originele kloostertuin aangelegd. In de tuinmuur is een spitsboogvormige nis uitgespaard, waarin een hoogreliëf van Onze Lieve Vrouw van Lourdes van beeldhouwer Albert Termote uit 1933 met gedeeltelijk nog originele polychromie en voorzien van monogram AT.
Tegen de oostgevel is een lager bouwvolume gezet dat aansluit op een kleine lighal, oorspronkelijk bestemd voor de zusters. Een corridor op de zuidoost hoek van het hoofdvolume leidt naar de kapel. Alle bouwvolumes hebben met rode Hollandse pannen gedekte zadeldaken, waarbij de dakschilden oversteken.
Praktisch alle vensters hebben stalen ramen met een horizontale driedeling.
De asymmetrisch ingedeelde zuid- of voorgevel heeft een in de zuidwest hoek gelegen ingangspartij die bestaat uit een verdiept in de gevel gelegen getoogde, dubbele deur. In de tweede bouwlaag bevindt zich een natuurstenen hoekbeeld van Dominicus door beeldhouwer Albert Termote. Rechts van de ingang is een vierlichtsvenster met smalle muurdammen. Rechts hiervan heeft de gevel zes vensterassen met in elke as twee gekoppelde spitsboogvensters, waartussen muurdammen zijn gemetseld. De vensters hebben geel getinte glas-in-lood ramen, waarachter zich de refter bevindt. De tweede bouwlaag en de mezzanino hebben elf vensterassen. Schuin boven de ingang zijn twee gekoppelde spitsboogvensters met glas-in-lood ramen.
De lagere aanbouw aan de westgevel heeft in de rechterhoek een ingangspartij onder lessenaarsdak.
Het lage bouwvolume aan de oostgevel sluit aan op een rechthoekig bouwvolume, waarvoor aan de zuidzijde de lighal onder lessenaarsdak is gezet. De lighal heeft een gemetselde plint, waarop een houten, open constructie is geplaatst.
De achtergevel heeft in de eerste bouwlaag lage spitsboogvensters die paarsgewijs zijn gekoppeld en waartussen muurdammen gemetseld zijn. Rechts bevindt zich tegen de gevel een vleugel van twee bouwlagen. Links bevindt zich een kortere vleugel en huisvest op de begane grond een grote ligzaal voor de zusters met monumentale, houten plafondconstructie.
Zoals vermeld zijn beide vleugels halverwege door middel van een tuinmuur annex pergola met elkaar verbonden. Als waardevol in het interieur wordt met name de refter en de hierboven genoemde ligzaal aangemerkt, voor het overige is het interieur van ondergeschikt belang. De refter is geheel uitgevoerd in baksteen en is door middel van gemetselde bogen overspannen.
Waardering
Het zusterhuis met ligzaal is van algemeen belang vanwege de cultuurhistorische waarde als overblijfsel van de rooms katholieke sanatoriumcultuur op de Utrechtse Heuvelrug, alsmede van architectuurhistorische waarde als zeldzaam voorbeeld van een zusterhuis met Delftse schoolstijlkenmerken en een gaaf bewaarde ligzaal en tuinmuur. Tevens vanwege de ruimtelijk-functionele en grote ensemblewaarde als oorspronkelijk onderdeel van het complex Berg en Bosch.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Description
A CONVENT HOUSE with WARD on a composite floor plan of two storeys and a mezzanine, located on the north side of the grounds. On the west side is a lower extension of two storeys that connects to a connecting wall with a gate to the utility building. On the north facade (rear side) two wings of two storeys are built at right angles, which are connected midway by a GARDEN WALL adjoining a pergola. Between the wings a small, no longer original cloister garden is laid out. In the garden wall is a pointed arch-shaped niche, in which a high relief of Our Lady of Lourdes by sculptor Albert Termote from 1933 is set, with partially original polychrome and inscribed with monogram AT.
Against the east facade is set a lower building volume that connects to a small ward, originally intended for the sisters. A corridor on the southeast corner of the main volume leads to the chapel. All building volumes have gabled roofs covered with red Dutch tiles, with the roof edges projecting.
Practically all windows have steel frames with a horizontal three-part division.
The asymmetrically arranged south or front facade has an entrance area located in the southwest corner consisting of a recessed arched, double door in the facade. In the second storey is a natural stone corner figure of Dominicus by sculptor Albert Termote. To the right of the entrance is a four-light window with narrow wall mullions. To the right of this, the facade has six window bays, each with two paired pointed arch windows, between which wall mullions are built. The windows have yellowish-tinted leaded glass windows, behind which the refectory is located. The second storey and the mezzanine have eleven window bays. Diagonally above the entrance are two paired pointed arch windows with leaded glass windows.
The lower extension on the west facade has an entrance area in the right corner under a half-hipped roof.
The low building volume on the east facade connects to a rectangular building volume, in front of which on the south side the ward is set under a half-hipped roof. The ward has a built-in plinth, on which an open wooden structure is placed.
The rear facade has on the first storey low pointed arch windows that are coupled in pairs and between which wall mullions are built. To the right is a wing of two storeys against the facade. To the left is a shorter wing and houses on the ground floor a large ward for the sisters with a monumental wooden ceiling construction.
As mentioned, both wings are connected midway by means of a garden wall adjoining a pergola. The refectory and the aforementioned ward are noted as particularly valuable in the interior, otherwise the interior is of subordinate importance. The refectory is entirely executed in brick and is spanned by means of built-in arches.
Valuation
The convent house with ward is of general interest due to its cultural-historical value as a remnant of Roman Catholic sanatorium culture on the Utrecht Heuvelrug, as well as architectural-historical value as a rare example of a convent house with Delft School style characteristics and a well-preserved ward and garden wall. Furthermore, due to its spatial-functional and great ensemble value as an original component of the Berg en Bosch complex.
Nearby in the register
- Sanatorium, Professor Bronkhorstlaan 10 G 64Gezondheidszorgunder 1 mi
- Wegkapelletje, Professor Bronkhorstlaan 10Straatmeubilairunder 1 mi
- Berg en BoschGezondheidszorgunder 1 mi
- Berg en BoschKapelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.