Rijksmonumentenregister · Netherlands
Remonstrantenhuis
Haarlem, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerkelijke dienstwoning
- Function
- Kosterswoning
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1887
- Address
- Wilhelminastraat 22, Locatie: Centrum, 2011 VM Haarlem
- Place
- Haarlem
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.38013, 4.62753
- Monument number
- 513422
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1867 map "No. VI. Deutschland, Niederlande, Belgien, Schweiz. (Germany, Netherlands, Belgium, Switzerland)." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Aan de westzijde van de Wilhelminastraat gelegen KOSTERIJ. Het pand, Remonstrantenhuis genaamd, maakt deel uit van de gevelwand tussen de Prins Hendrikstraat (noord) en Mauritsstraat (zuid) en grenst aan de noordzijde aan de Remonstrantse kerk en aan de zuidzijde aan het woonblok Wilhelminastraat 24 t/m 28.
Het in neorenaissance stijl opgetrokken pand werd in 1887 als woonhuis gebouwd naar ontwerp van A. van der Steur jr. en in 1923 in gebruik genomen als kosterij, die tevens voor allerlei aktiviteiten werd gebruikt, door de Remonstrantse gemeente Haarlem. De kosterij hoort bij de in 1886 naar ontwerp van J.A.G. van der Steur gebouwde Remonstrantse kerk en maakt onderdeel uit van het formele stedenbouwkundige plan van de Wilhelminastraat en haar directe omgeving. De Wilhelminastraat werd in 1881 aangelegd als hoofdas van een westelijke stadsuitbreiding die plaats vond op de plek van de gedempte voormalige stadssingel. Deze stadsuitbreiding kenmerkt zich door een regelmatig en strak stratenpatroon, waarbij de individueel ontworpen woonblokken en woonhuizen een architectonische eenheid vormen. Met name langs de Wilhelminastraat en Mauritsstraat zijn de uit verschillende woonblokken en woonhuizen opgetrokken straatwanden opvallend door hun stedenbouwkundige eenheid en architectuur. De woonbebouwing langs de Wilhelminastraat wordt afgewisseld door de Remonstrantse kerk en twee scholen, welke eveneens in de stedenbouwkundige opzet van de straat passen.
Omschrijving
Kosterij op vrijwel vierkant grondplan. De in baksteen op een natuurstenen plint opgetrokken kosterij is opgebouwd uit een begane grond, verdieping en kapverdieping en wordt gedekt door een afgeknot schilddak bekleed met grijze kruispannen. De voorgevel van de kosterij is in totaal vijf vensterassen breed, waarbij de middelste vensteras risaleert. De buitenste hoeken van de voorgevel worden verticaal geaccentueerd door lisenen van natuursteen blokken. De gevel wordt tussen de begane grond en verdieping horizontaal geleed door een natuurstenen cordonlijst. Boven langs wordt de voorgevel afgesloten door een houten kroonlijst met fries. Dit fries is ter hoogte van de risalerende middelste vensteras bewerkt met triglyfen en metopen. Deze risalerende middelste vensteras omvat de ingangspartij, welke bestaat uit een enigszins verdiept gelegen houten deur met gietijzeren sierrooster die bereikbaar is door middel van een drie treden tellende natuurstenen trap. De entree wordt omlijst door een natuurstenen pilasterstelling met hoofdgestel. In het fries van het hoofdgestel bevindt zich de tekst: "REMONSTRANTENHUIS". Daarboven bevindt zich een met rolwerk, pilasters en klauwstukken versierde steen waarin het portret van een man (vermoedelijk Paschier de Fijne) is aangebracht. Het betreft hier toevoegingen uit 1928. De middenrisaliet wordt boven de kroonlijst afgesloten door een dakkapel met ter weerszijden daarvan natuurstenen pilasters en klauwstukken met voluten. De dakkapel wordt afgesloten door een fronton. Het raam op de verdieping van de middenrisaliet wordt afgesloten door een natuurstenen uitspringende lateibalk met consoles. De houten schuifvensters op de begane grond hebben eveneens een natuurstenen lateibalk en worden afgesloten door een halfrond spaarveld gevuld met een mozaïek van gele en rode baksteen. De ontlastingsbogen van de halfronde spaarvelden hebben als sluitsteen een natuurstenen leeuwenkop en rusten op natuurstenen consoles. De vensters op de verdieping zijn dubbele openslaande houten vensters met een gedeeld bovenlicht en worden door een natuurstenen lateibalk en hanenkam van baksteen en natuursteen afgesloten. De dakkapel bezit een dubbel openslaand houten venster.
Waardering
Gaaf bewaarde kosterij in neorenaissance stijl, van algemeen belang vanwege de architectuurhistorische waarde en de stedenbouwkundige en ensemblewaarde als karakteristiek onderdeel van de 19de-eeuwse formele stadsuitbreiding rondom de Wilhelminastraat; het pand is een beeldbepalend element in de westelijke straatwand van de qua architectuur als een eenheid aandoende Wilhelminastraat. Tevens is het object van belang vanwege zijn functie als kosterij behorende bij de naastgelegen Remonstrantse kerk en van belang binnen het oeuvre van de architect A. van der Steur jr.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
COSTER'S DWELLING located on the west side of Wilhelminastraat. The building, called Remonstrantenhuis, forms part of the facade wall between Prins Hendrikstraat (north) and Mauritsstraat (south) and borders the Remonstrantse kerk to the north and the residential block Wilhelminastraat 24 to 28 to the south.
The building, constructed in neorenaissance style, was built in 1887 as a dwelling house after a design by A. van der Steur jr. and was taken into use in 1923 as a coster's dwelling, which was also used for various activities by the Remonstrantse gemeente Haarlem. The coster's dwelling belongs to the Remonstrantse kerk built in 1886 after a design by J.A.G. van der Steur and forms part of the formal urban planning scheme of Wilhelminastraat and its immediate surroundings. Wilhelminastraat was laid out in 1881 as the main axis of a western urban expansion that took place on the site of the filled-in former city rampart. This urban expansion is characterised by a regular and strict street pattern, in which individually designed residential blocks and dwelling houses form an architectural unity. In particular along Wilhelminastraat and Mauritsstraat, the facade walls built up from various residential blocks and dwelling houses stand out due to their urban planning unity and architecture. The residential development along Wilhelminastraat is interspersed with the Remonstrantse kerk and two schools, which likewise fit into the urban planning scheme of the street.
Description
Coster's dwelling on an almost square ground plan. The coster's dwelling, constructed in brick on a natural stone plinth, is built up from a ground storey, first storey and attic storey and is covered by a truncated hipped roof clad with grey interlocking tiles. The front facade of the coster's dwelling is in total five window bays wide, with the middle window bay projecting. The outer corners of the front facade are vertically accentuated by pilasters of natural stone blocks. The facade is horizontally articulated between the ground storey and first storey by a natural stone string course. At the top the front facade is finished with a wooden cornice with frieze. This frieze is worked with triglyphs and metopes at the height of the projecting middle window bay. This projecting middle window bay comprises the entrance section, which consists of a somewhat recessed wooden door with cast-iron decorative grille which is accessible by means of a three-step natural stone staircase. The entrance is framed by a natural stone pilaster arrangement with entablature. In the frieze of the entablature is the text: "REMONSTRANTENHUIS". Above it is a stone decorated with scrollwork, pilasters and ornamental brackets into which the portrait of a man (presumably Paschier de Fijne) is set. These are additions from 1928. The central projection is finished above the cornice by a roof gable with natural stone pilasters and ornamental brackets with volutes on either side. The roof gable is finished by a pediment. The window on the first storey of the central projection is finished by a natural stone projecting lintel with consoles. The wooden sash windows on the ground storey likewise have a natural stone lintel and are finished by a semicircular spandrel filled with a mosaic of yellow and red brick. The relieving arches of the semicircular spandrels have a natural stone lion's head as the keystone and rest on natural stone consoles. The windows on the first storey are double casement wooden windows with a divided fanlight and are finished by a natural stone lintel and a rooster comb of brick and natural stone. The roof gable has a double casement wooden window.
Valuation
Well-preserved coster's dwelling in neorenaissence style, of general importance due to architectural-historical value and urban planning and ensemble value as a characteristic component of the 19th-century formal urban expansion around Wilhelminastraat; the building is a defining element in the western facade wall of Wilhelminastraat which appears as an architectural unity. Furthermore, the object is of importance due to its function as coster's dwelling belonging to the adjacent Remonstrantse kerk and of importance within the oeuvre of architect A. van der Steur jr.
Nearby in the register
- Woonhuis, Wilhelminastraat 24Woonhuisunder 1 mi
- Kerkelijke dienstwoning, Oranjekade 1Kerkelijke dienstwoningunder 1 mi
- Kerk, Prins Hendrikstraat 2Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Woonhuis, Wilhelminastraat 30Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.