Rijksmonumentenregister · Netherlands
St. Franciscus van Assisie Kerk
Heerlen, Limburg, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerk en kerkonderdeel
- Function
- Kerk
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1923
- Address
- Laanderstraat 33, 6411 VA Heerlen
- Place
- Heerlen
- Province
- Limburg
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 50.88814, 5.97154
- Monument number
- 512786
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1898 map "Composite: 428. Aachen." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
R.K.-KERK VAN DE PAROCHIE ST. FRANCISCUS VAN ASSISIE is gebouwd met invloeden van Expressionisme en Neogotiek in 1923 naar ontwerp van architect P.G. Buskens te Rotterdam. De grond waarop de kerk en het klooster werden gebouwd werd geschonken door de Parijse familie De Wendel, de eigenaars van de Oranje Nassaumijnen. De kerk is via een kloostergang verbonden met het naastliggende klooster, dat tegenwoordig wordt gebruikt als pastorie. In 1948 is een Heilig Hartkapel gebouwd tegen de noordgevel van de kerk op aanvraag van dhr Louwe, rector. Deze kapel was een geschenk ter ere van het 25-jarig bestaansfeest van de kerk op 30 oktober 1948. De ruimte rechts van absis is sinds 1965 in gebruik als dagkapel en is gerenoveerd in 1982.
Omschrijving
De R.K.-KERK heeft een hoofdzakelijk rechthoekige plattegrond met volumes van verschillende hoogten gelegen onder zadeldaken. De zadeldaken hebben leien in Maasdekking en op het schip staat een dakruiter. Het oxaal en het portaal, en het koor bevinden zich tegen het schip in iets lagere volumes. Aan weerzijden van het portaal zijn twee kapellen onder kleine zadeldaken. Tegen het koor staat de minder hoge absis met aan weerszijden van en loodrecht op de absis twee volumes met onder meer de dagkapel. Rechts tegen de zijbeuk staan nog twee kleine kapellen en twee biechtstoelen. Tegen de linkerzijbeuk bevinden zich twee biechtstoelen en de kloostergang loodrecht op het schip. De gevels hebben een optrek van baksteen in kruisverband, waarvan horizontale banden en randen van topgevels zijn versierd met bloktandmetselwerk. De topgevels worden licht ingesnoerd onder de top en hebben balkankers en grote spitsboogvormige vensters met tracering. Verder bevinden zich in de gevel kleine spitsboog vensters en rechthoekige vensters in spitsboogvormige nissen beide met gekleurd glas-in-lood en spitsboogvormige en rechthoekige houten deuren met beslag. Alle voorkomende bogen zijn stompe spitsbogen. En onder de bogen van de vensters zijn natuursteen aanzetstenen aangebracht.
De VOORGEVEL heeft een topgevel met kruis. In de gevel bevindt zich een portiek achter drie spitsbogen met entree. In de spitsbogen van verschillende rollagen bevinden zich kleine beeldjes van kinderhoofdjes en engelen in gebakken steen. De kolommen van de spitsbogen worden van de bogen gescheiden door een steen met bloktand. In het portiek bevinden zich drie rechthoekige dubbele deuren met spitsboogvormige bovenlichten. In het midden van elk bovenlicht is een Art Deco beeld als stijl aangebracht. Op het kalf is een tekst uitgesneden. Christus met heiligen. Drie deuren en twee zijingangen. Boven het portiek bevindt zich een groot spitsboogvenster met traceringen waartussen glas-in-lood. Dit venster is gelegen in een topgevel met kruis. Aan weerszijden van het portiek bevinden zich uitspringende, kleine kapellen met vensters met traceringen onder zadeldaken. In de gevel van elke kapel bevindt zich een groot getraceerd venster en enkele kleine vensters. Deze topgevel staat voor de hogere topgevel van het schip, met hoog in de top drie smalle vensters. De RECHTERZIJGEVEL van het schip heeft zeven traveeën gescheiden door steunberen die doorlopen over de zijbeuk onder platte daken. In de traveeën bevinden zich vijf vensters, de eerste en de laatste travee zijn blind. In de eerste travee van links is de kapel uit 1948 geplaatst met drie vensters in de kopse gevel en één in elke zijgevel. Tegen de tweede is een uitbouw voor een biechtstoel onder een dakschild met twee vensters. De vierde travee heeft een portaalentree met dubbele houten deur. De zesde travee heeft een uitbouw voor een biechtstoel. De gevelvlakken van de zijbeuk hebben drie kleine vensters. Ter plaatse van het koor ligt de zijgevel iets terug. In dit gevelvlak bevinden zich drie kleine vensters, voor de gevel staat een volume van een laag met entree en dubbele deur met smeedwerk. De kopse gevel van de dagkapel springt weer uit en heeft een spitsboogvormig venster.
De ACHTERGEVEL bestaat uit drie volumes, waarvan het middelste risalerend en met topgevel. Het linker- en rechtervolume hebben beide vijf kleine spitsboogvensters, gegroepeerd per drie en twee. De risaliet heeft vijf kleine vensters, waarboven een groot venster met baksteen tracering. De LINKERZIJGEVEL heeft links een topgevel met klein venster in de top. Rechts hiervan een volume van een laag met twee vensters, waarnaast een iets terugliggend volume van een laag onder een plat dak. Dit is de kloostergang, die ligt voor de zijbeuk. Het schip heeft zeven traveeën met vijf grote vensters. Tegen de middelste travee ligt de verbindingsgang naar het klooster-sacristie. Het INTERIEUR van de kerk is geheel in schoonmetselwerk in halfsteens verband met plint van geglazuurde baksteen en kolommen met afgeronde hoeken. Het driebeukige schip heeft een zadeldak plafond op houten spanten. Het schip wordt van de zijbeuken gescheiden door zeven spitsbogen. Tussen schip en koor en het koor en de absis bevinden zich grotere spitsbogen. Het portaal wordt van het schip gescheiden door vier bogen, tussen de middelste twee bevindt zich het familiewapen van de familie De Wendel in natuursteen. Hierboven bevindt zich de met een tekst beschreven balustrade van het oxaal. In de gevel van het oxaal bevindt zich een vierdelig venster met baksteen traceringen en glas-in-lood met tekst en afbeeldingen van heiligen en bloemen. Aan weerszijden van het portaal bevinden zich de doopkapel en de Antoniuskapel beide achter smeedijzeren hekwerk. Het schip heeft een houten plafond met houten balken op spanten. De balken en het plafond zijn beschilderd. De spanten steunen op verjongende baksteen consoles, die weer rusten op consoles met afbeeldingen van hoofden van apostelen in zandsteen. Deze rusten weer op baksteen kolommen, tevens de drager van de spitsbogen. Een mozaïek tegelvloer in vele kleuren. In de zijbeuken bevinden zich de biechtstoelen met deuren van omstreeks 1982. De rechterzijbeuk geeft toegang tot de Mariakapel en de H. Hartkapel, en vooraan in de kerk via de zijentree tot de dagkapel. De houten lambrisering is afkomstig uit Duitsland en is later geplaatst. De kerkbanken zijn afkomstig uit de kerk. In deze ruimte is een gedeelte ingericht voor verwarming. De linkerzijbeuk geeft toegang tot de kloostergang. Het koor versmalt zich trapsgewijs tot aan de absis en bevat twee altaren en een kruis met beeld. In de muren rond de absis bevinden zich drie, vijf en drie nissen, die boven de kunststeen console uitlopen in dichte nissen. In de muur aan de achterzijde van de absis, boven de middelste drie van de vijf nissen bevinden zich drie grote glas-in-lood-ramen voorstellende de H. Clara, St. Franciscus en de H. Pachalis. Verder zijn in het interieur onder meer van belang de vensters met gekleurd glas-in-lood, de kruiswegstaties van Charles Eijck, gerestaureerd door Schenkelaars, de preekstoel in verschillende kleuren marmer van fa. Cuijpers te Roermond, het Maria- en Franciscusaltaar in verschillende kleuren marmer met mozaïeken van Charles Vos, de gebrandschilderde ramen van Asperschlag uit Amsterdam en de authentieke eikenhouten kerkbanken.
Waardering
De St. Franciscus van Assisië kerk bezit cultuurhistorische waarden als bijzondere uitdrukking van een geestelijke en sociaaleconomische ontwikkeling, mede door de invloed van de familie De Wendel. De architectuurhistorische waarden worden bepaald door het belang van de kerk voor het oeuvre van architect P.G. Buskens. Verder vanwege de hoogwaardige esthetische kwaliteiten van het ontwerp en de bijzondere samenhang tussen exterieur en interieur. Wegens de situering is de kerk van bijzondere betekenis verbonden aan de ontwikkeling en het aanzien van de stad Heerlen. En vanwege de redelijk hoge architectonische gaafheid van exterieur en interieur en de artistieke inzet van diverse kunstenaars bij de aankleding en inrichting van de kerk. De kerk is van algemeen belang vanwege de architectuur- en cultuurhistorische waarden en als tijdeigen document van een kerk, die is gebouwd tijdens de mijnontginningen in Heerlen.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The R.K. CHURCH OF THE PARISH OF ST. FRANCIS OF ASSISI was built with influences from Expressionism and Neo-Gothic in 1923 according to the design of architect P.G. Buskens in Rotterdam. The land on which the church and monastery were built was donated by the Parisian family De Wendel, the owners of the Oranje Nassau mines. The church is connected via a cloister walk to the adjacent monastery, which is nowadays used as a rectory. In 1948 a Sacred Heart Chapel was built against the north facade of the church at the request of Mr Louwe, rector. This chapel was a gift in honour of the church's 25th anniversary on 30 October 1948. The space to the right of the apse has been in use as a daily chapel since 1965 and was renovated in 1982.
Description
The R.K. CHURCH has a mainly rectangular floor plan with volumes of different heights situated beneath gabled roofs. The gabled roofs have slate in Maas covering and on the nave stands a roof turret. The gallery and the portal, and the choir are situated against the nave in somewhat lower volumes. On either side of the portal are two chapels beneath small gabled roofs. Against the choir stands the lower apse with on either side of and perpendicular to the apse two volumes including among other things the daily chapel. To the right against the side aisle are two further small chapels and two confessionals. Against the left side aisle are two confessionals and the cloister walk perpendicular to the nave. The facades have brickwork in Flemish bond, of which horizontal bands and edges of gable ends are decorated with dentilled brickwork. The gable ends are slightly tapered towards the top and have wall anchors and large pointed arch windows with tracery. Furthermore there are in the facade small pointed arch windows and rectangular windows in pointed arch niches both with coloured stained glass and pointed arch and rectangular wooden doors with fittings. All occurring arches are blunt pointed arches. And beneath the arches of the windows are natural stone ashlar stones placed.
The FRONT FACADE has a gable end with cross. In the facade is a porch behind three pointed arches with entrance. In the pointed arches of different voussoirs are small figures of children's heads and angels in baked brick. The columns of the pointed arches are separated from the arches by a stone with dentil. In the porch are three rectangular double doors with pointed arch fanlights. In the centre of each fanlight is an Art Deco figure applied as style. On the calf a text is carved. Christ with saints. Three doors and two side entrances. Above the porch is a large pointed arch window with traceries between which stained glass. This window is located in a gable end with cross. On either side of the porch are projecting small chapels with windows with tracery beneath gabled roofs. In the facade of each chapel is a large traceried window and some small windows. This gable end stands in front of the higher gable end of the nave, with high in the top three narrow windows. The RIGHT SIDE FACADE of the nave has seven bays separated by buttresses that run across the side aisle beneath flat roofs. In the bays are five windows, the first and the last bay are blind. In the first bay from the left the chapel from 1948 is placed with three windows in the gable end and one in each side facade. Against the second is an extension for a confessional beneath a roof shield with two windows. The fourth bay has a portal entrance with double wooden door. The sixth bay has an extension for a confessional. The facade panels of the side aisle have three small windows. At the location of the choir the side facade lies somewhat back. In this facade panel are three small windows, in front of the facade is a volume of one storey with entrance and double door with wrought iron. The gable end of the daily chapel projects outward again and has a pointed arch window.
The REAR FACADE consists of three volumes, of which the middle one projects and has a gable end. The left and right volumes each have five small pointed arch windows, grouped by three and two. The risalit has five small windows, above which a large window with brick tracery. The LEFT SIDE FACADE has on the left a gable end with small window in the top. To the right of this a volume of one storey with two windows, beside which a somewhat recessed volume of one storey beneath a flat roof. This is the cloister walk, which lies in front of the side aisle. The nave has seven bays with five large windows. Against the middle bay lies the connecting corridor to the monastery-sacristy. The INTERIOR of the church is entirely in fair-faced brickwork in half-bond with plinth of glazed brick and columns with rounded corners. The three-aisled nave has a gabled roof ceiling on wooden roof trusses. The nave is separated from the side aisles by seven pointed arches. Between nave and choir and the choir and the apse are larger pointed arches. The portal is separated from the nave by four arches, between the middle two is the family coat of arms of the De Wendel family in natural stone. Above this is the balustrade of the gallery described with a text. In the facade of the gallery is a four-part window with brick tracery and stained glass with text and images of saints and flowers. On either side of the portal are the baptism chapel and the Anthony chapel both behind wrought iron screens. The nave has a wooden ceiling with wooden beams on roof trusses. The beams and the ceiling are painted. The roof trusses rest on tapering brick corbels, which in turn rest on corbels with images of the heads of apostles in sandstone. These rest in turn on brick columns, also the support of the pointed arches. A mosaic tile floor in many colours. In the side aisles are the confessionals with doors from circa 1982. The right side aisle gives access to the Mary chapel and the Sacred Heart chapel, and at the front in the church via the side entrance to the daily chapel. The wooden wainscoting comes from Germany and was installed later. The church pews come from the church. In this space a section is equipped for heating. The left side aisle gives access to the cloister walk. The choir narrows in stages up to the apse and contains two altars and a cross with figure. In the walls around the apse are three, five and three niches, which above the artificial stone corbel extend into solid niches. In the wall at the rear of the apse, above the middle three of the five niches are three large stained glass windows depicting St. Clara, St. Francis and St. Pachalis. Furthermore of importance in the interior are among other things the windows with coloured stained glass, the Stations of the Cross by Charles Eijck, restored by Schenkelaars, the pulpit in various coloured marble by the firm Cuijpers in Roermond, the Mary and Francis altar in various coloured marble with mosaics by Charles Vos, the stained glass windows by Asperschlag from Amsterdam and the authentic oak church pews.
Valuation
The St. Francis of Assisi church possesses cultural-historical values as a particular expression of a spiritual and socioeconomic development, in part through the influence of the De Wendel family. The architectural-historical values are determined by the importance of the church for the oeuvre of architect P.G. Buskens. Furthermore because of the high-quality aesthetic qualities of the design and the particular coherence between exterior and interior. Due to its location the church is of particular significance connected to the development and appearance of the city of Heerlen. And because of the reasonably high architectural integrity of exterior and interior and the artistic commitment of various artists in the decoration and fitting out of the church. The church is of general importance because of the architectural and cultural-historical values and as a period document of a church which was built during the mining operations in Heerlen.
Nearby in the register
- Villa DuysensWoonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Valkenburgerweg 22Woonhuisunder 1 mi
- Royal-TheaterWelzijn, kunst en cultuurunder 1 mi
- Woonhuis, Geleenstraat 55Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.