Rijksmonumentenregister · Netherlands
De Berg
Bloemendaal, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1896
- Address
- Rijperweg 15, Locatie: Bloemendaalsche Park, 2061 BG Bloemendaal
- Place
- Bloemendaal
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.40137, 4.61422
- Part of complex
- 511118
- Monument number
- 511119
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1867 map "No. VI. Deutschland, Niederlande, Belgien, Schweiz. (Germany, Netherlands, Belgium, Switzerland)." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
De VILLA, hoofdonderdeel van het complex "De Berg", behoort tot de oudste categorie villa's die vanaf het eind van de 19de eeuw in villaparken werd gebouwd, en wel in schilderachtige, eclectische bouwstijl. In tegenstelling tot de meeste voorbeelden van dit villatype is bij bovengenoemde villa evenwel geen rustieke detaillering toegepast, maar hebben de architecten de voorkeur gegeven aan elementen ontleend aan de Hollandse Renaissance, zoals de hoog opgaande trapgevels.
Zoals bij dit villatype gebruikelijk was, is het pand naar Engels voorbeeld gebouwd op een onregelmatige plattegrond waarin verschillende vertrekken voor verschillende functies zijn onderscheiden en gegroepeerd rondom een grote hal. De woonvertrekken zijn daarbij op het zuiden gericht, entree en dienstvertrekken op het noorden.
Omschrijving
De villa bestaat uit twee elkaar in een L-vorm snijdende bouwvolumen van twee bouwlagen, onder elkaar haaks kruisende zadeldaken, bedekt met rood geglazuurde kruispannen. Op het snijpunt van de daken rijst een toren op onder tentdak, bekroond door een lantaarn. Het achterste deel van het huis (noord) wordt gevormd door een plat afgedekt bouwvolume, eveneens van twee bouwlagen. Langs de lange zijden van de zadeldaken en langs het platte dak aan de achterzijde is een goot op klossen aangebracht.
Het pand is opgetrokken uit baksteen, witgepleisterd met uitzondering van de plinten van grijze baksteen in staand verband. Oorspronkelijk waren ook de ontlastingsbogen boven de vensters, evenals de cordonlijsten en de driehoekige versieringen onder de gootlijst ongepleisterd. De omlijsting en de treden van de trapgevels zijn grijs gecementeerd.
Het merendeel van de deuren en vensters heeft bovenramen met glas-in-lood en een met houtsnijwerk versierde bovendorpel. Helaas zijn bij de meeste deuren en vensters de oorspronkelijke luiken ter weerszijden van de onderramen, zoals te zien op de bijgevoegde ontwerptekening, verdwenen.
De zuidgevel is naar de weg gekeerd en heeft links een gedeelte dat naar voren springt, afgesloten door een trapgevel met op de begane grond een zeshoekige erker met vijf vensters, bekroond door drie schuine dakvlakken met rood geglazuurde tuiles-du-nord en, iets teruggelegen, een overdekt balkon met houten, balustervormige stijlen die aan de onderzijde door een houten balustrade met elkaar verbonden worden. Op het balkon opent een dubbele openslaande deur met een venster aan weerszijden daarvan. Het balkon wordt afgedekt door een afgeknot schilddak met rood geglazuurde tuiles-du-nord, waarop een kleiner balkon is aangebracht (oorspronkelijk van hout) voor de openslaande deuren van de zolderverdieping.
Het gevelvlak is vanaf de zoldervloer breder dan het onderliggende gedeelte. De uitkraging wordt gemarkeerd door een hoeksteen, grijs gecementeerd evenals de treden en de omlijsting van de trapgevel.
Het rechter deel van de zuidgevel heeft op de begane grond een serre met drie vensters aan de zuidzijde, één venster aan de oostkant en schuingeplaatst op de zuidoosthoek, een deur. Deur en vensters hebben bovenlichten met glas-in-lood. De houten stijlen van deur en vensters zijn verder naar boven doorgetrokken en geprofileerd en omvatten panelen met tile-hanging, dat wil zeggen naar Engels voorbeeld, elkaar overlappende rijen daktegels die aan de onderzijde zijn afgerond.
Het dak van de serre fungeert als balkon voor de verdieping, voorzien van een houten balustrade, gelijkvormig aan die van het balkon boven de erker in het linker deel van de zuidgevel. Op het balkon openen: een openslaande deur in de zuidgevel en een klein raam in de oostgevel van het linker naar voren springend gedeelte.
Aan de oostzijde bevindt zich voorts een trapgevel, gelijkvormig aan de trapgevel aan de zuidzijde, met op de begane grond twee deuren naast elkaar en op de verdiepingen twee ramen boven elkaar. Voor dit gedeelte is op de begane grond een overdekt terras aangebracht, waarschijnlijk ten tijde van de uitbouw van de kamer in de noordoost hoek in 1910. Dit gewijzigde bouwvolume heeft aan de oostzijde op de begane grond twee ramen en op de verdieping één raam. Aan de zuidzijde bezit deze uitbouw op de begane grond een dubbele deur, die opent op het terras, en op de verdieping een raam.
De noordgevel bevat in het midden een uitgebouwd ingangsportaal met een deur en een smal venster ter weerszijden daarvan. Het portaal is afgedekt door een schilddak, bedekt met zink en voorzien van een omlopende gootlijst op klossen. Hierboven bevindt zich een groot venster, ter verlichting van het achterliggende trappenhuis, onderverdeeld in negen ramen met glas-in-lood, waarvan de bovenste drie aan de bovenzijde segmentvormig zijn afgesloten. Links van dit raam is een vierhoekig uitgebouwde erker aangebracht, rustend op twee houten consoles. De erker is plat afgedekt en voorzien van eenzelfde omlopende daklijst als bij het ingangsportaal is toegepast. In het rechter teruggelegen geveldeel zijn op de begane grond aangebracht: een schuifraam en rechts daarvan twee kleine ramen; een gelijkvormig klein raam bevindt zich, boven het schuifraam, op de verdieping. De ramen op de begane grond zijn voorzien van traliewerk.
Achter en boven het laatst beschreven, plat afgedekte bouwblok rijst het L-vormige bouwvolume hoger op. Dit gedeelte heeft in de noordgevel, volgens de bouwtekening, onder de torenaanzet een groot en een klein raam.
De toren is gebouwd op een vrijwel vierkante plattegrond, met in het deel dat boven de daknok uitkomt aan elke zijde twee smalle, staande ramen met oorspronkelijk tile-hanging aan weerszijden, welke later door mastiek is vervangen. De toren heeft een tentdak met overstek op consoles. Dit dak wordt bekroond door een lantaarn, welke eveneens door een klein tentdak is afgedekt.
Aan de westzijde bevindt zich links het in 1910 over twee bouwlagen uitgebreide gedeelte met deur op de begane grond, dat in 1964 verder naar het zuiden is uitgebouwd en ter hoogte van de verdieping plat afgedekt. Hierboven en uiterst rechts in de westgevel, op de begane grond, bevinden zich nog de oorspronkelijke schuiframen.
Waardering
De villa is van algemeen belang als historisch-functioneel hoofdonderdeel van het complex "De Berg" (zie complexwaardering), in casu als representatief voorbeeld van de oudste categorie villa's, namelijk een schilderachtig type met eclectische stijlkenmerken, welke aan het eind van de 19de eeuw in villaparken werd gebouwd. De villa is tevens van belang vanwege de gave hoofdvorm, vrijwel gave detaillering en het toegepaste materiaal.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The VILLA, principal component of the complex "De Berg", belongs to the oldest category of villas built from the late 19th century onwards in villa parks, in a picturesque, eclectic architectural style. In contrast to most examples of this villa type, however, the aforementioned villa does not employ rustic detailing, but rather the architects have favoured elements derived from Dutch Renaissance, such as the high-rising stepped gables.
As was customary with this villa type, the building was constructed on the English model with an irregular floor plan in which various rooms for different functions are distinguished and grouped around a large hall. The living rooms are oriented towards the south, entrance and service rooms towards the north.
Description
The villa consists of two building volumes intersecting in an L-shape, each of two storeys, with mutually perpendicular gabled roofs, covered with red glazed cross tiles. At the intersection of the roofs rises a tower under a hipped roof, crowned by a lantern. The rear part of the house (north) is formed by a flat-roofed building volume, also of two storeys. Along the long sides of the gabled roofs and along the flat roof at the rear, a gutter on corbels has been installed.
The building is constructed of brick, whitewashed except for the plinths of grey brick in stretcher bond. Originally, the relieving arches above the windows, as well as the drip mouldings and the triangular ornaments below the cornice were also unplastered. The framing and the steps of the stepped gables are grey-cemented.
The majority of the doors and windows feature fanlights with leaded glass and a bovedorpel decorated with woodcarving. Unfortunately, the original shutters flanking the lower windows, as shown in the attached design drawing, have disappeared from most doors and windows.
The south facade faces the road and has on the left a section that projects forward, enclosed by a stepped gable with on the ground floor a hexagonal bay window with five windows, crowned by three sloping roof planes with red glazed tuiles-du-nord and, set back slightly, a covered balcony with wooden, baluster-shaped posts connected at the base by a wooden balustrade. On the balcony opens a double French door with a window on either side of it. The balcony is covered by a truncated hipped roof with red glazed tuiles-du-nord, on which a smaller balcony is placed (originally of wood) for the French doors of the attic storey.
The facade plane is broader from the attic floor than the section below it. The cantilevering is marked by a corner stone, grey-cemented as are the steps and the framing of the stepped gable.
The right part of the south facade has on the ground floor a conservatory with three windows on the south side, one window on the east side and placed diagonally at the southeast corner, a door. Door and windows have fanlights with leaded glass. The wooden posts of door and windows are continued upwards and moulded and contain panels with tile-hanging, that is to say, in the English manner, overlapping rows of roof tiles rounded at the base.
The roof of the conservatory serves as a balcony for the storey, fitted with a wooden balustrade, similar to that of the balcony above the bay window in the left part of the south facade. On the balcony open: a French door in the south facade and a small window in the east facade of the left projecting section.
On the east side there is furthermore a stepped gable, similar to the stepped gable on the south side, with on the ground floor two doors next to each other and on the storeys two windows one above the other. For this section, a covered terrace has been constructed on the ground floor, probably at the time of the extension of the room in the northeast corner in 1910. This modified building volume has on the ground floor on the east side two windows and on the storey one window. On the south side this extension has on the ground floor a double door, which opens onto the terrace, and on the storey a window.
The north facade contains in the middle a projecting entrance portico with a door and a narrow window on either side of it. The portico is covered by a hipped roof, covered with zinc and provided with a continuous cornice on corbels. Above this is a large window, for lighting the stairwell behind, subdivided into nine panes with leaded glass, of which the top three are rounded at the top in a segmental form. To the left of this window is a square projecting bay window installed, resting on two wooden corbels. The bay window is flat-roofed and provided with the same continuous roof cornice as applied to the entrance portico. In the right recessed facade section are installed on the ground floor: a sash window and to the right of it two small windows; a similar small window is located, above the sash window, on the storey. The windows on the ground floor are provided with grilles.
Behind and above the last-described, flat-roofed building block, the L-shaped building volume rises higher. This section has in the north facade, according to the building drawing, below the tower base a large and a small window.
The tower is built on an almost square floor plan, with in the part that extends above the roof ridge on each side two narrow, vertical windows with originally tile-hanging on either side, which was later replaced by mastic. The tower has a hipped roof with overhang on corbels. This roof is crowned by a lantern, which is likewise covered by a small hipped roof.
On the west side, on the left, is the part extended in 1910 over two storeys with a door on the ground floor, which in 1964 was further extended southwards and flat-roofed at the level of the storey. Above this and at the far right in the west facade, on the ground floor, are still the original sash windows.
Valuation
The villa is of general importance as a historic-functional principal component of the complex "De Berg" (see complex valuation), in this case as a representative example of the oldest category of villas, namely a picturesque type with eclectic stylistic characteristics, which was built in villa parks at the end of the 19th century. The villa is also of importance due to the well-preserved main form, virtually intact detailing and the material applied.
Nearby in the register
- Koetshuis(L), Rijperweg bij 15Bijgebouwen kastelen enz.under 1 mi
- Bijgebouwen kastelen enz., Kruising Bloemendaalseweg/Korte Kleverlaan BloemendaalBijgebouwen kastelen enz.under 1 mi
- Tangkal RambeiWoonhuisunder 1 mi
- Biljartzaal, Parkweg 18 ASport en recreatieunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.