Rijksmonumentenregister · Netherlands
Gemeentehuis, Herenweg 4
Noordwijkerhout, Zuid-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Bestuursgebouw en onderdl
- Function
- Gemeentehuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1929 - 1930
- Address
- Herenweg 4, 2211 CC Noordwijkerhout (Noordwijk 28)
- Place
- Noordwijkerhout
- Municipality
- Noordwijk
- Province
- Zuid-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.26345, 4.49447
- Monument number
- 509684
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1910 map "Polderkaart van de landen tusschen Maas en ij / door W.H. Hoekwater" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Het oudste gedeelte van het GEMEENTEHUIS van Noordwijkerhout dateert uit 1930 en is ontworpen door de architect A.J. Kropholler in samenwerking met ir. A. Siebers. De karakteristieke Delftse School bouwstijl van Kropholler wordt gekenmerkt door ambachtelijk materiaalgebruik en een traditionele vormentaal. Het werk is in 1929-30 uitgevoerd door aannemer W. Thunissen uit Haarlem.
De kunstenaar L. Zijl ontwierp het beeldhouwwerk bij de entree: twee liggende leeuwen, een bloemenverkoopster en een bollenrooier die de bollencultuur symboliseren. Hetzelfde thema komt terug in de muurschildering van de kunstenaar Dirk Nijland in de gang van het gemeentehuis. Het gemeentewapen in de voorgevel is vervaardigd door steenfabriek "De Voorzorg" uit Leiderdorp.
De koperen verlichtingsarmaturen zijn ontworpen en gefabriceerd door J.L. Janssen uit Rotterdam.
De winkelhaakvormige vleugel aan de achterzijde dateert uit 1956 en is in dezelfde stijl gebouwd, eveneens naar ontwerp van de architect Kropholler in samenwerking met R.J. Veendorp. Deze vleugel vormt een harmonieuze en waardevolle aanvulling op het oudste gebouw.
Het interieur van zowel het gedeelte uit 1930 als uit 1956 verkeert nagenoeg in oorspronkelijke staat, inclusief het originele door Kropholler ontworpen meubilair. In het gedeelte uit 1930 bevindt zich onder meer de raadszaal, het interieur uit 1956 bevat onder andere de trouwzaal.
Het gemeentehuis staat in het centrum van Noordwijkerhout. Een gemetseld muurtje met ezelsrug vormt de erfscheiding van het terrein. Smeed-en gietijzeren toegangshekjes tussen gemetselde hekpijlers onder ezelsrug geven toegang tot het terrein.
Omschrijving
Pand met souterrain en bel-etage op rechthoekige plattegrond onder steil zadeldak met grote Noorse leien in Maasdekking. De gevels zijn opgetrokken in roodbruine handvormsteen, aan de voor- en achterzijde een trapgevel. De smalle rechthoekige vensters met zware geprofileerde houten kozijnen en draaibare onderramen zijn geïnspireerd op kloostervensters. In de bovenlichten glas-in-loodramen in ruitvormig patroon. De lateien, waterdorpels en hoek- en sluitstenen zijn uitgevoerd in natuursteen evenals, de goten en consoles.
Iets links van het midden tegen de voorgevel (noord) leidt een dubbele bordestrap naar de verhoogde entreepartij in portiek. De gemetselde borstweringen langs de trappen zijn afgedekt met natuursteen en op de hoeken voorzien van beeldhouwwerk. Aan weerszijden liggende leeuwen en ter hoogte van het bordes links een geknielde vrouwenfiguur met een mand met bloemen en rechts een geknielde man met een bloembollenmand. De rondboog van het portiek heeft geprofileerde zandstenen aanzetstenen. De zware opgeklampte getoogde dubbele deur is uitgevoerd met smeedijzeren hang- en sluitwerk. Het halfronde bovenlicht bestaat uit drie glas-in-loodramen tussen gemetselde stijlen. Boven de entree hangt een vierzijdige koperen lantaarn. Links van de ingang een enkel venstertje en rechts twee gekoppelde vensters onder zware lateien. Hoger in de gevel een tegeltableau waarop het wapen met leeuw van Noordwijkerhout en het jaartal 1930 staan afgebeeld. De trapgevel is afgedekt met natuurstenen platen, de bovenste trap heeft een gemetselde toppilaster. Links op de hoek een gemetselde schoorsteen met verjonging, geaccentueerd door een afgerond natuurstenen hoekstuk. Links in de rechter zijgevel (west) vier vensters, twee aan twee gekoppeld onder zware lateien, boven twee kleine vierkante souterrainvensters met diefijzers.
Rechts drie vierruits en twee negenruits souterrainvensters met stalen kozijnen (1954?) onder een reeks aan de onderzijde ingekorte vensters op de bel-etage.
Helemaal rechts in de gevel boven elkaar twee paar kleine toiletraampjes.
In de linker zijgevel (oost) vensters, deels gecombineerd onder doorlopende lateien. De achtergevel (zuid) gaat grotendeels schuil achter de vleugel uit 1956.
Aan de zuidzijde de aanbouw uit 1956 die bestaat uit twee bijna haaks staande bouwdelen.
Interieur
Afgezien van enkele moderniseringen, bevindt het interieur zich in redelijk oorspronkelijke staat. De wanden van de hal en gangen zijn uitgevoerd in witte kalkzandsteen, deels geglazuurd, met rondbogen op natuurstenen aanzetstukken. Natuurstenen (Comblanchien) platen op de vloer en plafonds uitgevoerd met gemetselde troggewelfjes. In de tochtpui bij de entree een dubbele tienruits glasdeur. De muurschildering in de gang, een drieluik, stelt de afgraving van de duinen en de bollenteelt voor. In de gangmuren ingemetselde wapens. Vestibule met fonteintje. Raadszaal met oorspronkelijke houten lambrisering, parketvloer en zwaarbalkenplafond. De publieke tribune is door een rondboogarcade op zandstenen kolommen afgescheiden. De wanden zijn uitgevoerd in baksteen en voorzien van ingemetseld uurwerk en reliëf portret van Wilhelmina. Oorspronkelijk meubilair.
Burgemeesterskamer eveneens met oorspronkelijke lambrisering en meubilair. Op verschillende plaatsen in het gebouw oorspronkelijk meubilair en koperen plafond armaturen in de vorm van bloemen.
Waardering
Raadhuis van algemeen cultuur-, architectuurhistorisch en stedebouwkundigbelang:
- vanwege de herkenbare typologie als uitdrukking van bestuurlijke ontwikkelingen in Nederland in de periode 1850-1940 op lokaal niveau
- als representatief voorbeeld van de Delftse School, een belangrijke stroming in de ontwikkeling van de jonge Nederlandse bouwkunst
- vanwege het ambachtelijke materiaalgebruik, kenmerkend voor het oeuvre van de architect A.J. Kropholller
- als voorbeeld van een Gesamtkunstwerk, waarbij de architect niet alleen het exterieur maar ook het interieur en het meubilair ontwierp
- vanwege de hoge mate van gaafheid in hoofdvorm, detaillering en materiaalgebruik van zowel het ex- als het interieur
- de aanwezigheid van het oorspronkelijke door Kropholler ontworpen meubilair
- de beeldbepalende situering in de dorpskern van Noordwijkerhout
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
The oldest part of the TOWN HALL of Noordwijkerhout dates from 1930 and was designed by architect A.J. Kropholler in collaboration with engineer A. Siebers. Kropholler's characteristic Delft School building style is characterised by crafted use of materials and a traditional formal language. The work was executed in 1929-30 by contractor W. Thunissen from Haarlem.
Artist L. Zijl designed the sculpture at the entrance: two reclining lions, a flower seller and a bulb harvester symbolising bulb cultivation. The same theme appears in the wall painting by artist Dirk Nijland in the corridor of the town hall. The municipal coat of arms in the front facade was made by the brickworks "De Voorzorg" from Leiderdorp.
The copper lighting fixtures were designed and manufactured by J.L. Janssen from Rotterdam.
The L-shaped wing at the rear dates from 1956 and was built in the same style, also designed by architect Kropholler in collaboration with R.J. Veendorp. This wing forms a harmonious and valuable addition to the oldest building.
The interior of both the section from 1930 and from 1956 is in virtually original condition, including the original furniture designed by Kropholler. The section from 1930 contains, among other things, the council chamber, the interior from 1956 contains, among other things, the wedding hall.
The town hall stands in the centre of Noordwijkerhout. A masonry wall with a saddle top forms the boundary of the property. Wrought-iron and cast-iron access gates between masonry gate piers with saddle tops provide access to the grounds.
Description
Building with basement and bel-etage on rectangular plan under steep gabled roof with large Norwegian slates in Maas coverage. The facades are built in reddish-brown handformed brick, on the front and rear sides a stepped gable. The narrow rectangular windows with heavy profiled wooden frames and pivoting lower sashes are inspired by cloister windows. In the fanlights leadlight windows in lozenge pattern. The lintels, drip moulds and angle and end stones are executed in natural stone as are the gutters and consoles.
Slightly left of centre against the front facade (north) a double flight of steps leads to the raised entrance section in a porch. The masonry parapets along the stairs are capped with natural stone and at the corners provided with sculpture. On either side reclining lions and at the level of the landing on the left a kneeling female figure with a basket of flowers and on the right a kneeling man with a bulb basket. The round arch of the porch has profiled sandstone imposts. The heavy mortised-and-tenoned double door is executed with wrought-iron hinges and fastenings. The semicircular fanlight consists of three leadlight windows between masonry mullions. Above the entrance hangs a four-sided copper lantern. To the left of the entrance a single small window and to the right two coupled windows under heavy lintels. Higher in the facade a tile tableau showing the coat of arms with lion of Noordwijkerhout and the year 1930. The stepped gable is covered with natural stone slabs, the top step has a masonry top pilaster. On the left corner a masonry chimney with taper, accentuated by a rounded natural stone corner piece. On the left in the right side facade (west) four windows, two by two coupled under heavy lintels, above two small square basement windows with guards.
On the right three four-pane and two nine-pane basement windows with steel frames (1954?) below a series of windows shortened at the bottom on the bel-etage.
At the far right in the facade above each other two pairs of small toilet windows.
In the left side facade (east) windows, partly combined under continuous lintels. The rear facade (south) is largely hidden behind the wing from 1956.
On the south side the extension from 1956 consisting of two building sections standing almost at right angles.
Interior
Apart from some modernisations, the interior is in reasonably original condition. The walls of the hall and corridors are executed in white calcareous sandstone, partly glazed, with round arches on natural stone imposts. Natural stone (Comblanchien) slabs on the floor and ceilings executed with masonry barrel vaults. In the draught lobby at the entrance a double ten-pane glass door. The wall painting in the corridor, a triptych, depicts the excavation of the dunes and bulb cultivation. In the corridor walls embedded coats of arms. Vestibule with fountain. Council chamber with original wooden wall panelling, parquet floor and heavy beam ceiling. The public gallery is separated by a round-arched arcade on sandstone columns. The walls are executed in brick and furnished with embedded clock and relief portrait of Wilhelmina. Original furniture.
Mayor's office likewise with original wall panelling and furniture. In various places in the building original furniture and copper ceiling fixtures in the form of flowers.
Valuation
Town hall of general cultural, architectural-historical and urban planning importance:
- because of the recognisable typology as an expression of administrative developments in the Netherlands in the period 1850-1940 at local level
- as a representative example of the Delft School, an important movement in the development of young Dutch architecture
- because of the crafted use of materials, characteristic of the oeuvre of architect A.J. Kropholler
- as an example of a Gesamtkunstwerk, where the architect designed not only the exterior but also the interior and the furniture
- because of the high degree of integrity in principal form, detailing and use of materials of both the exterior and the interior
- the presence of the original furniture designed by Kropholler
- the visually defining position in the village centre of Noordwijkerhout
Nearby in the register
- Kerk, Dorpsstraat 7Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Directeurswoning, Langevelderweg 6Dienstwoningunder 1 mi
- Dokterswoning, Langevelderweg 8Dienstwoningunder 1 mi
- Dokterswoning, Langevelderweg 12Dienstwoningunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.