Rijksmonumentenregister · Netherlands
Melkfabriek, Hoofdweg 16
Nijensleek, Drenthe, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Industrie
- Function
- Melkfabriek
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1891
- Address
- Hoofdweg 16, 8383 EG Nijensleek (Westerveld 22) (and others)
- Place
- Nijensleek
- Municipality
- Westerveld
- Province
- Drenthe
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.84133, 6.17612
- Monument number
- 507335
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1868 map "Topografische atlas van het Koninkrijk der Nederlanden" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Aaneengesloten bedrijfscomplex gesticht in 1891 in opdracht van J.J. Hilkemeyer en bestaande uit vier delen: een bouwmassa voor woning en zuivelfabriek, een tweede bouwmassa behorend tot het bedrijf, een derde bouwmassa van vermoedelijk iets jongere datum en een houten schuur. De zuivelfabriek functioneert al geruime tijd niet meer en werd omgebouwd tot woonhuis. Ook het tweede gedeelte is als woning in gebruik geweest. Het derde en vierde deel van het gebouw is (voor zover bekend) in gebruik geweest als koffiebranderij en aardappelschuur. De massaopbouw en detaillering van het geheel is kenmerkend voor de overgangsfase van een ambachtelijke naar een meer industriele bedrijfsvoering. Kenmerkend is ook de plaatsing evenwijdig aan de Hoofdweg. De platte aanbouw aan de westzijde valt buiten de bescherming.
Omschrijving
Aaneengesloten bedrijfscomplex met als hoofdmassa een in baksteen opgetrokken gedeelte gedekt door een zadeldak met achterschild; golfpan; goot op gemetselde klossen (gele steen); twee schoorstenen in de nok; aan de straatzijde een gedeelte met een tweede bouwlaag onder plat. Het westelijke deel is als woning gebouwd en heeft een topgevel met gepleisterde plint, een stoep naar de met sierroosters uitgevoerde paneeldeur voorzien van bovenlicht. Rechts van de deur een gevelsteen: Jan Jacob Hilkemeyer 5 mei 1891. Getoogde zesruits schuifvensters onder gele strekken; in de top een drievoudig gekoppeld rondboogvenster; windveren. De oostgevel van de woning bevat een venster als in voorgevel; rechts een vergelijk baarvenster omgevormd tot toegang naar de later ingepaste woning in de melkfabriek. De westgevel heeft een buiten de bescherming vallende platte aanbouw. De tot woonhuis verbouwde zuivelfabriek heeft in de twee verdiepingen hoge en gepleisterde oostgevel (oorspronkelijk de melkontvangst) twee keldervensters, vier hoog geplaatste rechtgesloten venster en drie rechtgesloten gekoppelde verdiepingsvensters. De achtergevel van dit gedeelte bevat recht gesloten T-vensters met zesruits bovenlichten onder gele strekken en een paneeldeur met sierroosters en een zesruits bovenlicht. Aan de linkerzijde een getoogde wagendeur.
Tegen de noordgevel een tweede bouwmassa in vergelijkbare stijl en met een haaks op de weg gericht zadeldak met achterschild; golfpan. Topgevel met twee rechtgesloten vensters met oorspronkelijke roedeverdeling in bovenlicht; openslaande verdiepingsvensters; windveren. Achtergevel met onder meer een recht gesloten deur met bovenlicht en een recht gesloten (oorspronkelijk) T-venster. Tegen de met staafankers beklede noordgevel is een derde bouwmassa geplaatst. Dit gedeelte (inmiddels sterk vervallen) heeft een haaks op de weg gericht flauw hellend zadeldak. De voorgevel heeft een gepleisterde basis, hoekrisalieten en speklagen. Centraal een spaarveld aangezet met geel siermetselwerk en een gekoppeld zesruits venster met oorspronkelijke roedeverdeling in de bovenlichten.
Aan de bovenzijde een rollaag in geel metselwerk. Gevelbeeindiging met een fronton-achtige opbouw. De achterzijde van dit gedeelte verkeerd in slechte staat en heeft onder meer een deur met bovenlicht.
De vierde bouwmassa betreft een haaks op de weg gelegen gerabatte houten schuur op een gemetselde basis. Het wordt gedekt door een zadeldak belegd met golfpannen; uitkragende windveren en goten op houten klossen. De beide topgevels hebben een centraal geplaatste dubbelle deur met rondboogbovenlicht. De noordelijke gevel bevat gekoppelde vierruits vensterstroken.
Waardering
Aaneengesloten bedrijfscomplex van cultuurhistorisch, architectuurhistorisch en stedebouwkundig belang vanwege de landbouwkundige en industriele ontwikkeling, van belang vanwege het type, de vormgeving en het materiaalgebruik alsmede vanwege de kenmerkende ligging van het totaal evenwijdig aan de straat. Dergelijke bedrijfscomplexen die typerend zijn voor de overgang van het ambachtelijke naar het industriele bedrijf zijn zeldzaam.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Contiguous business complex founded in 1891 on behalf of J.J. Hilkemeyer and consisting of four parts: a building mass for dwelling and dairy factory, a second building mass belonging to the business, a third building mass presumably of somewhat later date and a wooden barn. The dairy factory has not functioned for some time and was converted into a residential house. The second part has also been used as a dwelling. The third and fourth parts of the building have (as far as is known) been used as a coffee roastery and potato barn. The mass construction and detailing of the whole is characteristic of the transition phase from artisanal to more industrial business operations. Also characteristic is the placement parallel to the Hoofdweg. The flat extension on the west side falls outside the protection.
Description
Contiguous business complex with as main mass a section built in brick covered by a gabled roof with back panel; corrugated tile; gutter on mortared blocks (yellow brick); two chimneys in the ridge; on the street side a section with a second storey under flat roof. The western part was built as a dwelling and has a stepped gable with plastered plinth, a step leading to the panel door executed with ornamental grilles provided with a fanlight. To the right of the door a stone plaque: Jan Jacob Hilkemeyer 5 May 1891. Arched six-pane sash windows under yellow stretchers; in the gable apex a triple coupled round-arch window; roof braces. The east gable of the dwelling contains a window as in the front facade; to the right a comparable window converted into an entrance to the subsequently fitted dwelling in the milk factory. The west gable has a flat extension falling outside the protection. The dairy factory converted into a residential house has in the two-storey high and plastered east gable (originally the milk reception) two basement windows, four high-placed rectangular-closed windows and three rectangular-closed coupled storey windows. The rear gable of this section contains rectangular-closed T-windows with six-pane fanlights under yellow stretchers and a panel door with ornamental grilles and a six-pane fanlight. On the left side an arched carriage door.
Against the north gable a second building mass in comparable style and with a gabled roof oriented at right angles to the road with back panel; corrugated tile. Stepped gable with two rectangular-closed windows with original glazing bars in fanlight; opening storey windows; roof braces. Rear gable with among others a rectangular-closed door with fanlight and a rectangular-closed (originally) T-window. Against the north gable clad with rod anchors is a third building mass placed. This section (meanwhile much deteriorated) has a gabled roof oriented at right angles to the road and gently sloping. The front facade has a plastered base, corner risalits and speckled courses. Centrally a savings field set out with yellow decorative brickwork and a coupled six-pane window with original glazing bars in the fanlights.
At the top a roll course in yellow brickwork. Gable termination with a pediment-like structure. The rear of this section is in poor condition and has among others a door with fanlight.
The fourth building mass concerns a wooden barn rebated at right angles to the road on a mortared base. It is covered by a gabled roof laid with corrugated tiles; projecting roof braces and gutters on wooden blocks. Both gable ends have a centrally placed double door with round-arch fanlight. The northern gable contains coupled four-pane window strips.
Valuation
Contiguous business complex of cultural-historical, architectural-historical and urban planning importance due to agricultural and industrial development, of importance due to the type, design and material use as well as due to the characteristic placement of the whole parallel to the street. Such business complexes which are typical of the transition from artisanal to industrial business are rare.
Nearby in the register
- Landhuis, Majoor van Swietenlaan 28Kasteel, buitenplaatsunder 1 mi
- Horeca, Majoor van Swietenlaan 20Horecaunder 1 mi
- Onderwijs en wetenschap, Majoor van Swietenlaan 17Onderwijs en wetenschapunder 1 mi
- Overheidsgebouw, Majoor van Swietenlaan 14Overheidsgebouwunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.