Rijksmonumentenregister · Netherlands
Zuiderkerk
Groningen, Groningen, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kerk en kerkonderdeel
- Function
- Kerk
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1901
- Address
- Stationsstraat 12 a 2, 9711 AS Groningen (and others)
- Place
- Groningen
- Province
- Groningen
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.21403, 6.56275
- Monument number
- 486384
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1904 map "Bl. 4 Groningen, 1904" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding KERKGEBOUW, genaamd de Zuiderkerk, gesitueerd in de gesloten, uit overwegend uit eind negentiende-eeuwse herenhuizen bestaande oostelijke gevelwand van de Stationsstraat, gebouwd in 1900-1901 in opdracht van de Gereformeerde Gemeente als een van de vroegste grote gereformeerde stadskerken van Nederland naar ontwerp van de Amsterdamse architect Tjeerd Kuipers in samenwerking met de plaatselijke bouwkundige Y. van der Veen in een eclectische bouwstijl waarin traditionele en vernieuwingselementen zijn verwerkt. Het gebouw is in 1984 verbouwd tot wooneenheden en daartoe inwendig gedeeltelijk verbouwd.
Omschrijving
Het gebouw is opgetrokken op een T-vormige plattegrond. De toegangspartij met tochthallen en vroegere vestibule grenst onmiddellijk aan de straat en is één bouwlaag met balustrade hoog. De voorgevel is drie traveeën breed en evenals het overige metselwerk opgetrokken uit rode baksteen. In de linker en rechter travee bevinden zich onder verdiept liggende rondbogen zware dubbele deuren met ijzerbeslag in de vorm van een cirkel. In de middelste travee is onder een segmentboog een groot venster aangebracht met een tracering van geprofileerde baksteen en ingevuld met glas-in-lood. Op de verdieping bevindt zich in het midden een verdiept liggend register van rondboogvenstertjes, dat om en om door zuiltjes met teerlingkapitelen en muurdammen gesteund wordt. Aan weerszijden is een ondiep balkon en daarachter bevinden zich de geveldelen van opgang en galerij. Ook hier zijn de gevels afgesloten met gemetselde balustrades. De zijtraveeën zijn gedekt met van leien voorziene tentkapjes. In deze traveeën zijn de torens opgenomen, de zuidelijke laag, de noordelijke hoog opgaand en voorzien van een balkon, galmgaten, velden voor uurwerken (die ontbreken), een trans en een van kapellen voorziene spits. Het eigenlijke kerklichaam is aan de voorzijde gesloten met een tuitgevel, waar in metselwerk een roosvenster is gesuggereerd. Inwendig nog van belang de nog in het zicht zijnde oorspronkelijke zijgevels met tracering, glas-in-loodramen en galerijen, de houten orgeltribune met houten balustrade en het houten gewelf met beschildering in Art Nouveau-stijl.
Waardering
Kerkgebouw, fraai vormgegeven in een eclectische bouwstijl waarin traditionele en verniewingsstijlelementen zijn toegepast in combinatie met een overwogen toepassing van natuursteen voor muurwerkafsluitingen en als ornament, van algemeen belang vanwege zijn cultuurhistorische en architectuurhistorische waarde vanwege de architectonische kwaliteit van het ontwerp alsmede vanwege de betekenis van het gebouw voor de geschiedenis van de Nederlandse kerkenbouw voor Gereformeerden en vanwege de plaats die het gebouw inneemt binnen het oeuvre van architect Tj. Kuipers. Bovendien is het gebouw een waardevol architectonisch element in de gesloten oostelijke gevelwand van de Stationsstraat in Groningen.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction CHURCH BUILDING, named the Zuiderkerk, situated in the closed, consisting predominantly of end nineteenth-century townhouses, eastern facade wall of the Stationsstraat, built in 1900-1901 by order of the Gereformeerde Gemeente as one of the earliest large Reformed city churches in the Netherlands after a design by the Amsterdam architect Tjeerd Kuipers in collaboration with the local surveyor Y. van der Veen in an eclectic architectural style in which traditional and innovative elements are incorporated. The building was converted in 1984 into residential units and for that purpose was partially internally remodelled.
Description
The building is erected on a T-shaped floor plan. The entrance section with draught-proof halls and former vestibule is directly adjacent to the street and is one storey with balustrade height. The front facade is three bays wide and like the rest of the masonry is erected from red brickwork. In the left and right bays there are, below recessed round arches, heavy double doors with iron fittings in the form of a circle. In the middle bay, beneath a segmental arch, a large window has been installed with tracery of profiled brickwork and filled with leaded glass. On the upper storey there is in the middle a recessed register of round-arched small windows, which are supported alternately by small columns with dice capitals and wall sections. On either side is a shallow balcony and behind them are the facade sections of the staircase and gallery. Here too the facades are closed off with brick balustrades. The side bays are covered with slate-faced tent canopies. In these bays the towers are incorporated, the southern low, the northern tall and provided with a balcony, sound-holes, fields for clocks (which are missing), a transom and a spire provided with chapels. The actual church body is closed at the front with a spout gable, where a rose window is suggested in brickwork. Internally of importance are the still visible original side facades with tracery, leaded glass windows and galleries, the wooden organ gallery with wooden balustrade and the wooden vault with painting in Art Nouveau style.
Evaluation
Church building, finely designed in an eclectic architectural style in which traditional and innovative style elements are applied in combination with a considered use of natural stone for masonry closings and as ornament, of general importance because of its cultural-historical and architectural-historical value because of the architectural quality of the design as well as because of the significance of the building for the history of Dutch church building for the Reformed and because of the place the building occupies within the oeuvre of architect Tj. Kuipers. Furthermore, the building is a valuable architectural element in the closed eastern facade wall of the Stationsstraat in Groningen.
Nearby in the register
- Woonhuis, Stationsstraat 9Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Coehoornsingel 117Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Stationsstraat 11Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Stationsstraat 6Woonhuisunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.