TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

Bomvrij militair object, Werk op de Spoorweg bij Diefdijk Geldermalsen (West Betuwe 25)

Geldermalsen, Gelderland, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Bomvrij militair object
Category
onroerend gebouwd
Address
Werk op de Spoorweg bij Diefdijk Geldermalsen (West Betuwe 25)
Place
Geldermalsen
Municipality
West Betuwe
Province
Gelderland
Country
Netherlands
Coordinates
51.89545, 5.11968
Part of complex
531760
Monument number
532025

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries

5 historical maps cover this location, the earliest the 1637 map "The Bishoprick of Ultraiectum. Ultraiectum Dominium" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Cluster 65.

NIEUWE HOLLANDSE WATERLINIE

Inleiding

BOMVRIJ BOUWWERK C / KEUKEN MET KANTINE (zuidzijde van het Werk op de Spoorweg bij de Diefdijk) van een type bomvrije bouwwerken dat aan drie zijden en bovenop is voorzien van een aarden dekking en dat alleen een gevel aan de keelzijde bezit. Het gebouw is als een uitbreiding van Gebouw A tot stand gekomen. Met de toename van de draagwijdte van het geschut, de kracht van de inslagen van projectielen en de explosieve kracht van (brisant)granaten werd het steeds moeilijker weerstand te bieden tegen beschietingen. Verzwaring van metselwerk, toepassing van schokabsorberende metselsystemen (onder meer door middel van bogen), flauwe hellingshoeken en gebogen of juist puntige vormen, gebruik van beton - en later van gewapend beton - in steeds zwaardere uitvoering, was een van de manieren om de vestingwerken bestand te houden tegen toenemende aanvalskracht. Bovendien was het aanbrengen van aarddekkingen een goed middel gebleken om de energie te absorberen of te dempen. Dit is de reden waarom vele gemetselde of betonnen werken van een aardlaag of een frontbescherming van zand of aarde zijn voorzien. Afhankelijk van de periode van ontstaan - en daarmee van de te verwachten inslagkracht van projectielen - werd van 'bomvrije gebouwen' gesproken, wanneer ze werden geacht bestand te zijn tegen een van tevoren bepaald aantal inslagen van zwaar kaliber.

Omschrijving

Het BOMVRIJ BOUWWERK C / KEUKEN MET KANTINE (zuidzijde van het Werk op de Spoorweg bij de Diefdijk) is een eenlaags gebouw met de gevel aan de westzijde. Het rond 1886 gerealiseerde gebouw is opgetrokken in trasbeton en wordt gedekt door een aarden laag, die alle zijden, behalve deze bakstenen gevel, aan het zicht onttrekt. De aarden laag is aangebracht als bescherming tegen inslagen van projectielen. De gevel, waarin vier rechthoekige toegangen met ijzeren deuren, is circa 4 meter hoog en heeft een sobere en functionele architectuur. Aan de noordzijde grenst het bouwwerk aan gebouw A uit omstreeks 1880. De gevel aan de zuidzijde eindigt in een aflopende keermuur voor de aanaarding. Het interieur is niet bezocht.

Waardering

Het BOMVRIJ BOUWWERK C / KEUKEN MET KANTINE (zuidzijde van het Werk op de Spoorweg bij de Diefdijk) is van algemeen belang vanwege:

* Cultuurhistorische waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie zoals deze is ontworpen door C.R.T. Kraijenhoff en in eerste aanleg vanaf 1815 door hem, Jan Blanken en majoor-ingenieur Willem Offerhaus is gerealiseerd en daarna door anderen gedurende ongeveer 125 jaar is versterkt en verbeterd.

* Architectuurhistorische waarden, in het bijzonder als uiting van de militair-strategische bouwkunde, die gebaseerd is op: a. het systeem van inundatie en accesverdediging (19de eeuw), b. de wedloop met de zich versterkende offensieve middelen (19de eeuw).

Het betreft hier een onderdeel van omstreeks 1885, namelijk een voorbeeld van een trasbetonnen en aardgedekt, bomvrij gebouw.

* Ensemblewaarde en situationele waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Tevens vanwege de functionele en fysieke samenhang met de overige onderdelen van het complex.

* Het onderdeel is representatief (karakteristiek) omdat het in verschijningsvorm de kenmerken vertoont die het toenmalige defensieve doel onderstrepen.

* Het onderdeel is tamelijk goed bewaard omdat het in de loop der tijd weinig wezenlijke aanpassingen heeft ondergaan en het de oorspronkelijke structuur heeft behouden.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Cluster 65.

NEW HOLLANDSE WATERLINIE

Introduction

BOMB-PROOF BUILDING C / KITCHEN WITH CANTEEN (south side of the Work on the Railway at the Diefdijk) of a type of bomb-proof building that is provided with an earth covering on three sides and on top and that only has a facade on the throat side. The building came into existence as an extension of Building A. As the range of artillery increased, the force of projectile impacts and the explosive power of (brisance) grenades, it became increasingly difficult to resist bombardment. Reinforcement of masonry, application of shock-absorbing masonry systems (among other things by means of arches), shallow angles of inclination and curved or pointed forms, use of concrete - and later of reinforced concrete - in increasingly heavy execution, was one of the ways to keep the fortifications resistant to increasing attack force. Moreover, the application of earth coverings proved to be a good means of absorbing or dampening energy. This is the reason why many masonry or concrete works are provided with an earth layer or a front protection of sand or earth. Depending on the period of construction - and thus the expected impact force of projectiles - one spoke of 'bomb-proof buildings', when they were considered to be able to withstand a predetermined number of impacts from heavy calibre.

Description

The BOMB-PROOF BUILDING C / KITCHEN WITH CANTEEN (south side of the Work on the Railway at the Diefdijk) is a single-storey building with the facade on the west side. The building, realized around 1886, is constructed in tuff concrete and is covered by an earth layer, which hides all sides, except this brick facade, from view. The earth layer was applied as protection against projectile impacts. The facade, in which four rectangular entrances with iron doors, is approximately 4 metres high and has a sober and functional architecture. On the north side the building adjoins Building A from around 1880. The facade on the south side ends in a sloping retaining wall for the earthing. The interior was not visited.

Valuation

The BOMB-PROOF BUILDING C / KITCHEN WITH CANTEEN (south side of the Work on the Railway at the Diefdijk) is of general importance because of:

* Cultural-historical values as part of the Nieuwe Hollandse Waterlinie as designed by C.R.T. Kraijenhoff and initially realized from 1815 by him, Jan Blanken and major-engineer Willem Offerhaus and subsequently strengthened and improved by others over approximately 125 years.

* Architectural-historical values, in particular as an expression of military-strategic building practice, which is based on: a. the system of inundation and access defence (19th century), b. the arms race with increasingly strengthened offensive means (19th century).

This concerns a component from around 1885, namely an example of a tuff-concrete and earth-covered, bomb-proof building.

* Ensemble value and situational values as part of the Nieuwe Hollandse Waterlinie. Also because of the functional and physical coherence with the other components of the complex.

* The component is representative (characteristic) because it shows in appearance the characteristics that emphasized the then-current defensive purpose.

* The component is reasonably well preserved because it has undergone few substantial modifications over time and has retained its original structure.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map