Rijksmonumentenregister · Netherlands
Fort, vesting en -onderdelen, Batterij a/d Overeindseweg met inundatiekanaal/annexe werken Nieuwegein
Nieuwegein, Utrecht, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Fort, vesting en -onderdelen
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Batterij a/d Overeindseweg met inundatiekanaal/annexe werken Nieuwegein
- Place
- Nieuwegein
- Province
- Utrecht
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.03802, 5.11701
- Part of complex
- 531561
- Monument number
- 531570
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesNationaal Archief, the NetherlandsDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1637 map "The Bishoprick of Ultraiectum. Ultraiectum Dominium" (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Cluster 52. Brug.
NIEUWE HOLLANDSE WATERLINIE
Inleiding
BRUG over inundatiekanaal als in 1871 aan het verdedigingswerk Batterijen aan de Overeindseweg toegevoegd en later gemoderniseerd waterbouwkundig onderdeel. Het ophalen of verwijderen / vernietigen van bruggen is sinds de oudheid een probaat middel om indringers te weren. Niet alleen werd zo de doorgang of overtocht over een waterloop, een droge of een natte gracht of een terreindiepte belemmerd of vertraagd, maar ook moest een aanvaller zelf zorgen voor middelen om de barrière eventueel zelf te nemen. Houten bruggen waren relatief snel te vernietigen, desnoods door ze in brand te steken. Stenen en betonnen bruggen vergden een grotere en meer tijdrovende ingreep, al kon een springlading soms snel het gewenste effect sorteren. Met de komst van ijzeren bruggen - in de loop van de 19de eeuw op grote schaal toegepast in vele verschillende varianten - bleef de tweede mogelijkheid bestaan, maar verdween de eerste. Het opblazen van bruggen was kapitaalvernietiging en gebeurde alleen in uiterste noodzaak. (IJzeren) bruggen konden worden afgesloten door het uitnemen of anderszins ontoegankelijk maken van (kleine) delen ervan. De houten brug over het inundatiekanaal is een modernere uitvoering van een eerder meer dan eens tot stand gebracht model. De brug diende onder normale omstandigheden een civiel doel.
Omschrijving
In 1871 gebouwde en later gemoderniseerde, relatief lange BRUG in de Overeindseweg (ca. 20 x 5 m) aan de zuidzijde van de Overeindse Wetering, met van asfalt slijtlaag voorzien, houten wegdek en ter weerszijden smalle trottoirs, geflankeerd door leuningen van ijzeren buizen; rustend op drie bakstenen penanten met later toegevoegde betonnen opzetblokken en ter weerszijden bakstenen landhoofden met vleugels met later toegevoegde betonnen opzetblokken.
Waardering
De BRUG in de Overeindseweg en behorend tot de Batterij aan de Overeindseweg is van algemeen belang vanwege:
* Cultuurhistorische waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie zoals deze is ontworpen door C.R.T. Kraijenhoff en in eerste aanleg vanaf 1815 door hem, Jan Blanken en majoor-ingenieur Willem Offerhaus is gerealiseerd en daarna door anderen gedurende ongeveer 125 jaar is versterkt en verbeterd.
* Architectuurhistorische waarden in het bijzonder als uiting van de militair-strategische bouwkunde, die gebaseerd is op en ontstond als uitvloeisel van: a. het systeem van inundatie en accesverdediging (19de eeuw), b. de wedloop met de zich versterkende offensieve middelen (19de eeuw).
Het betreft hier een aan de militair-strategische bouwkunde gerelateerde uiting van de historische waterbouwkunde, namelijk een brug voor militaire en civiele doeleinden.
* Ensemblewaarde en situationele waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Tevens vanwege de functionele en fysieke samenhang met de overige onderdelen van het complex.
* Het onderdeel is representatief (karakteristiek) omdat het een goed voorbeeld is van toepassing van een lange uitvoering van dit type brug.
* Het onderdeel is naar vorm tamelijk gaaf omdat essentiële onderdelen naar vorm en functie herkenbaar zijn.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Cluster 52. Bridge.
NEW HOLLAND WATER LINE
Introduction
BRIDGE over inundation canal as in 1871 added to the defensive work Batteries at the Overeindseweg and later modernised hydraulic engineering component. The raising or removal / destruction of bridges has since antiquity been a proven means of warding off intruders. Not only was the passage or crossing over a watercourse, a dry or wet ditch or a terrain depression thus impeded or delayed, but an attacker also had to provide themselves with means to potentially take the barrier themselves. Wooden bridges were relatively quick to destroy, if necessary by setting them on fire. Stone and concrete bridges required a larger and more time-consuming intervention, although an explosive charge could sometimes quickly achieve the desired effect. With the advent of iron bridges - applied on a large scale in the course of the 19th century in many different variants - the second possibility remained, but the first disappeared. Blowing up bridges was capital destruction and only happened in the utmost necessity. (Iron) bridges could be closed by removing or otherwise making (small) parts of them inaccessible. The wooden bridge over the inundation canal is a more modern execution of a model created more than once before. The bridge served a civil purpose under normal circumstances.
Description
Built in 1871 and later modernised, relatively long BRIDGE in the Overeindseweg (approx. 20 x 5 m) on the south side of the Overeindse Wetering, with a wooden deck fitted with an asphalt wearing surface and narrow pavements on both sides, flanked by railings of iron pipes; resting on three brick plinths with concrete coping blocks added later and brick abutments with wings on both sides with concrete coping blocks added later.
Valuation
The BRIDGE in the Overeindseweg and forming part of the Battery at the Overeindseweg is of general interest because of:
* Cultural historical values as part of the New Holland Water Line as designed by C.R.T. Kraijenhoff and initially realised from 1815 by him, Jan Blanken and major-engineer Willem Offerhaus and subsequently strengthened and improved by others over approximately 125 years.
* Architectural historical values in particular as an expression of military-strategic architecture, which was based on and arose as a result of: a. the system of inundation and access defence (19th century), b. the race with increasingly powerful offensive means (19th century).
This concerns here an expression of historical hydraulic engineering related to military-strategic architecture, namely a bridge for military and civil purposes.
* Ensemble value and situational values as part of the New Holland Water Line. Also because of the functional and physical coherence with the other components of the complex.
* The component is representative (characteristic) because it is a good example of the application of a long version of this type of bridge.
* The component is fairly intact in form because essential components are recognisable in form and function.
Nearby in the register
- Fort, vesting en -onderdelen, NHW-Batterij a.d. Overeindseweg NieuwegeinFort, vesting en -onderdelenunder 1 mi
- Bomvrij militair object, NHW-Batterij a.d. OvereindsewegBomvrij militair objectunder 1 mi
- Fort, vesting en -onderdelen, Overeindseweg 25Fort, vesting en -onderdelenunder 1 mi
- Militaire opslagplaats, Overeindseweg 25 AMilitaire opslagplaatsunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.