Rijksmonumentenregister · Netherlands
Fort, vesting en -onderdelen, Budapestlaan bij 17
Utrecht, Utrecht, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Fort, vesting en -onderdelen
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1877 - 1879
- Address
- Budapestlaan bij 17, 3584 CD Utrecht
- Place
- Utrecht
- Province
- Utrecht
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.08819, 5.17063
- Part of complex
- 531094
- Monument number
- 531097
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamNationaal Archief, the NetherlandsUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1846 map "Kaart van de Provincie Zuid Holland (1846" (Nationaal Archief, the Netherlands).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Cluster 39.
Inleiding
BOMVRIJE REMISE / MUNITIEDEPOT B van een type bomvrije opslagplaatsen voor geschut of munitie dat aan drie zijden en bovenop is voorzien van een aarden dekking en dat alleen een gevel aan de keelzijde bezit. Met de toename van de draagwijdte van het geschut, de kracht van de inslagen van projectielen en de explosieve kracht van (brisant)granaten werd het steeds moeilijker weerstand te bieden aan belegeringsgeschut. Verzwaring van metselwerk, toepassing van schokabsorberende metselsystemen (onder meer door middel van bogen), flauwe hellingshoeken en gebogen of juist puntige vormen, gebruik van beton - en later van gewapend beton - in steeds zwaardere uitvoering, was een van de manieren om de vestingwerken bestand te houden tegen toenemende aanvalskracht. Bovendien was het aanbrengen van aarddekkingen een goed middel gebleken om de energie te absorberen of te dempen. Dit is de reden waarom vele gemetselde of betonnen werken van een aardlaag of een frontbescherming van zand of aarde zijn voorzien. Afhankelijk van de periode van ontstaan - en daarmee van de te verwachten inslagkracht van projectielen - werd van 'bomvrije gebouwen' gesproken, wanneer ze werden geacht bestand te zijn tegen een van tevoren gedefinieerd aantal inslagen van bepaald kaliber.
Omschrijving
Ten noordoosten van de kazerne gelegen, uit baksteen opgetrokken, BOMVRIJE REMISE / MUNITIEDEPOT B, die vanuit de kazerne via een poterne bereikbaar is. De remise, die dateert uit de aanlegtijd van het werk, telt één bouwlaag; de enige, naar de keelzijde gekeerde gevel loopt aan weerszijden schuin af. Centraal in de gevel een brede, getoogde gevelopening, later ten dele dichtgezet en met nieuw ingebrachte deur en rechts hiervan een getoogde toegangsopening. Remise / munitiedepot B is aan drie zijden en bovenop voorzien van een dikke aarddekking, zodat het metselwerk niet werd blootgesteld aan directe treffers.
Waardering
De BOMVRIJE REMISE / MUNITIEDEPOT B is van algemeen belang vanwege:
* Cultuurhistorische waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie zoals deze is ontworpen door C.R.T. Kraijenhoff en in eerste aanleg vanaf 1815 door hem, Jan Blanken en majoor-ingenieur Willem Offerhaus is gerealiseerd en daarna door anderen gedurende ongeveer 125 jaar is versterkt en verbeterd.
* Krijgshistorische waarden als onderdeel van een aaneengesloten militaire verdedigingslinie tussen de voormalige Zuiderzee en de Biesbosch. Deze bestond hoofdzakelijk uit een samenhangend systeem van inundatievelden en bijbehorende inundatiemiddelen en van schootsvelden. Dit systeem werd aangevuld met diverse, uit verschillende perioden daterende typen gebouwde of aangelegde (verdedigings)werken die dienden tot of bijdroegen aan afsluiting van niet te inunderen terreinen of andere accessen.
* Architectuurhistorische waarden in het bijzonder als uiting van de militair-strategische bouwkunde, die gebaseerd is op: - het systeem van inundatie en accesverdediging (negentiende eeuw), - de wedloop met de zich versterkende offensieve middelen (negentiende eeuw).
Het betreft hier een onderdeel van omstreeks 1879, dat een voorbeeld is van een bomvrij gebouw, dat aan alle zijden - op de keelzijde na - is gedekt door dikke aardlagen.
* Ensemblewaarde en situationele waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie en vanwege de functionele en fysieke samenhang met de overige onderdelen van het complex.
* Het onderdeel is representatief (karakteristiek) omdat het een goed voorbeeld is van een eenlaagse, bomvrije, bakstenen remise / munitiedepot uit deze periode.
* Het onderdeel is goed bewaard omdat het in architectuur belangrijke kenmerken uit de bouw- en de functionele tijd heeft behouden.
* Het onderdeel is goed bewaard omdat het in architectuur belangrijke kenmerken uit de bouw- en de functionele tijd heeft behouden.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Cluster 39.
Introduction
BOMBPROOF REMISE / AMMUNITION DEPOT B of a type of bombproof storage places for artillery or ammunition that is provided with an earth covering on three sides and on top and that has only a facade on the gorge side. With the increase in the range of artillery, the force of projectile impacts and the explosive power of (brisant) grenades, it became increasingly difficult to offer resistance to siege artillery. Reinforcement of masonry, application of shock-absorbing masonry systems (among others by means of arches), shallow angles of inclination and curved or pointed forms, use of concrete - and later of reinforced concrete - in increasingly heavy execution, was one of the ways to keep the fortifications able to withstand increasing attack force. Moreover, the application of earth coverings proved to be a good means of absorbing or damping the energy. This is why many brick or concrete works are provided with an earth layer or front protection of sand or earth. Depending on the period of origin - and thus the expected impact force of projectiles - one spoke of 'bombproof buildings', when they were deemed capable of withstanding a previously defined number of impacts of a particular calibre.
Description
Located to the north-east of the barracks, constructed of brick, BOMBPROOF REMISE / AMMUNITION DEPOT B, which is accessible from the barracks via a poterne. The remise, which dates from the construction period of the work, has one storey; the only facade facing the gorge slopes away on both sides. Central in the facade a wide arched opening, later partially blocked and with newly inserted door and to the right of this an arched entrance opening. Remise / ammunition depot B is provided on three sides and on top with a thick earth covering, so that the masonry was not exposed to direct hits.
Valuation
The BOMBPROOF REMISE / AMMUNITION DEPOT B is of general importance because of:
* Cultural-historical values as part of the Nieuwe Hollandse Waterlinie as designed by C.R.T. Kraijenhoff and initially from 1815 realized by him, Jan Blanken and major-engineer Willem Offerhaus and subsequently by others for approximately 125 years strengthened and improved.
* Military-historical values as part of a continuous military defence line between the former Zuiderzee and the Biesbosch. This consisted mainly of a coherent system of inundation fields and associated inundation means and of fields of fire. This system was supplemented with various, dating from different periods, types of constructed or laid out (defence) works that served or contributed to the closure of non-inundatable areas or other accesses.
* Architectural-historical values in particular as an expression of military-strategic building, based on: - the system of inundation and access defence (nineteenth century), - the race with increasingly strengthened offensive means (nineteenth century).
This concerns a component dating from approximately 1879, which is an example of a bombproof building, covered on all sides - except the gorge side - by thick earth layers.
* Ensemble value and situational values as part of the Nieuwe Hollandse Waterlinie and because of the functional and physical coherence with the other components of the complex.
* The component is representative (characteristic) because it is a good example of a one-storey, bombproof, brick remise / ammunition depot from this period.
* The component is well preserved because it has retained important architectural features from the construction and functional period.
* The component is well preserved because it has retained important architectural features from the construction and functional period.
Nearby in the register
- Fort, vesting en -onderdelen, Budapestlaan 17Fort, vesting en -onderdelenunder 1 mi
- Fort, vesting en -onderdelen, Budapestlaan 17Fort, vesting en -onderdelenunder 1 mi
- Fort, vesting en -onderdelen, Budapestlaan bij 17Fort, vesting en -onderdelenunder 1 mi
- Fort, vesting en -onderdelen, Budapestlaan bij 17Fort, vesting en -onderdelenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.