TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

Legeringsgebouw, Deelen/Klein-Heidekamp Arnhem

Arnhem, Gelderland, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Militair verblijfsgebouw
Function
Legeringsgebouw
Category
onroerend gebouwd
Built
1940 - 1941
Address
Deelen/Klein-Heidekamp Arnhem
Place
Arnhem
Province
Gelderland
Country
Netherlands
Coordinates
52.02853, 5.89143
Part of complex
529661
Monument number
529687

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

University Library, Vrije Universiteit Amsterdam

3 historical maps cover this location, the earliest the 1918 map "Bl. 19 Arnhem, 1918" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Inleiding

Gebouw 1-20 c.a. ligt vrijstaand met tuin, tegen een bosachtige achtergrond, noordwestelijk van en schuin tegenover nummer 1-19a/b, in het westelijk verlengde van het oostwaarts geknikte noordelijk uiteinde van de westelijke van de beide noord-zuid lopende wegen op Klein-Heidekamp. De daknok is ongeveer oost-west gericht en staat haaks op het noord-zuid lopende deel van de westelijke hoofdas. Gebouw 1-20 c.a. is een in 1940-1941 als 'Regelbau' tot stand gekomen legeringsgebouw en is op macroniveau onderdeel van een grote militaire vliegveldstructuur uit de jaren 1940-1945, op mesoniveau van een ijl complex van in brinkdorpachtig verband geplaatste gebouwen en op microniveau van een tweetal iets afzijdig gebouwde panden.

Omschrijving

Eenlaags, met ca. 50 cm dik buitenmuurwerk en ten dele met kruipruimte uitgevoerd bakstenen LEGERINGSGEBOUW op hoofdzakelijk rechthoekige plattegrond en gedekt door een met gemengde gegolfde opnieuw verbeterde holle (Hollandse) pannen belegd en onderin iets uitgezwenkt zadeldak tussen puntgevels, met achterin een schoorsteen in de daknok en een tweede schoorsteen ongeveer halverwege het zuidelijk langsschild. Westelijke kopgevel voorzien van onder eigen zadeldak gebrachte, in een iets latere bouwperiode tot stand gekomen lagere aanbouw. Tevens sporen van vrij ingrijpende verbouwing in de zuidelijke langsgevel, waar het vermoedelijk oorspronkelijk enkele venster is vervangen door een tweetal vergelijkbare exemplaren. Pannendek vertoont kleur- en materiaalsporen van verbouwing. In de kopse oostgevel / hoofdgevel rechts twee vensteropeningen onder hanenkam, met betonnen kalf en voorzien van met roeden verdeelde dubbele houten tweeruits draairamen onder, en vierruits valramen boven, beide met onder het kalf plaatstalen luiken met groen en wit geschilderd zandlopermotief, en links hiervan een toegangsopening met verdeeld bovenlicht en vernieuwde houten deur, drie treden en een later aangebrachte grotendeels houten luifel. Op zolderverdiepingniveau een tweetal kleinere vensters met vierruits draairamen. Noordelijke of rechter langsgevel met drie maal twee vensteropeningen, met betonnen kalf en voorzien van met roeden verdeelde dubbele houten tweeruits draairamen onder, en vierruits valramen boven, alle met onder het kalf plaatstalen luiken met groen en wit geschilderd zandlopermotief. Zuidelijke langsgevel met twee maal drie vergelijkbare vensteropeningen, met hiertussen een toegangsopening onder segmentboog met grijze kunststenen aanzet- en sluitstenen en met roeden verdeelde dubbele tuindeuren, deze laatste uitzicht gevend op een drie treden hoog halfrond bakstenen bordes. Rechts van dit alles een later binnen een rollaag aangebracht rond venster met kruislings in vieren verdeeld houten raam en links ervan de twee gewijzigde vensters, beide zonder luiken en ontdaan van de duimen. Links van deze beide vensters tevens duidelijke bouwsporen van de aanbouw, alwaar geen gevelopeningen. Westelijke kopgevel met links in hoofdvolume en in de aanbouw een vensteropening met betonnen kalf en met door roeden verdeelde dubbele houten tweeruits draairamen onder en vierruits valramen boven; beide met onder het kalf plaatstalen luiken met groen en wit geschilderd zandlopermotief. In de kopgevel van de aanbouw tevens souterrainlicht. Op zolderverdiepingniveau in de westelijke kopgevel van het hoofdvolume links van het midden een kleiner venster met vierruits raam. De noordgevel van de aanbouw bevat een toegangsopening met vierruits bovenlicht en vier treden, waarin een ruitsgewijze beplankte deur en dito ruitje. Wit geschilderde windveren en mastgoten. Interieur ten dele gemoderniseerd en gewijzigd, onder meer door uitbraak tussenmuur, Eterniet als dakbeschot en deels verlaagde plafonds. Drie van de kennelijk oorspronkelijk vijf - al dan niet gecombineerde - rookkanalen / schoorstenen zijn op zolder bij het beschot afgetopt. Op zolder bouwsporen van een ten behoeve van de constructie van de aanbouw dichtgezet venster. Tevens voor bouwtijd kenmerkende onderdelen, zoals deur- en raamkozijnen, paneeldeuren, tochtdeuren, vaste kasten, kapspanten en -sporen. Onder aanbouw een kleine, half onder de grond gelegen kelder, terwijl het grootste gedeelte van het pand is voorzien van een ongeveer 1,5 m hoge kruipruimte.

Waardering

LEGERINGSGEBOUW, deeluitmakend van een ensemble van legeringsgebouw met annexe garage / stalling, van algemeen belang als goed herkenbaar en ondanks een tussentijdse - mogelijk kort na oplevering uitgevoerde - wijziging relatief gaaf onderdeel van een uit de Tweede Wereldoorlog stammend en door de Duitse bezetter als onderdeel van een groot militair vliegveld opgezet legerkamp, vanwege: architectuurhistorische, stedenbouwkundige, krijgs- en cultuurhistorische en complex- en ensemblewaarden, die onder meer kunnen blijken uit de op locale vormen geïnspireerde traditionalistische bouwtrant, uit de voor de bouwtijd kenmerkende onderdelen en details, uit de kunstmatig opgezette brinkdorpstructuur en de tot in detaillering doorgevoerde camouflage, uit de samenhang van en met het totale militaire vliegveldconcept en de ruimtelijke hoofdlijnen en onderdelen van het kampement, en uit de onderlinge verwantschap van de hierbij toegepaste vormen.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Introduction

Building 1-20 c.a. stands detached with a garden, against a wooded background, to the northwest of and diagonally opposite number 1-19a/b, in the westward extension of the eastward-bent northern end of the western of the two north-south running roads on Klein-Heidekamp. The roof ridge is oriented approximately east-west and stands perpendicular to the north-south running section of the western main axis. Building 1-20 c.a. is a barrack building erected in 1940-1941 as a 'Regelbau' and is at the macro level part of a large military airfield structure from the years 1940-1945, at the meso level of a sparse complex of buildings arranged in a village-green manner, and at the micro level of a pair of buildings constructed somewhat apart.

Description

Single-storey brick BARRACK BUILDING on mainly rectangular plan with approximately 50 cm thick exterior walls and partly executed with crawl space, covered by a gabled roof between pointed gables, laid with mixed corrugated and newly improved hollow (Dutch) tiles and slightly curved up at the bottom, with a chimney in the roof ridge at the rear and a second chimney approximately halfway along the southern long side. Western gable wall provided with a lower extension brought under its own gabled roof, erected in a somewhat later building period. Also traces of quite extensive alteration on the southern long side, where the presumed original single window has been replaced by two similar examples. The tile roof shows colour and material traces of alteration. In the short eastern gable / main gable on the right two window openings under cock's comb, with concrete sill and furnished with glazing-bar divided double wooden two-light casement windows below and four-light drop windows above, both with sheet-steel shutters beneath the sill with green and white painted hourglass motif, and to the left of this an entrance opening with divided fanlight and renewed wooden door, three steps and a later fitted largely wooden canopy. At attic level two smaller windows with four-light casement windows. Northern or right long side with three by two window openings, with concrete sill and furnished with glazing-bar divided double wooden two-light casement windows below and four-light drop windows above, all with sheet-steel shutters beneath the sill with green and white painted hourglass motif. Southern long side with two by three similar window openings, with an entrance opening between them under a segmental arch with grey artificial stone setting and closing stones and glazing-bar divided double garden doors, the latter affording a view of a three-step high semicircular brick platform. To the right of all this a round window later inserted within a roller course, with a wooden frame divided cross-wise into quarters, and to the left of it the two altered windows, both without shutters and stripped of the thumbpieces. To the left of these two windows also clear building traces of the extension, where there are no gable openings. Western gable wall with on the left in the main volume and in the extension a window opening with concrete sill and with glazing-bar divided double wooden two-light casement windows below and four-light drop windows above; both with sheet-steel shutters beneath the sill with green and white painted hourglass motif. In the gable of the extension also a basement light. At attic level in the western gable of the main volume to the left of centre a smaller window with four-light frame. The north side of the extension contains an entrance opening with four-light fanlight and four steps, with a diamond-patterned boarded door and matching small window pane. White-painted wind braces and gutter boards. Interior partly modernised and altered, among other things through removal of partition wall, Eternit as roof lining and partly lowered ceilings. Three of the apparently originally five - whether or not combined - smoke channels / chimneys are capped at attic level at the lining. On the attic building traces of a window closed off for the construction of the extension. Also components characteristic of the building period, such as door and window frames, panel doors, draught doors, fitted cupboards, roof trusses and their traces. Beneath the extension a small cellar, half below ground level, while the greater part of the building is provided with a crawl space approximately 1.5 m high.

Valuation

BARRACK BUILDING, forming part of an ensemble of barrack building with annexe garage / stable, of general importance as a readily recognisable and despite an intervening - possibly shortly after completion - alteration relatively intact component of an army camp dating from the Second World War and set up by the German occupier as part of a large military airfield, on account of: architectural-historical, urban-planning, military and cultural-historical and complex and ensemble values, which can be demonstrated among other things through the traditionalistic building style inspired by local forms, through the components and details characteristic of the building period, through the artificially created village-green structure and the camouflage carried through to the finest detail, through the coherence of and with the total military airfield concept and the spatial main lines and components of the camp, and through the mutual relationship of the forms applied hereto.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map