Rijksmonumentenregister · Netherlands
Berkenrode
Heemstede, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kasteel, buitenplaats
- Function
- Landhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1600 - 1700
- Address
- Herenweg 133, 2105 MG Heemstede (and others)
- Place
- Heemstede
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.35693, 4.61368
- Part of complex
- 526313
- Monument number
- 526314
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity of Amsterdam LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
5 historical maps cover this location, the earliest the 1600 map "44. Hollandia." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Omschrijving onderdeel 1: HOOFDHUIS.
Inleiding
Hoofdhuis behorende bij het complex historische buitenplaats Berkenrode. In oorsprong was dit een vrij aanzienlijke zeventiende-eeuwse hofstede, die sinds 1728 Westerduin werd genoemd. In dat jaar werden door de eigenaar Mr. Cornelis Hop belangrijke verbouwingen aan het huis uitgevoerd. In 1762 werd het huis door Hops' erfgenamen verkocht aan de ambachtsheer Mattheus Lestevenon, waardoor het aan het grondgebied van Berkenrode werd toegevoegd. In 1797 kocht Mr. Pieter van Wickevoort Crommelin het goed. Hij liet het oude huis Berkenrode slopen en vestigde zich op Westerduin, dat sindsdien Huis Berkenrode heet.
Omschrijving
Een in oorsprong zeventiende-eeuws huis, thans met een aanzien van omstreeks 1800. Ten gevolge van verbouw is de huidige U-vormige plattegrond ontstaan met een lange gevel aan de zijde van de Herenweg en twee korte dwarsvleugels aan de westzijde. De ruimte tussen de vleugels is opgevuld met een bouwdeel van één bouwlaag met plat dak. Het gepleisterde gebouw is twee bouwlagen hoog met onder het rechter deel een kleine met een enkelvoudige balklaag gedekte kelder. Boven de kroonlijst een omgaand, pannen gedekt schilddak met vier hoekschoorstenen en een vijfde in het midden van het dak. Naast de rechter schoorsteen staat een luidklokje. Op alle dakvlakken is een dakkapel aangebracht met een timpaan en zijwangen, aan de westzijde zijn ze eenvoudiger van uitvoering. De toegang tot het huis bevindt zich thans aan de westzijde in de éénlaagse aanbouw tussen de vleugels De zijvleugels beslaan ieder twee traveeën, waarin vensters met roedeverdeelde zesruits ramen. De oostgevel is zeven traveeën breed. De middenpartij is geaccentueerd door op de begane grond in plaats van vensters glasdeuren te plaatsen en deze, evenals de vensters op de verdieping uit te voeren met een kroonlijst met hoofdgestel. De ramen aan deze zijde zijn vernieuwd. De vier traveeën brede zuidgevel heeft nog wel de oude ramen behouden. Tegen de noordgevel is in de laatste decennia van de twintigste eeuw een aanbouw gebouwd. Hierachter staat nog een bescheiden koetshuis van omstreeks 1900. Dit is eveneens vergroot met een vleugel en ingericht als kantoor. Van het interieur van het hoofdhuis is op het moment van opname (september 2000) weinig te zien daar het gehele gebouw als kantoor in gebruik is en als zodanig is afgewerkt. In twee vertrekken aan de linkerzijde is de oude uitmonstering zichtbaar. Het hoekvertrek heeft een laat zeventiende eeuwse aanblik, maar is vermoedelijk ouder gezien de, onder de stuclaag zichtbare, moer- en kinderbintenlaag. De twee moerbalken liggen evenwijdig aan de voorgevel en zijn van een stuclaag voorzien met een decoratie in het middenveld en in de hoeken. Tegen de buitenzijmuur een schouw met houten boezem, voorzien van snijwerk, een spiegel en een van latere datum daterend schilderstuk voorstellende een landschapje. De marmeren schouw is eveneens later, uit de negentiende eeuw. In de rechter tussenmuur een oude paneeldeur in omlijsting. Deze deur geeft toegang tot een groot vertrek aan de voorzijde, dat een uitmonstering in empire stijl heeft, compleet met parketvloer, betimmeringen, deurpartijen, schouw en stucplafond. De vier deuren in het vertrek hebben een schilderstuk ieder steeds voorstellende een vrouwenfiguur met één of enkele kinderen in een bronstint geschilderd op een witte achtergrond. Een daarbij behorend stuk bevindt zich boven de spiegel op de schouw. Verder een gang/hal in de aanbouw tussen de zijgevels met een marmeren vloer en rechts een monumentale houten trap met leuningen met balusters en begin- en eindbalusters en een vertrek links achter met een eenvoudig empire stucplafond en rechts restanten van een negentiende-eeuwse keuken en bijkeuken (onder andere tegelvloer, marmeren aanrechtblad).
Waardering
Het hoofdhuis is van algemeen belang vanwege:
- het beeldbepalende belang vanwege de ligging aan de Herenweg, mede in relatie tot (ensemblewaarde) de ingangspartij, koepel en de belendende bebouwing;
- de architectuurhistorische waarde als voorbeeld van een statig huis in neoklassieke stijl van omstreeks 1800, met inwendig oudere bouwdelen en interieuronderdelen.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Description component 1: MAIN HOUSE.
Introduction
Main house belonging to the complex historic country estate Berkenrode. Originally this was a fairly substantial seventeenth-century farmstead, which from 1728 was called Westerduin. In that year the owner Mr. Cornelis Hop carried out major alterations to the house. In 1762 the house was sold by Hop's heirs to the manor lord Mattheus Lestevenon, whereby it was added to the territory of Berkenrode. In 1797 Mr. Pieter van Wickevoort Crommelin purchased the estate. He had the old house Berkenrode demolished and established himself at Westerduin, which has since been called House Berkenrode.
Description
A house originally from the seventeenth century, now with the appearance of around 1800. As a result of alteration, the present U-shaped floor plan has been created with a long facade on the Herenweg side and two short cross-wings on the west side. The space between the wings is filled with a building section of one storey with a flat roof. The plastered building is two storeys high with below the right section a small cellar covered with a simple beam layer. Above the cornice an encircling hipped roof covered with tiles with four corner chimneys and a fifth in the middle of the roof. Next to the right chimney stands a bell.
On all roof surfaces a roof dormer has been installed with a pediment and side walls, on the west side they are of simpler execution. Access to the house is now on the west side in the single-storey extension between the wings. The side wings each span two bays, with windows with glazed six-pane sashes. The east gable is seven bays wide. The central section is accentuated by placing glazed doors instead of windows on the ground floor and executing these, as well as the windows on the upper floor, with a cornice with a capital. The windows on this side have been renewed. The four-bay-wide south gable has retained the old windows. Against the north gable an extension was built in the last decades of the twentieth century. Behind this still stands a modest coach house from around 1900. This has also been enlarged with a wing and fitted out as an office. Of the interior of the main house, at the time of survey (September 2000) little is visible as the entire building is in use as an office and has been finished accordingly. In two rooms on the left side the old finish is visible. The corner room has a late seventeenth-century appearance, but is presumed to be older given the, visible beneath the stucco layer, principal and secondary beam layer. The two principal beams run parallel to the front facade and are provided with a stucco layer with decoration in the central field and in the corners. Against the outer side wall a fireplace with a wooden surround, provided with carved work, a mirror and a later-date picture representing a landscape. The marble fireplace is also later, from the nineteenth century. In the right partition wall an old panelled door in surround. This door gives access to a large room at the front, which has a finish in Empire style, complete with parquet floor, panelling, door sections, fireplace and stucco ceiling. The four doors in the room each have a picture piece each representing a female figure with one or several children painted in a bronze tint on a white background. An associated piece is located above the mirror on the fireplace. Further a hallway/passage in the extension between the side gables with a marble floor and on the right a monumental wooden staircase with railings with balusters and beginning and ending balusters and a room to the left rear with a simple Empire stucco ceiling and on the right remnants of a nineteenth-century kitchen and pantry (including tile floor, marble counter top).
Valuation
The main house is of general importance because of:
- the character-defining importance due to the location on the Herenweg, also in relation to (ensemble value) the entrance section, cupola and the adjoining structures;
- the architectural-historical value as an example of a stately house in neoclassical style from around 1800, with internally older building elements and interior components.
Nearby in the register
- Bijgebouw, Herenweg 127Bijgebouwen kastelen enz.under 1 mi
- Erfscheiding, Herenweg bij 138 TRErfscheidingunder 1 mi
- Bijgebouw, Herenweg 119Bijgebouwen kastelen enz.under 1 mi
- Bijgebouw, Herenweg 117Bijgebouwen kastelen enz.under 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.