Rijksmonumentenregister · Netherlands
Ullerberg
Ermelo, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Kasteel, buitenplaats
- Function
- Landhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1911 - 1913
- Address
- Jhr. Dr. C.J. Sandbergweg 103, 3852 PT Ermelo
- Place
- Ermelo
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.29965, 5.70508
- Part of complex
- 523866
- Monument number
- 523867
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1904 map "Bl. 19 Arnhem, 1904" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Omschrijving onderdeel A
Het LANDHUIS heeft een onregelmatig grondvlak dat bestaat uit een oost-west gericht hoofdblok met twee risalerende delen aan de noordzijde en een risalerend deel aan de zuidoostzijde. Tegen de zuidwestzijde bevindt zich een latere, maar in stijl aangebrachte, uitbouw met een plat dak. Het pand heeft een begane grond, en een verdieping met een zolder in de kap. De samengestelde kap heeft een overstek en bestaat uit een schilddak, waarvan de nok in oost-westelijke richting loopt. De zijschilden ervan zijn verlengd en zetten zich aan de noordzijde en aan de zuidoostzijde door als zijschilden van de zadelkappen boven de risalerende delen. De zadelkappen hebben verticaal beschoten geveltoppen en houten windveren. Alle dakschilden zijn belegd met rode Oud Hollandse pannen en voorzien van eenvoudige goten. De forse overstekken rusten op opvallende houten schoren, die weer steunen op een karakteristieke, gedeeltelijk omlopende, dubbele bakstenen lijst. Deze lijst heeft ter plaatse van elke schoor een kleine verdikking. Op het dak bevinden zich diverse schoorstenen met een deels witte bepleistering. De gevels zijn gedeeltelijk in gemetseld kruisverband en in witgeschilderd pleisterwerk uitgevoerd. Tot ca. 2 meter zijn de gevels in kruisverband gemetseld en ter hoogte van de plint en de tussendorpels van de kozijnen voorzien van een rollaag. Daarboven zijn alle gevels gepleisterd. De meeste raam- en deurkozijnen zijn aan de bovenzijde afgesloten met een lateibalk en een bakstenen rollaag. De verdiepingsramen hebben ook een rollaag aan de onderzijde. Alle aanwezige raamluiken bevinden zich alleen voor de onderramen. De VOORGEVEL heeft een bijna symmetrische indeling met links en rechts een risalerend gedeelte. Het terug liggende middendeel heeft een groot ingangskozijn met dubbele glazen toegangsdeuren, aan weerszijden een raam en drie bovenramen met glas-in-loodmotieven. Ter hoogte van de onderdorpel van de bovenramen gaat het baksteenwerk over in het pleisterwerk. De zijramen zijn voorzien van luiken. De tussendorpels -en dus de overgang van metsel- naar pleisterwerk- worden geaccentueerd door natuurstenen hoekblokken. Het voorschild van het schilddak heeft twee dakkapellen met elk twee vierruits ramen.
Het risaliet rechts heeft een rechthoekige stenen uitbouw met bovenliggend balkon met een decoratief gemetselde balustrade. De uitbouw bevat aan de voorgevelzijde een zesdelig kozijn, bestaande uit drie onderramen en drie vierruits bovenramen. Voor de onderramen bevinden zich twee luiken. Onder het raam bevindt zich de eerder genoemde gedenksteen. De zijgevels van de uitbouw zijn blind. Links van de uitbouw heeft het risaliet een smal raam met een luik en een zesruits bovenraam. De linkerzijgevel van het risaliet heeft eenzelfde raam. Op het balkon komt een dubbele balkondeur met luiken en een veertienruits bovenlicht uit. Daarboven bevindt zich de naam van het huis. Aan weerszijden van het balkon bevinden zich in gekleurde steen uitgevoerde siermotieven. De geveltop heeft een metalen windvaan, waarin de hamer van Thor is uitgesneden. Het linkerrisaliet heeft geen uitbouw en in de voorgevelzijde een kruisvormig kozijn met twee enkelruits onderramen en twee zesruits bovenlichten. Voor de onderramen bevinden zich luiken. De verdieping heeft eenzelfde kozijn. De LINKER ZIJGEVEL is symmetrisch ingedeeld. De middenas heeft een verhoogd gevelgedeelte dat het dakschild doorsnijdt en voorzien is van een steekkap met overstek en houten geveltop. In deze 'dakopbouw' bevindt zich een kruisvormig kozijn met twee enkelruits onderramen en twee zesruits bovenlichten. Voor de onderramen bevinden zich luiken. Rechts van deze steekkap bevindt zich een dakkapel met twee vierruits ramen. Op het linkerdakschild van deze kap staat een hoge, deels gepleisterde schoorsteen met bakstenen bekroning.
De zijgevel heeft op de begane grond twee dubbele, grotendeels met glas gevulde, tuindeuren met vierruits bovenlichten. De deuren hebben luiken. De ACHTERGEVEL kenmerkt zich door een risaliet met zadeldak aan de rechterzijde (zuid-oost). In dit risaliet bevinden zich, net als aan de voorzijde, twee kruisvormige kozijnen met elk twee enkelruits onderramen en twee zesruits bovenlichten. Voor de onderramen bevinden zich luiken. De geveltop is in hout uitgevoerd. Op het linkerschild van het zadeldak bevindt zich een schoorsteen.
Het inspringende deel van de achtergevel bevat de keukendeur in een kozijn met een zesruits bovenlicht. Aan weerszijden ervan bevinden zich twee kozijnen met ooit vernieuwde onderramen met luiken en achtruits bovenlichten. Links bevindt zich nog een derde raamkozijn met een achtruits bovenlicht en een vernieuwd onderraam met luik. De achtergevel is aan de linkerzijde (zuidwest) voorzien van een iets later aangebrachte, maar in dezelfde stijl uitgevoerde, platte aanbouw van één bouwlaag. In de rechterzijgevel hiervan bevinden zich een raam- en een deurkozijn. De achtergevel heeft een kozijn met een tweeruits onderraam en een achtruits bovenlicht. Links hiervan een klein raampje. De linkergevel van de aanbouw heeft een kruisvormig kozijn met beluikte onderramen en twee enkelruits bovenlichten. Tegen de achtergevel van het woonhuis bevindt zich op het dak van de aanbouw een uitgebouwde schoorsteen. Opvallend is de groepering van de dakkapellen op het achterschild van het woonhuis. Hier bevinden zich boven elkaar twee lagen dakkapellen. Bovenin bevinden zich drie dakkapellen met elk twee vierruits ramen. Daaronder bevinden zich twee, in formaat verschillende, dakkapellen waarvan er één drie zesruits ramen heeft en de ander twee. De RECHTER ZIJGEVEL heeft evenals de andere zijgevel een verhoogd gevelgedeelte in het midden. Hier bevindt zich een rechthoekige balkonopbouw die het dakschild doorsnijdt en is voorzien van dubbele glazen balkondeuren met elk een zesruits bovenlicht. De houten balkonbalustrade heeft een kruisvormige roedenverdeling. Links van het balkon heeft het dakschild een dakkapel, daarboven bevinden zich twee schoorstenen.
De begane grond heeft links een beluikt raam met een zesruits bovenlicht. Rechts daarvan bevinden zich een dubbele tuindeur, een rechthoekig modern raam en een rechthoekige serreuitbouw met een zesruits verdeling in de tuinzijde en tweeruits verdelingen in de zijgevels.
Haaks op de gevel bevinden zich twee in hout, baksteen en glas gevulde 'windschermen'.
Het INTERIEUR van het huis is bewaard gebleven en heeft nog de oorspronkelijke indeling waarin de centrale hal met schouw opvallend is. De begane grond heeft ondermeer nog de oorspronkelijke biljartkamer en kinderkamer links, de eet- en de woonkamer met schouw rechts en de keuken achter de centrale trap. Er zijn nog oorspronkelijke lambriseringen, tegelvloeren, deuromlijstingen, balkenplafonds en ramen. Boven het voordeurkozijn bevinden zich drie glas-in-loodramen. Het middelste raam bevat een decoratief kruisvormig element, het raam links (van binnen uit gezien) heeft een wapenschild met een omringende draakachtige slang en drie rode bloemen, de rode 'Gelderse Rozen'. Het raam rechts bevat een afbeelding en een naam (MJOLLNIR) die verwijst naar van de hamer van dondergod Thor. Ook de ijzeren windvaan op het dak verwijst naar deze god. Thor gebruikte de hamer in zijn strijd tegen de reuzen.
Waardering
LANDHUIS (complexonderdeel A)
- Van architectuurhistorische waarde als gaaf en goed voorbeeld van een onder Engelse invloed gebouwd landhuis uit het begin van de twintigste eeuw, dat opvalt vanwege esthetische kwaliteiten, goede verhoudingen en een zorgvuldig materiaalgebruik. Opvallend zijn ondermeer de gedeeltelijk gepleisterde gevels, de dakopbouw met dakkapellen en houten schoren en de kozijndetaillering. Het interieur van het landhuis is gaaf bewaard gebleven en kenmerkt zich door een, eveneens uit de Engelse invloedssfeer afkomstige centrale hal met schouw.
- Van stedenbouwkundige waarde als hoofdonderdeel van het complex, dat een beeldbepalend element vormt in een landschappelijk belangrijk gebied, dat wordt gekenmerkt door de aanwezigheid van meerdere belangrijke jonge landgoederen en buitenplaatsen als Staverden, Leuvenum en het Roode Koper. Het landhuis en de boswachterswoning bevinden zich in een tuin die overgaat in het omringende landschap.
- Van cultuurhistorische waarde als hoofdonderdeel van een waardevol ensemble op een landgoed, ontstaan in een gebied dat tot vroeg in de twintigste eeuw nauwelijks bebouwing kende. Op dit landgoed zijn restanten te vinden van oudere landschappelijke oorsprong. De symboliek in de glas-in-loodramen en in de windvaan verwijst naar deze oudere oorsprong.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Description component A
The COUNTRY HOUSE has an irregular ground plan consisting of an east-west oriented main block with two projecting sections on the north side and a projecting section on the south-east side. Against the south-west side there is a later addition, but executed in matching style, with a flat roof. The building has a ground floor and a first floor with an attic in the roof. The composite roof has an overhang and consists of a hipped roof, whose ridge runs in the east-west direction. Its side hips are extended and continue on the north side and on the south-east side as side hips of the gabled roofs above the projecting sections. The gabled roofs have vertically boarded gable ends and wooden roof crests. All roof slopes are covered with red Old Dutch tiles and provided with simple gutters. The substantial overhangs rest on striking wooden brackets, which in turn are supported by a characteristic, partially continuous, double brick moulding. This moulding has a small thickening at the location of each bracket. On the roof there are various chimneys with partly white rendering. The facades are partly executed in laid English bond and in whitewashed rendered work. To approximately 2 metres the facades are laid in English bond and at the height of the plinth and the lintels of the frames are provided with a brick course. Above that all facades are rendered. Most of the window and door frames are closed at the top with a lintel and a brick course. The first floor windows also have a brick course at the bottom. All existing window shutters are located only in front of the lower windows. The FRONT FACADE has an almost symmetrical arrangement with projecting sections on the left and right. The recessed middle section has a large entrance frame with double glazed entrance doors, on either side a window and three upper windows with leaded glass motifs. At the height of the lower lintel of the upper windows the brickwork changes to rendered work. The side windows are provided with shutters. The lintels – and thus the transition from brickwork to rendered work – are accentuated by natural stone corner blocks. The front hip of the hipped roof has two dormer windows each with two four-pane windows.
The projecting section on the right has a rectangular stone extension with an overlying balcony with a decoratively laid brick balustrade. The extension contains on the front facade side a six-part frame, consisting of three lower windows and three four-pane upper windows. In front of the lower windows there are two shutters. Below the window is the aforementioned memorial stone. The side facades of the extension are blank. To the left of the extension the projecting section has a narrow window with a shutter and a six-pane upper window. The left side facade of the projecting section has the same window. On the balcony there is a double balcony door with shutters and a fourteen-pane fanlight. Above that is the name of the house. On either side of the balcony there are ornamental motifs executed in coloured stone. The gable end has a metal weathervane, in which the hammer of Thor is cut out. The left projecting section has no extension and on the front facade side a cross-shaped frame with two single-pane lower windows and two six-pane fanlights. In front of the lower windows there are shutters. The first floor has the same frame. The LEFT SIDE FACADE is symmetrically arranged. The central axis has a raised gable section which intersects the roof hip and is provided with a roof pediment with overhang and wooden gable end. In this 'roof superstructure' there is a cross-shaped frame with two single-pane lower windows and two six-pane fanlights. In front of the lower windows there are shutters. To the right of this roof pediment there is a dormer window with two four-pane windows. On the left slope of this roof stands a tall, partly rendered chimney with brick coping.
The side facade has on the ground floor two double, largely glass-filled garden doors with four-pane fanlights. The doors have shutters. The REAR FACADE is characterised by a projecting section with a gabled roof on the right side (south-east). In this projecting section there are, as on the front, two cross-shaped frames each with two single-pane lower windows and two six-pane fanlights. In front of the lower windows there are shutters. The gable end is executed in wood. On the left slope of the gabled roof there is a chimney.
The recessed part of the rear facade contains the kitchen door in a frame with a six-pane fanlight. On either side of it there are two frames with once renewed lower windows with shutters and eight-pane fanlights. On the left there is a third window frame with an eight-pane fanlight and a renewed lower window with shutter. The rear facade is on the left side (south-west) provided with a slightly later added, but executed in the same style, flat extension of one storey. In its right side facade there are a window frame and a door frame. The rear facade has a frame with a two-pane lower window and an eight-pane fanlight. To the left of it a small window. The left facade of the extension has a cross-shaped frame with shuttered lower windows and two single-pane fanlights. Against the rear facade of the residential building, on the roof of the extension, there is a built-up chimney. Notable is the grouping of the dormer windows on the rear slope of the residential building. Here there are two rows of dormer windows one above the other. At the top there are three dormer windows each with two four-pane windows. Below that there are two dormer windows of different sizes, one of which has three six-pane windows and the other two. The RIGHT SIDE FACADE, like the other side facade, has a raised gable section in the middle. Here there is a rectangular balcony superstructure which intersects the roof hip and is provided with double glazed balcony doors each with a six-pane fanlight. The wooden balcony balustrade has a cross-shaped glazing bars pattern. To the left of the balcony the roof hip has a dormer window, above that there are two chimneys.
The ground floor has on the left a shuttered window with a six-pane fanlight. To the right of it there are a double garden door, a rectangular modern window and a rectangular conservatory extension with a six-pane division on the garden side and two-pane divisions on the side facades.
At right angles to the facade there are two 'wind screens' filled in wood, brick and glass.
The INTERIOR of the house has been preserved and retains its original layout in which the central hall with fireplace is striking. The ground floor still has the original billiard room and children's room on the left, the dining room and living room with fireplace on the right and the kitchen behind the central staircase. There are still original wood panelling, tiled floors, door surrounds, beam ceilings and windows. Above the entrance door frame there are three leaded glass windows. The middle window contains a decorative cross-shaped element, the window on the left (viewed from inside) has a coat of arms with a surrounding dragon-like snake and three red flowers, the red 'Gelderland Roses'. The window on the right contains an image and a name (MJOLLNIR) which refers to the hammer of thunder god Thor. The iron weathervane on the roof also refers to this god. Thor used the hammer in his fight against the giants.
Valuation
COUNTRY HOUSE (complex component A)
- Of architectural historical value as a sound and good example of a country house built under English influence from the beginning of the twentieth century, which stands out because of aesthetic qualities, good proportions and careful use of materials. Striking features are among others the partly rendered facades, the roof superstructure with dormer windows and wooden brackets and the frame detailing. The interior of the country house has been preserved in sound condition and is characterised by a central hall with fireplace, also originating from the English sphere of influence.
- Of urban planning value as the main component of the complex, which forms an image-determining element in an area of landscape importance, which is characterised by the presence of several important modern country estates and country houses such as Staverden, Leuvenum and the Roode Koper. The country house and the forester's cottage are situated in a garden which merges into the surrounding landscape.
- Of cultural historical value as the main component of a valuable ensemble on a country estate, created in an area which had hardly any buildings until early in the twentieth century. On this country estate, remains can be found of older landscape origin. The symbolism in the leaded glass windows and in the weathervane refers to this older origin.
Nearby in the register
- UllerbergDienstwoningunder 1 mi
- UllerbergErfscheidingunder 1 mi
- Huis te LeuvenumTuin, park en plantsoenunder 1 mi
- Huis te LeuvenumKasteel, buitenplaatsunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.