Rijksmonumentenregister · Netherlands
Pakhuis Amsterdam
Amsterdam, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Opslag
- Function
- Pakhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1883
- Address
- Jollemanhof 9, 1019 GW Amsterdam (and others)
- Place
- Amsterdam
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.37712, 4.92065
- Monument number
- 523313
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1867 map "No. VI. Deutschland, Niederlande, Belgien, Schweiz. (Germany, Netherlands, Belgium, Switzerland)." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Voormalig PAKHUIS 'Azië', in 1883 gebouwd in de stijl van het Eclecticisme, als een van de eerste pakhuizen aan de Oostelijke Handelskade. De opdrachtgever was de Naamloze Vennootschap Handelskade.
De Oostelijke Handelskade werd in 1883 aangelegd, maar kwam pas omstreeks 1900 volledig in gebruik, na het ontstaan van de scheepvaartroute over het Merwedekanaal. Het pakhuis maakt deel uit van een rij aaneengesloten pakhuizen die, als strook, geklemd liggen tussen het N.S.-emplacement en de noordelijk gelegen IJhaven. Tot de inrichting van het gebied in de directe omgeving horen ook de loskades en de rolkraan.
N.B. Het pakhuis is niet meer als zodanig in gebruik en is ten behoeve van het gebruik door een groothandel, gewijzigd. Het is aan de noordkant aangetast door het belendende pakhuis en aan de zuidkant ingrijpend gewijzigd.
Omschrijving
Het in kruisverband opgetrokken veemgebouw heeft een langgerekte rechthoekige plattegrond en telt vier bouwlagen. Het wordt gedekt door een flauw hellend, zadeldak met een op het noorden gericht zaagdak. De voor- en achtergevels worden door respectievelijk twaalf en tien spaarvelden ingedeeld, waarin in oorsprong afwisselend biforen en laaddeuren (thans glas). De beide gevels worden door doorlopende gele en zwarte verblendstenen sierbanden, ter plaatse van de verdiepingsvloeren en de aanzet van de vensterbogen, geleed. Langs de dakranden bevindt zich een getrapt blokfries. De spaarvelden en de biforen hebben ontlastingsbogen in zwart-gele verblendsteen.
De voorgevel die naar de stadszijde is gekeerd, bezit een gecementeerde plint met schijnblokvoegen die wordt afgesloten door een rollaag. In de meest linker travee en de derde, vanaf de rechterhoek, elk in de tweede bouwlaag een segmentboogvormig raam met een boogveld van gele verblendsteen met zwarte koppen. Links van de middenas van het gebouw bevindt zich een uitgebouwde nis met een een gevelsteen, onder een soort baldakijn met de tekst: 'NAAMLOOZE / VENNOOTSCHAP HANDELSKADE / ANNO 1883'. De nis rust op gemetselde consoles aan weerszijden van een rondbooggewelfje. Restanten van twee consoles komen ook meer naar rechts voor. De achtergevel die is gericht naar het IJ, is op dezelfde wijze geleed als de voorgevel. Onder de betonnen laad- en losvloer bevindt zich onder andere de verwarmingsinstallatie van het gebouw.
Interieur Het interieur wordt gekenmerkt door de ronde, gietijzeren zuilen met zuilringen en kapitelen waarop de moerbalken rusten. De schachten van de kolommen zijn uitgerust met aangegoten flenzen waartussen schotten geplaatst konden worden. Op de voormalige monsterzolders houten balken en lichtkappen in zaagtandvorm.
Waardering
Het pakhuis 'Azië' is van algemeen belang wegens architectuur-, cultuurhistorische waarde alsook typologisch en industrieel-archeologische waarde als redelijk gaaf bewaard gebleven voorbeeld van een veemgebouw in een eclectische bouwstijl en als referentie naar de grootschaliger havenontwikkeling in het stoomtijdperk: het eerste op de hiertoe aangelegde Oostelijke Handelskade. Het pakhuis is stedenbouwkundig van belang vanwege de beeldbepalende ligging aan het havenfront met kademuur, smalspoor en laad- en losinstallaties.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Former WAREHOUSE 'Azië', built in 1883 in the style of Eclecticism, as one of the first warehouses on the Oostelijke Handelskade. The client was the Limited Liability Company Handelskade.
The Oostelijke Handelskade was laid out in 1883, but only came into full use around 1900, after the establishment of the shipping route via the Merwedekanaal. The warehouse is part of a row of adjoining warehouses which, as a strip, are wedged between the N.S. railway yard and the IJhaven to the north. The facilities in the immediate surrounding area also include the loading quays and the rail-mounted crane.
N.B. The warehouse is no longer in use as such and has been altered for use by a wholesale company. It has been damaged on the north side by the adjoining warehouse and substantially altered on the south side.
Description
The veemgebouw built in English bond has an elongated rectangular ground plan and comprises four storeys. It is covered by a shallow-pitched gabled roof with a sawtooth roof facing north. The front and rear façades are divided by twelve and ten spandrels respectively, containing originally alternating bifora and loading doors (now glass). Both façades are articulated by continuous yellow and black decorative brickwork bands, at the level of the floor joists and the springing of the window arches. Along the roof edges is a stepped block frieze. The spandrels and bifora have relieving arches in black and yellow decorative brickwork.
The front façade facing the city side has a cemented plinth with ashlar joints which is terminated by a roll moulding. In the leftmost bay and the third from the right corner, each on the second storey, is a segmental arch window with an arch field of yellow decorative brickwork with black headers. To the left of the central axis of the building is a projecting niche with a façade stone, under a kind of baldachin with the text: 'LIMITED LIABILITY / COMPANY HANDELSKADE / ANNO 1883'. The niche rests on moulded corbels on either side of a semi-circular arch vault. Remains of two corbels also occur further to the right. The rear façade facing the IJ is articulated in the same way as the front façade. Beneath the concrete loading and unloading floor is, among other things, the building's heating installation.
Interior The interior is characterised by round, cast-iron columns with column rings and capitals on which the main beams rest. The shafts of the columns are equipped with cast-on flanges between which partitions could be placed. On the former sample storeys wooden beams and skylights in sawtooth form.
Valuation
The 'Azië' warehouse is of general interest due to its architectural and cultural-historical value as well as its typological and industrial-archaeological value as a reasonably well-preserved example of a veemgebouw in an eclectic building style and as a reference to the large-scale port development in the steam age: the first on the newly laid out Oostelijke Handelskade. The warehouse is of urban planning importance because of its visually significant location at the harbour front with quay wall, narrow-gauge railway and loading and unloading installations.
Nearby in the register
- AfrikaOpslagunder 1 mi
- 'De Zwijger'Opslagunder 1 mi
- MariniersbrugBrugunder 1 mi
- Scheepswerf, Kattenburgerstraat 7Waterweg, werf en havenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.