Rijksmonumentenregister · Netherlands
Woonhuis, Driekoningenplein 6
's-Hertogenbosch, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1950
- Address
- Driekoningenplein 6, 5221 BS 's-Hertogenbosch
- Place
- 's-Hertogenbosch
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.73690, 5.23454
- Monument number
- 522452
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
TU Delft LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
3 historical maps cover this location, the earliest the 1930 map "Handelskaart van Nederland / naar de nieuwste officiëele gegevens bewerkt" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding.
La Licorne (de eenhoorn), WOONHUIS, in de huidige gedaante opgetrokken in Neo-Gotische vormen. Het woonhuis bevat een, aan de straatzijde gelegen kern die voor een groot deel nog uit de zestiende of zeventiende eeuw stamt; mogelijkerwijs gaat de oorsprong van het gebouw nog verder terug tot het in 1498 verwoeste eerste kasteel van Bokhoven dat zich op deze plaats bevond en waarvan in de kelder funderingsresten zijn aangetroffen. De functie van het oude gedeelte is onduidelijk; er is sprake van een opslagplaats voor kruit. Dit bouwwerk is grotendeels opgenomen in het huidige gebouw, dat aan de voorganger de merkwaardige 3/8 sluiting aan de straatzijde dankt. Iets ten westen van het huidige pand is het in 1794 grotendeels verwoeste tweede kasteel van Bokhoven gelegen. Van dit kasteel resteren gedeeltelijk nog de muren en de slotgracht. De kasteeleigenaars zijn na de verwoesting het oude huis als woning gaan gebruiken. Waarschijnlijk is toen besloten de bestaande bebouwing uit te breiden met een grote kamer aan de achterzijde en met een aan de westzijde gelegen traptoren in zestiende-eeuwse stijl, ook is toen de houten gordingenkap vernieuwd en de trapgevel gezet. Het is aannemelijk dat in die tijd ook de van tudorbogen voorziene vensters en ornamentiek zijn aangebracht. In de tuin zijn verschillende bouwfragmenten aangetroffen van natuurstenen, gotische venster- of deuromlijstingen. Het is onduidelijk waar deze bouwfragmenten van afkomstig zijn. In 1981 is aan de oostzijde een kleinschalige woninguitbreiding met garage gerealiseerd. Het huis is markant gelegen in een ruime groenaanleg met vrij uitzicht op de achtergelegen polders. De groenaanleg valt, evenals de aanbouwen aan de oostzijde, buiten de van rijkswege geldende bescherming.
Omschrijving.
Gedeeltelijk vrijstaand woonhuis van één bouwlaag op rechthoekige grondslag met een 3/8 sluiting en een achtkante traptoren met spits. De achtergevel (zuidzijde) is getrapt. De gevels zijn opgetrokken in baksteen en zijn aan alle zijden gepleisterd, deels in blokverband. Het pand is voorzien van een zadeldak met driezijdig schild aan de voorzijde en is gedekt met leien. De dakbedekking is deels vernieuwd. Het pand is aan de noordzijde gedeeltelijk onderkelderd. De traptoren is voorzien van in gele baksteen gemetselde, omlopende speklagen en heeft smalle, kruisvormige openingen voor de lichttoetreding. Het metselwerk is in kruisverband aangebracht. De kroonlijsten van zowel het huis als de traptoren zijn rijk geornamenteerd met onder meer kleine consoles en metopen. Verder is er onder de goot een omlopend muizentandfries met siermetselwerk daaronder aangebracht. De getrapte gevel heeft drie met een tudorboog getoogde gevelopeningen waarvan de kozijnen en ramen vernieuwd zijn. De opmerkelijke 3/8 sluiting aan de straatzijde heeft twee vensters en een openslaande dubbele glasdeur. Deze zijn alle getoogd met een tudorboog en hebben een geprofileerde omlijsting. De vensters hebben vierdelige ramen met een roedenverdeling. In de dakschilden zijn rond 1980 vierkante vensters met tuimelramen aangebracht. Aan de voorzijde van het huis bevindt zich tegen de zijgevel en de traptoren aan een lage blokvormige aanbouw onder een plat dak. Deze aanbouw dateert uit de bouwtijd van het woonhuis en heeft een rechthoekig venster aan de westzijde. Aan de oostzijde bevinden zich drie, in 1981 aangebrachte bouwvolumes onder zadeldaken die buiten de van rijkswege geldende bescherming vallen. Intern is de indeling enkele malen gewijzigd. De meeste oude elementen zijn nog aanwezig in de kamer aan de straatzijde. Deze heeft nog een plafond van moerbalken met opgelegde kinderbinten. De sleutelstukken zijn voorzien van een kraalprofiel. In de scheidingswand tussen de voor- en de achterkamer is een deuropening aangebracht met een houten omlijsting en overspannen met een tudorboog. De houten deuren zijn opgeklampt. In de negentiende eeuw is onder de moerbalken een onderslagbalk op een centraal geplaatste houten staander aangebracht. De houten gordingenkap is bij de modernisering van het huis in het begin van de negentiende eeuw opgetrokken met hergebruik van enkele elementen van de eiken voorganger. Op enkele delen zijn nog de gegutste telmerken zichtbaar. De verbindingen bestaan deels uit houten toognagels en zijn deels gespijkerd. De voorkamer is vrijwel geheel onderkelderd en heeft een vlak plafond. Het kelderniveau komt iets boven de begane grond uit en zorgt voor een klein niveauverschil in de woonkamer. In de negentiende-eeuwse achterkamer is op, wat waarschijnlijk, de boezem van een verwijderde schouw is, een polychrome beschildering aangebracht van het familiewapen van de familie Levis de Mirepoix. De noordelijke muur van deze kamer bestaat nog grotendeels uit metselwerk van het eerste gebouw. Dit metselwerk is grotendeels in het zicht gelaten. Hierin zijn de contouren van een dichtgezet venster zichtbaar.
Waardering.
Het huis is van algemeen belang. Het heeft cultuurhistorische waarde als bijzondere uitdrukking van de typologische ontwikkeling van het op historische vormen teruggrijpend woonhuis. Voor deze vormentaal lijkt te zijn gekozen, vanwege de herinnering aan het voormalige kasteel van Bokhoven. De plaats van het huis heeft archeologisch belang vanwege de naar alle waarschijnlijkheid nog aanwezige resten van het eerste kasteel van Bokhoven. Het pand heeft architectuurhistorisch belang vanwege de ongebruikelijke samenvoeging van architectuurvormen en vanwege de nog aanwezige gave bouwelementen uit de periode van voor 1800. Verder is het van belang vanwege de kwaliteit van de toegepaste neogotische stijlelementen. Het woonhuis is van belang vanwege de typologische zeldzaamheid van een dergelijk samengesteld bouwtype.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction.
La Licorne (the unicorn), DWELLING HOUSE, in its present form constructed in Neo-Gothic forms. The dwelling house contains a core situated on the street side that for a large part still dates from the sixteenth or seventeenth century; possibly the origin of the building goes back even further to the first castle of Bokhoven destroyed in 1498 that was situated at this location and of which foundation remains have been found in the cellar. The function of the old section is unclear; there is mention of a storage place for gunpowder. This building is largely incorporated into the present building, which owes to its predecessor the remarkable 3/8 closing on the street side. Slightly to the west of the present property is the second castle of Bokhoven situated, largely destroyed in 1794. Of this castle partly the walls and the castle moat still remain. The castle owners after the destruction began to use the old house as a residence. Probably it was then decided to expand the existing construction with a large room on the rear side and with a stair tower situated on the west side in sixteenth-century style, also the wooden rafter roof was then renewed and the stepped gable set. It is likely that at that time also the windows provided with Tudor arches and ornamentation were applied. In the garden various building fragments of natural stone, Gothic window or door surrounds have been found. It is unclear where these building fragments originate from. In 1981 a small-scale housing extension with garage was realized on the east side. The house is markedly situated in an ample green setting with free view onto the rear-lying polders. The green setting, as well as the extensions on the east side, fall outside the protection granted by the national authorities.
Description.
Partially detached dwelling house of one storey on rectangular ground plan with a 3/8 closing and an octagonal stair tower with spire. The rear façade (south side) is stepped. The façades are constructed of brick and are plastered on all sides, partly in running bond. The property is provided with a gabled roof with three-sided hipped section on the front and is covered with slates. The roof covering is partly renewed. The property is partly cellared on the north side. The stair tower is provided with stretcher courses running around it in yellow brick and has narrow, cross-shaped openings for light admission. The masonry is laid in cross bond. The cornices of both the house and the stair tower are richly ornamented with among other things small corbels and metopes. Further under the gutter an encircling mouse-tooth frieze with decorative masonry underneath is applied. The stepped façade has three façade openings arched with a Tudor arch of which the frames and windows are renewed. The remarkable 3/8 closing on the street side has two windows and an opening double glazed door. These are all arched with a Tudor arch and have a moulded surround. The windows have four-part frames with glazing bars. In the roof hips around 1980 square windows with tilt windows are applied. On the front of the house against the side façade and the stair tower is situated a low block-shaped extension under a flat roof. This extension dates from the building period of the dwelling house and has a rectangular window on the west side. On the east side are situated three building volumes applied in 1981 under gabled roofs that fall outside the protection granted by the national authorities. Internally the layout has been altered several times. Most old elements are still present in the room on the street side. This still has a ceiling of collar beams with applied smaller joists. The keystones are provided with a bead moulding. In the partition wall between the front and the rear room a door opening is applied with a wooden surround and spanned with a Tudor arch. The wooden doors are clamped. In the nineteenth century under the collar beams an undersill beam on a centrally placed wooden post is applied. The wooden rafter roof was during the modernization of the house at the beginning of the nineteenth century constructed with reuse of some elements of the oak predecessor. On some parts the scored carpenters' marks are still visible. The connections consist partly of wooden pegged joints and are partly nailed. The front room is almost entirely cellared and has a flat ceiling. The cellar level comes slightly above the ground floor and provides for a small level difference in the living room. In the nineteenth-century rear room a polychrome painted representation of the family coat of arms of the family Levis de Mirepoix is applied on, what was probably, the breast of a removed chimney. The northern wall of this room still largely consists of masonry of the first building. This masonry is largely left exposed. In it the contours of a closed window are visible.
Valuation.
The house is of general interest. It has cultural-historical value as a particular expression of the typological development of the dwelling house drawing back on historical forms. For this formal language it appears to have been chosen because of the memory of the former castle of Bokhoven. The location of the house has archaeological importance because of the almost certainly still present remains of the first castle of Bokhoven. The property has architectural-historical importance because of the unusual combination of architectural forms and because of the still present intact building elements from the period before 1800. Further it is of importance because of the quality of the applied neo-gothic style elements. The dwelling house is of importance because of the typological rarity of such a combined building type.
Nearby in the register
- Kasteel, Gravin Helenastraat bij 2Kasteel, buitenplaatsunder 1 mi
- Kerkhof BokhovenBegraafplaats en -onderdelenunder 1 mi
- Kerkhof BokhovenBegraafplaats en -onderdelenunder 1 mi
- Kerk, Gravin Helenastraat 1Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.