Rijksmonumentenregister · Netherlands
Het Zeehuis
Bergen aan Zee, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Gezondheidszorg
- Function
- Gezondheidskolonie
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1908
- Address
- Verspyckweg 5, 1865 BJ Bergen aan Zee (Bergen (NH) 27)
- Place
- Bergen aan Zee
- Municipality
- Bergen (NH)
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.66599, 4.63596
- Part of complex
- 520721
- Monument number
- 520724
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
TU Delft LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
3 historical maps cover this location, the earliest the 1867 map "No. VI. Deutschland, Niederlande, Belgien, Schweiz. (Germany, Netherlands, Belgium, Switzerland)." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Voormalig KOLONIEHUIS 'Het Zeehuis' uit 1908 in Overgangsarchitectuur, gebouwd in opdracht van het Amsterdamse Burgerweeshuis als herstellingsoord voor kinderen door de aannemers Spruit en Wils naar ontwerp van de architect P. Heyn.
Omschrijving
Uit diverse bouwdelen bestaand volumineus pand van een tot drie bouwlagen op een vrijwel rechthoekige plattegrond. Het is in baksteen opgetrokken en nagenoeg symmetrisch van opzet. De hoofdmassa wordt gevormd door het onder plat dak geplaatste, drie bouwlagen tellende middendeel. Dit wordt door twee uit twee bouwlagen bestaande risalerende volumen geflankeerd die, gedekt met een zadeldak, haaks op de weg zijn gericht. In elk van de iets boven het platte dak uitreikende zadeldaken komt in de buitenste dakschilden een dakkapel voor waarin zeven geschakelde ramen. De verschillende typen vensters (kruis- en samengesteld) zijn overwegend rechtgesloten en met een bovenlicht uitgerust. Alleen in het middendeel zijn deze op de verdieping getoogd, en kruisvensters. De strekken boven de vensters zijn uitgevoerd met natuurstenen aanzetstenen.
Symmetrische voorgevel (Z) met tussen de puntgevels van het door twee volumen flankerende middendeel een éénlaagse vooruitspringende uitbouw met de hoofdentree tussen twee grote zesruits vensters. Boven de deur op het deels als balkon dienst doende platte dak een opzetgeveltje waarin een naamplaat onder in- en uitzwenkende lijst. Het balkon is afgezet met een ijzeren hekwerk. Het voor wat betreft de twee verdiepingen terugliggende gevelvlak van het middendeel wordt door vijf vensterassen met vensters ingedeeld. In de middenas is een deur gesitueerd die toegang geeft tot het balkon. Deze middenas wordt evenals de entree begane gronds geaccentueerd door twee gemetselde kolommen op de dakrand.
De linker en rechter hoek van de hoofdmassa wordt door een serre met samengestelde vensters voorafgegaan, waarvan de serre links zich in de linker zijgevel voortzet. In de gevels boven de serres bovenlichten, op de verdieping kruisvensters en in de geveltoppen drieledige vensters onder segmentbogen.
De symmetrische linker zijgevel (W) telt drie vensterassen waarin gekoppelde vensters onder doorlopende strekken. In het midden op de begane grond een plat afgedekte lage uitbouw met twee hoge kruisvensters, geflankeerd door twee houten serres die om de hoek lopen naar de voor- en achtergevel.
In het midden van de rechter zijgevel (O) op de begane grond drie vensters onder doorlopende strek, geflankeerd door twee gekoppelde vensters. Op de verdieping drie maal gekoppelde vensters.
De achterzijde van het hoofdvolume is in opzet identiek aan de voorgevel. Op de begane grond de serres. In het midden van de gevel het plat afgedekte uitgebouwde trappenhuis met driedelig traplicht met gekleurde glas-in-loodramen. Het middelste rondboogvenster wordt geflankeerd door smallere lagere vensters. Aan weerszijden van het trappenhuis en ervoor éénlaagse uitbouwen. Inwendig zijn onder meer het trappenhuis met het glas-in-lood traplicht en op de begane grond in de hal twee kolommen met kapitelen in Art Nouveau trant bewaard gebleven.
Waardering
Het (voormalige) koloniehuis van het Amsterdamse Burgerweeshuis uit 1908 is van algemeen belang vanwege de cultuur-, architectuurhistorische en typologische waarde als representatief en uitwendig grotendeels gaaf voorbeeld van een koloniehuis in de gemengde bouwtrant van de Overgangsarchitectuur. Van ensemblewaarde als onderdeel van het complex "Koloniehoek" in Bergen aan Zee.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Former COLONY HOUSE 'Het Zeehuis' from 1908 in Transitional Architecture, built on commission of the Amsterdam Burgerweeshuis as a recovery home for children by contractors Spruit and Wils after a design by architect P. Heyn.
Description
A voluminous building consisting of various building parts with one to three storeys on an approximately rectangular floor plan. It is constructed in brickwork and is nearly symmetrical in layout. The main mass is formed by the three-storey central section placed under a flat roof. This is flanked by two volumes each of two storeys projecting forward, covered with a gabled roof and oriented perpendicular to the road. In each of the gabled roofs projecting slightly above the flat roof there is a roof dormer in the outer roof slopes, containing seven arranged windows. The various types of windows (cross and composite) are predominantly straight-headed and fitted with fanlights. Only in the central section are these on the upper storey arched, and cross windows. The lintels above the windows are executed with natural stone ashlar.
Symmetrical front facade (S) with, between the pointed gables of the central section flanked by two volumes, a single-storey projecting extension with the main entrance between two large six-pane windows. Above the door on the flat roof serving partly as a balcony a small gable with a nameplate under an in- and out-swinging frame. The balcony is fenced off with an iron railing. The facade plane of the central section set back as regards the two upper storeys is divided by five window axes with windows. In the middle axis is a door situated which provides access to the balcony. This middle axis, like the entrance at ground level, is accentuated by two brick columns on the roof edge.
The left and right corner of the main mass is preceded by a conservatory with composite windows, of which the left conservatory continues in the left side facade. In the facades above the conservatories fanlights, on the upper storey cross windows and in the gable tops three-part windows under segment arches.
The symmetrical left side facade (W) has three window axes containing coupled windows under continuous lintels. In the middle at ground level a flat-topped low extension with two tall cross windows, flanked by two wooden conservatories which wrap around the corner to the front and rear facades.
In the middle of the right side facade (E) at ground level three windows under continuous lintel, flanked by two coupled windows. On the upper storey three times coupled windows.
The rear of the main volume is identical in layout to the front facade. At ground level the conservatories. In the middle of the facade the flat-roofed extended stairwell with three-part stairlight with coloured stained-glass windows. The middle round-arched window is flanked by narrower lower windows. On either side of the stairwell and in front of it single-storey extensions. Internally preserved are, among others, the stairwell with the stained-glass stairlight and on the ground floor in the hall two columns with capitals in Art Nouveau style.
Valuation
The (former) colony house of the Amsterdam Burgerweeshuis from 1908 is of general importance on account of its cultural, architectural-historical and typological value as a representative and externally largely intact example of a colony house in the mixed building style of Transitional Architecture. Of ensemble value as a component of the complex "Koloniehoek" in Bergen aan Zee.
Nearby in the register
- Speelgebouw, Verspyckweg bij 3 ASport en recreatieunder 1 mi
- Gezondheidskolonie, Verspyckweg 3 AGezondheidszorgunder 1 mi
- Voor Jong NederlandGezondheidszorgunder 1 mi
- Lighal, Verspyckweg 7 SGezondheidszorgunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.