Rijksmonumentenregister · Netherlands
NV Karel 1
Reusel, Noord-Brabant, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Industrie
- Function
- Sigarenfabriek
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1920
- Address
- Turnhoutseweg 22, 5541 NX Reusel (Reusel-De Mierden 30)
- Place
- Reusel
- Municipality
- Reusel-De Mierden
- Province
- Noord-Brabant
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.35739, 5.14700
- Monument number
- 518687
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
TU Delft LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1904 map "Bl. 32 Eindhoven, 1904" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding.
In 1928 werd door de NV. Karel I vh. H.J. van Abbe, vergunning gevraagd voor de bouw van een SIGARENFABRIEK aan de weg van Reusel naar Turnhout. Het betrof een eenlaagse fabriek die al in 1929 werd uitgebreid door het plaatsen van een etage op de bestaande bouw. Daarbij werden achter de fabriek tevens een vrijstaand tweelaags 'privatenblok' en schaftlokaal gebouwd. Op de begane grond werd aan de westgevel het magazijn uitgebreid. Beide plannen waren ontworpen door C. Onvlee uit Eindhoven die ook de ontwerpen leverde voor 4 dubbele dienstwoningen tegenover de fabriek (niet beschermd). In 1930 werden in de fabriek een electrische waterinstallatie en goederenlift geplaatst. Een volgende grote uitbreiding vindt plaats in 1937 als aan de westgevel het magazijn wordt vergroot en aan de noordoostzijde een haaks op de bestaande bouw geplaatste eenlaags vleugel wordt aangebouwd met o.a. wederom een sanitair blok voor mannen en vrouwen. Architect is B. Clemens uit Eindhoven. Aannemer is M. Kranenburg. Tenslotte volgen enkele minder ingrijpende wijzigingen in het interieur in 1939 en 1965. Aan de achterzijde een nieuw ketelhuis. Ook verrijst na 1945 achter de fabriek een vrijstaand rechthoekig, eenlaags gebouw onder zadeldak (sterk gewijzigd).
Omschrijving.
Een- en tweelaags fabriek, opgetrokken in baksteen, gedeeltelijk onder een plat dak, gedeeltelijk onder sheddaken.
Aan de voorzijde wordt de gehele gevel geleed door lisenen. Centraal in de voorgevel een uitgebouwde driezijdige erker (kantoor, portiersloge) onder plat dak met drie T-vensters.
Rechts daarvan een drieruits metalen venster, een vernieuwde opgeklampte deur en een rechthoekige uitbouw met een metalen vleugeldeur. De voorgevel heeft aan de linkerzijde (onder plat dak) op beide verdiepingen de negen oorspronkelijke zesruits metalen vensters onder betonnen latei waarvan de bovenste delen kunnen worden opengeklapt. Op de begane grond zijn twee ervan vervangen door deuren (1939). Uiterst links (magazijn) een opgeklampte poort, twee vierruits vensters met diefijzers en op de verdieping twee negen- en twee zesruits vensters.
Hier beginnen de lisenen op de etage. In het rechterdeel van de voorgevel (onder sheddak met drie sheds), uitsluitend op de begane grond, elf negenruits metalen vensters. Uiterst rechts, boven de laatste drie vensters, een vlak omlijst muurvlak (voor nu verdwenen reclamebord). Centraal in de voorgevel een tegeltableau met opschrift NV KAREL I SIGARENFABRIEK. Aan de bovenzijde wordt, uitgezonderd uiterst links en rechts, de gevel afgesloten door een forse overstek op klossen. Op het dak een liftkoker onder plat dak met overstek op klossen en een openslaand venster.
De westgevel van het magazijn heeft drie liggende vensters met betonnen dorpels onder betonnen latei en een (vernieuwde) metalen schuifdeur met gedeeld bovenlicht. De oostgevel wordt gevormd door de tweelaagse opbouw met sheddak van het oude gedeelte, waarin een metalen vleugeldeur en enkele vierruits openslaande vensters. Daarachter de eenlaags aanbouw uit 1937 met veertien negenruits metalen vensters. De vensters hebben bakstenen dorpels. Aan de achterzijde enkele drie- en op de etage enkele negenruits vensters. In het 'privaatblok' zesruits vensters. Het blok is vanuit de fabriek toegankelijk via twee metalen loopbruggen op de etage. In het latere sanitaire blok (1937) liggende vensters en een metalen vleugeldeur. Aan de achterzijde van het magazijn op de begane grond zesruits vensters met diefijzers en een opgeklampte deur met gehengen, op de etage negen- en zesruits vensters, aan de oostzijde geflankeerd door lisenen.
In de ingangspartij de oorspronkelijke aan de rand geklonken plaatstalen vleugeldeur voor de ruimte met de electricteitsinstallatie. In het kantoor met portiersuitbouw zijn nog aanwezig de paneellambrizering, eenvoudige stucplafonds en de kluis. In de erachter gelegen hal en gangen normaalprofielbalken. In de andere hallen op de begane grond ook ingelaten J-profielbalken. Het plafond bestaat uit betonnen cassetten, vanuit het midden flauw hellend naar voor- en achterzijde van het pand. Op de etage houten vloeren. In de constructie werden dubbele J-balkkolommen toegepast met vakwerk liggers (alle geklonken, merk 'Krupp'), normaal profielbalken en dubbele ADPN-kolommen (Hoesch, Longwy-France). In de eenlaags aanbouw uit 1937 normaalprofielkolommen met lengte- en dwarsliggers en dubbel J-profielen.
Waardering.
De fabriek is van algemeen belang. Het gebouw heeft cultuurhistorisch belang als voorbeeld van de sociaal-economische ontwikkeling van de nijverheid in de Brabantse Kempen en als voorbeeld van de typologische ontwikkeling van de grootschalige sigarenfabriek. Het is architectuurhistorisch van belang vanwege de sobere, zakelijke stijl en als voorbeeld van de toegepaste combinatie van constructie- en bouwelementen. Het gebouw is tevens van belang vanwege de gaafheid van het ex- en interieur. Het is zeldzaam als een der laatste voorbeelden van een gebouw dat de overgang van de handmatige naar de meer geïndustrialiseerde sigarenproduktie in opzet en constructie vertegenwoordigt.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction.
In 1928 permission was requested by the NV. Karel I formerly H.J. van Abbe for the construction of a CIGAR FACTORY on the road from Reusel to Turnhout. It concerned a single-storey factory which was already expanded in 1929 by adding a storey to the existing building. In doing so, a freestanding two-storey 'sanitary block' and staff canteen were also built behind the factory. On the ground floor the magazine was extended at the west gable. Both plans were designed by C. Onvlee from Eindhoven who also provided the designs for 4 double service dwellings opposite the factory (not protected). In 1930 an electric water installation and goods lift were installed in the factory. The next major expansion takes place in 1937 when the magazine is enlarged at the west gable and a single-storey wing is added at right angles to the existing building on the north-east side, with among other things again a sanitary block for men and women. The architect is B. Clemens from Eindhoven. The contractor is M. Kranenburg. Finally, some less significant interior alterations follow in 1939 and 1965. At the rear a new boiler house. After 1945 a freestanding rectangular single-storey building with a gabled roof also rises behind the factory (substantially altered).
Description.
A single- and two-storey factory, constructed in brick, partly under a flat roof, partly under shed roofs.
At the front the entire gable is articulated by pilasters. Centrally in the front gable an extended three-sided oriole window (office, porter's lodge) under a flat roof with three T-windows.
To the right of this a three-light metal window, a renewed exposed-mounted door and a rectangular extension with a metal casement door. The front gable has on the left side (under flat roof) on both storeys the nine original six-light metal windows under concrete lintels of which the upper parts can be opened. On the ground floor two of them have been replaced by doors (1939). Furthest left (magazine) an exposed-mounted gate, two four-light windows with burglar bars and on the storey two nine-light and two six-light windows.
Here the pilasters begin on the storey. In the right part of the front gable (under shed roof with three sheds), exclusively on the ground floor, eleven nine-light metal windows. Furthest right, above the last three windows, a flat framed wall area (for now disappeared advertisement board). Centrally in the front gable a tile tableau with the inscription NV KAREL I CIGAR FACTORY. At the top, except furthest left and right, the gable is closed off by a substantial overhang on corbels. On the roof a lift shaft under a flat roof with overhang on corbels and an opening window.
The west gable of the magazine has three horizontal windows with concrete sills under concrete lintels and a (renewed) metal sliding door with divided fanlight. The east gable is formed by the two-storey extension with shed roof of the old part, in which a metal casement door and several four-light opening windows. Behind it the single-storey extension from 1937 with fourteen nine-light metal windows. The windows have brick sills. On the rear several three-light and on the storey several nine-light windows. In the 'sanitary block' six-light windows. The block is accessible from the factory via two metal footbridges on the storey. In the later sanitary block (1937) horizontal windows and a metal casement door. On the rear of the magazine on the ground floor six-light windows with burglar bars and an exposed-mounted door with hinges, on the storey nine-light and six-light windows, on the east side flanked by pilasters.
In the entrance section the original sheet-metal casement door riveted at the edge for the space with the electrical installation. In the office with porter's extension still present are the panel wainscoting, simple plasterwork ceilings and the safe. In the hall and corridors behind it standard-profile beams. In the other halls on the ground floor also recessed J-profile beams. The ceiling consists of concrete cassettes, sloping gently from the centre towards the front and rear of the building. On the storey wooden floors. In the construction double J-beam columns were used with lattice trusses (all riveted, trademark 'Krupp'), standard-profile beams and double ADPN-columns (Hoesch, Longwy-France). In the single-storey extension from 1937 standard-profile columns with lengthwise and transverse beams and double J-profiles.
Valuation.
The factory is of general importance. The building has cultural-historical importance as an example of the socio-economic development of industry in the Brabantian Kempen and as an example of the typological development of the large-scale cigar factory. It is of architectural-historical importance on account of its austere, businesslike style and as an example of the applied combination of construction and building elements. The building is moreover of importance on account of the integrity of its exterior and interior. It is rare as one of the last examples of a building that represents in concept and construction the transition from manual to more industrialised cigar production.
Nearby in the register
- Tramwegmaatschappij De MeijerijWoonhuisunder 1 mi
- Tramwegmaatschappij De MeijerijOpslagunder 1 mi
- Boerderij, De Luther 15Boerderij2 mi
- Archeologie, "bij ""de Hoogenberg""Archeologie2 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.