Rijksmonumentenregister · Netherlands
Boerderij(M1), Dingeweg 3
Uithuizen, Groningen, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Boerderij
- Function
- Boerderij(M1)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1880 - 1900
- Address
- Dingeweg 3, 9981 NC Uithuizen (Het Hogeland 20)
- Place
- Uithuizen
- Municipality
- Het Hogeland
- Province
- Groningen
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.40767, 6.68281
- Part of complex
- 515281
- Monument number
- 515282
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
3 historical maps cover this location, the earliest the 1868 map "Topografische atlas van het Koninkrijk der Nederlanden" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Omschrijving
DWARSHUISBOERDERIJ bestaande uit een voorhuis, hals en een hoofdschuur met aangebouwde bijschuur. Het twee bouwlagen hoge voorhuis heeft in blokmotief gepleisterde gevels op een gepleisterd trasraam, afgezet met een gepleisterde bies. Op de hoeken getande pilasters met rustica pleisterwerk. Het afgeknotte schilddak is gedekt met schubvormige leien en heeft een geprofileerde goot boven een decoratief fries bestaande uit houten consoles afgewisseld met rustica. Het deels onderkelderde voorhuis wordt geleed door omlijste H-vensters met een geprofileerde segmentboog van stuc en een boogtrommel met geschilderde decoraties. De vensters op de eerste bouwlaag hebben gepleisterde vlakken onder de onderdorpels. De hoofdentree bevindt zich aan de noordoostzijde in een doorgetrokken geveldeel en bestaat uit een omlijste, gepleisterde portiek onder een segmentboog met een dubbele paneeldeur met gietijzeren panelen voor de beide deurlichten onder een bovenlicht met beschilderde boogtrommel; voor de entree een natuurstenen bordes met aan weerszijden treden, afgeschermd door een opengewerkt gietijzeren hek. Boven de entree een balkon met een ijzeren hekwerk tussen houten pijlers, steunend op twee dunne gietijzeren pilaren; voor het balkon openslaande glasdeuren met boven- en zijlichten; entree en balkon worden omsloten door twee gegroefde pilasters. Het doorgetrokken gedeelte heeft een gebogen beëindiging, afgezet met een geprofileerde lijst ondersteund door gepleisterde consoles; tussen de hoekpilasters met rustica bevinden zich twee omlijste, openslaande glasdeuren met bovenlicht, onder een driezijdig gesloten boogtrommel; tussen beide deuren een decoratief gepleisterde verticale band; voor de deuren een houten balkon met opengewerkt hekwerk. Zowel links als rechts van de entree drie vensters op de begane grond en twee op de verdieping; in het trasraam rechts van de entree drie tweeruits keldervensters met horizontale diefijzers. In de zuidoostgevel bevinden zich op de verdieping twee en op de begane grond twee vensters; in het dakvlak aan deze zijde een kleine dakkapel met venster en ingesnoerde spits bekleed met lei. De noordwestgevel heeft dezelfde indeling, alleen zijn er hier twee keldervensters en een H-venster (niet origineel) toegevoegd. De achterzijde (zuidwest) van het voorhuis heeft op de verdieping twee vensters en een klein venster (niet origineel) en op het dakvlak erboven een hoge, gepleisterde schoorsteen.
De korte HALS heeft gepleisterde gevels, een schilddak gedekt met een geglazuurde zwarte Friese golfpan en een geprofileerde goot. De noordwestgevel heeft een samengesteld H-venster. De zuidoostgevel een omlijste portiek met gepleisterde segmentboog met daarin een paneeldeur met ijzeren smeedwerk voor de deurlichten, onder een bovenlicht met decoratief beschilderde boogtrommel; de rest van de gevel wordt in beslag genomen door de buiten de bescherming vallende vernieuwde serre.
De HOOFDSCHUUR is opgetrokken in een roodbruine baksteen onder een schilddak, gedekt met golfplaat met aan de onderzijde een zwarte, geglazuurde Friese golfpan of een zwarte Hollandse pan. In de nok uilenborden. De zuidoostgevel is deels blind, met muurankers en een ijzeren bakgoot ondersteund door ijzeren consoles; rechts van dit blinde deel een iets doorgetrokken gedeelte met een geprofileerde goot met gootlijst in ajourmotief, drie getoogde T-vensters, een paneeldeur met kijkgat en getoogd bovenlicht, en een samengesteld H-venster; rechts van dit deel bevindt zich een nog iets verder doorgetrokken gedeelte met kroonlijst en een vierdelig H-venster. Deze doorgetrokken geveldelen hebben een gepleisterd trasraam. De zuidwestgevel, die verbonden is met de gevel van de bijschuur, heeft een geprofileerde goot met een fries van gele en rode baksteen. In de gevel deeldeuren onder een korfboog met sluitsteen waarop "Tocama", dubbele staldeuren onder een getoogd bovenlicht met decoratieve roedenverdeling en een korfboog met in de sluitsteen een afbeelding van een paard, en identieke staldeuren met in de sluitsteen de naam van de huidige eigenaar: Reijntjes 1991 (er stond oorspronkelijk: Dojes D'Omta 1898); de deuren worden afgewisseld met vier getoogde vierruits vensters met een geprofileerd kalf onder een door roeden ingedeeld bovenlicht. De noordoostgevel met goot op klossen en een gemetselde schoorsteen in het dakvlak, heeft een samengesteld T-venster met door roeden verdeeld bovenlicht, een opgeklampte deur met tweeruits bovenlicht en twee vierruits vensters met eronder twee halve tweeruits vensters met diefijzers die de opkamer markeren.
De BIJSCHUUR die zich aan de noordwestzijde van de hoofdschuur bevindt is deels uit de 18de eeuw. De in roodbruine baksteen opgetrokken schuur heeft een met golfplaat gedekt schilddak met afgewolfde zuidwestgevel met uilebord. In de zuidwestgevel hoge schuurdeuren onder een korfboog met op de sluitsteen een afbeelding van een koe, en twee getoogde vierruits vensters met een geprofileerd kalf onder een door roeden ingedeeld bovenlicht.
In de noordoostgevel (waarschijnlijk 18de-eeuws) drie zesruits vensters en een houten deur met bovenlicht met decoratieve roedenverdeling boven een getoogd kalf. In de noordwestgevel negen halve tweeruits vensters onder een rollaag en een getoogd vierruits venster.
In het INTERIEUR van het voorhuis zijn onder meer van belang: in de gang de grijs geaderde marmeren vloer; de teakhouten paneeldeuren; de met florale motieven gepleisterde boog; de gestucte plafonds met rozet; de tochtdeuren met halfrond bovenlicht met zonnemotief in gekleurd glas. In de salon de vensterbanken met ingebouwde verwarming en de houten blinden; de zwart marmeren schouw; het gestucte balkenplafond met decoratieve randen. Op de verdieping de deuren met door roeden verdeeld gekleurd glas, binnen een houten omlijsting. In de hoofd- en bijschuur zijn ondermeer vermeldenswaard: in de hoofdschuur de sporenkap met riet en vierkante gebinten; de paardenstal met ruif en luiken voor de opslag van voer. In de bijschuur de sporenkap met ronde gebinten.
Waardering
Dwarshuisboerderij van algemeen cultuur- en architectuurhistorisch belang
- als voorbeeld van een rijk uitgevoerd boerderijcomplex uit het eind van de vorige eeuw
- vanwege de opvallende eclectische vormgeving
- vanwege de vrij hoge mate van gaafheid van het exterieur en delen van het interieur
- vanwege de ruimtelijk-visuele en functionele relatie met de tuin en de tuinkoepel
- vanwege de ruimtelijk-visuele relatie met de nabijgelegen Menkemaborg
- vanwege de markante ligging aan het begin van het dorp.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Description
Cross-passage farmhouse consisting of a front house, passage and a main barn with an adjoining lean-to barn. The two-storey front house has facades rendered in a block pattern on a rendered ashlar frame, edged with a rendered fillet. Dentilled pilasters with rustic rendering on the corners. The truncated hipped roof is covered with scale-shaped slate and has a moulded gutter above a decorative frieze consisting of wooden consoles alternating with rustic work. The partly cellared front house is articulated by moulded H-windows with a moulded segmental arch of stucco and an arch ring with painted decorations. The windows on the ground storey have rendered panels under the sills. The main entrance is located on the north-east side in a continuous gable section and consists of a moulded, rendered portico under a segmental arch with a double panel door with cast-iron panels for both door lights under a fanlight with painted arch ring; in front of the entrance a natural stone landing with steps on either side, screened by an openwork cast-iron railing. Above the entrance a balcony with an iron railing between wooden pillars, supported on two slender cast-iron pillars; in front of the balcony opening glass doors with over- and sidelights; entrance and balcony are enclosed by two grooved pilasters. The continuous section has a curved termination, edged with a moulded cornice supported by rendered consoles; between corner pilasters with rustic work are two moulded opening glass doors with fanlight, under a three-sided closed arch ring; between both doors a decoratively rendered vertical band; in front of the doors a wooden balcony with openwork railing. Both left and right of the entrance three windows on the ground floor and two on the upper storey; in the ashlar frame to the right of the entrance three two-pane cellar windows with horizontal tie-bars. In the south-east gable there are two windows on the upper storey and two on the ground floor; in the roof plane on this side a small dormer with window and constricted spire clad with slate. The north-west gable has the same arrangement, except that two cellar windows and an H-window (not original) have been added here. The rear (south-west) of the front house has two windows on the upper storey and a small window (not original) and above it in the roof plane a tall, rendered chimney.
The short PASSAGE has rendered facades, a hipped roof covered with a glazed black Frisian pantile and a moulded gutter. The north-west gable has a composite H-window. The south-east gable has a moulded portico with rendered segmental arch with a panel door with iron metalwork for the door lights, under a fanlight with decoratively painted arch ring; the rest of the gable is occupied by the renewed conservatory which falls outside the protection.
The MAIN BARN is constructed in reddish-brown brick under a hipped roof, covered with corrugated sheeting with a black, glazed Frisian pantile or a black Dutch pantile on the underside. Owl boards in the ridge. The south-east gable is partly blind, with ornamental wall anchors and an iron gutter supported by iron consoles; to the right of this blind section a slightly projecting section with a moulded gutter with gutter list in openwork motif, three arched T-windows, a panel door with peephole and arched fanlight, and a composite H-window; to the right of this section is a section projecting slightly further with cornice and a four-part H-window. These projecting gable sections have a rendered ashlar frame. The south-west gable, which is connected with the gable of the lean-to barn, has a moulded gutter with a frieze of yellow and red brick. In the gable part doors under a segmental arch with keystone bearing "Tocama", double stable doors under an arched fanlight with decorative glazing bars and a segmental arch with an image of a horse in the keystone, and identical stable doors with the name of the current owner in the keystone: Reijntjes 1991 (originally: Dojes D'Omta 1898); the doors are alternated with four arched four-pane windows with a moulded calf under a fanlight divided by glazing bars. The north-east gable with gutter on corbels and a brick chimney in the roof plane, has a composite T-window with fanlight divided by glazing bars, a clamped door with two-pane fanlight and two four-pane windows with below them two half two-pane windows with tie-bars which mark the hay loft.
The LEAN-TO BARN which is located on the north-west side of the main barn is partly from the 18th century. The barn constructed in reddish-brown brick has a hipped roof covered with corrugated sheeting with half-hipped south-west gable with owl board. In the south-west gable tall barn doors under a segmental arch with an image of a cow on the keystone, and two arched four-pane windows with a moulded calf under a fanlight divided by glazing bars.
In the north-east gable (probably 18th-century) three six-pane windows and a wooden door with fanlight with decorative glazing bar division above an arched calf. In the north-west gable nine half two-pane windows under a roll course and an arched four-pane window.
In the INTERIOR of the front house are among others of importance: in the passage the grey-veined marble floor; the teak panelled doors; the arch rendered with floral motifs; the stuccoed ceilings with rosette; the draught doors with semicircular fanlight with sun motif in coloured glass. In the salon the window seats with built-in heating and wooden blinds; the black marble fireplace; the stuccoed beam ceiling with decorative borders. On the upper storey the doors with coloured glass divided by glazing bars, within a wooden frame. In the main and lean-to barn are among others noteworthy: in the main barn the collar-tie roof with thatch and square trusses; the horse stall with feed rack and shutters for feed storage. In the lean-to barn the collar-tie roof with round trusses.
Valuation
Cross-passage farmhouse of general cultural and architectural-historical importance
- as an example of a richly executed farm complex from the end of the last century
- because of the striking eclectic design
- because of the relatively high degree of integrity of the exterior and parts of the interior
- because of the spatial-visual and functional relationship with the garden and the garden pavilion
- because of the spatial-visual relationship with the nearby Menkemaborg
- because of the striking location at the beginning of the village.
Nearby in the register
- Dierenverblijf, Dingeweg bij 3Dierenverblijfunder 1 mi
- Hekpijler, Dingeweg bij 3Erfscheidingunder 1 mi
- Toegangshek, Menkemaweg bij 2Erfscheidingunder 1 mi
- Duivenhok(L), Menkemaweg bij 2Tuin, park en plantsoenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.