Rijksmonumentenregister · Netherlands
Woonhuis, Plantsoen 71
Leiden, Zuid-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Woonhuis
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1881
- Address
- Plantsoen 71, 2311 KJ Leiden
- Place
- Leiden
- Province
- Zuid-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.15395, 4.49804
- Monument number
- 515105
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
4 historical maps cover this location, the earliest the 1867 map "No. VI. Deutschland, Niederlande, Belgien, Schweiz. (Germany, Netherlands, Belgium, Switzerland)." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
In 1881 in opdracht van de projectontwikkelaren C. Goedkoop en A. en F. Stokhuijzen gebouwd HERENHUIS. Het huis staat aan het in 1842 naar ontwerp van stadsarchitect Salomon van der Paauw en landschaps- en tuinarchitect J.D. Zocher tot "stadspark" omgevormde terrein (Plantsoen), waar tot 1830 de in dat jaar afgebroken vestmuur van Hogewoerdspoort tot Koepoort de stad omklemde. De Leidse architect W.C. Mulder was de ontwerper van dit statige hoekhuis in eclectische trant. Het met de voorgevel op het Plantsoen georiënteerde pand is onderdeel van een gesloten gevelwand en maakt tevens deel uit van het beschermde stadsgezicht.
Omschrijving
Vanuit een L-vormige plattegrond opgetrokken onderkelderd hoekpand met verdieping onder een met zinken schaliën (voorzijde) en mastiek gedekt, samengesteld, afgeknot schilddak. Asymmetrische lijstgevel ter breedte van vier vensterassen en met accenten en speklagen van wit geschilderd pleisterwerk. Symmetrische, twee-assige rechter gevelpartij met hardstenen plint. Begane grond met schuiframen in de twee getoogde vensters met sluit-en aanzetstenen in de segmentbogen van de profiellijsten. Hierboven een geprofileerde cordonlijst. Op de verdieping eveneens twee getoogde vensters met schuiframen. Terugliggende borstweringen onder deze vensters versierd met veelkleurige tegeltjes met ruitmotief. Kroonlijst met liggend casement, guttae en cannelures aan de dubbele hoekconsoles. Hierboven een gebroken fronton met geprofileerd lijstwerk. In het timpaan staat een houten dakkapel met rechtgesloten venster tussen gecanneleerde pilasters, smalle vleugelstukken en een gebogen fronton. Terugliggende linker gevelpartij met op de begane grond een venster als in de rechter gevelpartij en een entree met de oorspronkelijke deur onder getoogd bovenlicht. Voor de deur een trap met treden van grijze hardsteen. Dit geveldeel is overhuifd door de twee traveeën brede houten verdiepingserker, die rust op vier ijzeren zuiltjes met kapitelen en architraven met getoogde onderrand van gepleisterde baksteen, en die een profiellijst aan plat dak bevat. Op de plaats van de erker bevond zich vroeger een breed, getoogd venster en een balkon. Gevelbeëindiging in de vorm van een kroonlijst als die van de rechter gevelpartij. In het dakschild hierboven een rechtgesloten dakvenster. Linker-zijgevel met twee getoogde kelderramen in hardstenen plint, speklagen, rechts op de begane grond in het midden een laag getoogd venster met geprofileerde segmentboog onder strek met sluitsteen, tussen- en aanzetblokken. Op de verdieping een hoger venster met identieke omlijsting. De kroonlijst met drie dubbele consoles onder de geprofileerde gootlijst is als die aan de voorgevel. Uit het met mastiek gedekte dakschild steekt links een schoorsteen van schone baksteen. De smeedijzeren hekken van het voortuintje zijn bevestigd aan gietijzeren hekpalen. Op de 4de Binnenvestgracht georiënteerde, eveneens vier- assige achtergevel met rondom bij het souterrain een muur met deur. Op de bel étage vier rechtgesloten vensters onder strek, op de verdieping drie, eveneens rechtgesloten vensters van vergelijkbare grootte en een klein toiletraam.
Interieur bevat nog diverse originele onderdelen. Op de bel étage een (tocht)portaal met en een met marmer bedekte vloer, eveneens met marmer beklede muren, een met stucwerk versierd plafond en openslaande tochtdeuren onder een gedeeld bovenlicht. In de voorkamer een neo-barok stucplafond en in de achterkamer een marmeren schouw. Op de verdieping een vergelijkbaar stucplafond en marmeren schouw. Souterrain met keuken, waarin schouw met houten ommanteling en witjes met karakteristiek "eeuwwisselingsdécor".
Waardering
Het eclectisch-renaissancistische herenhuis uit 1881 is van algemeen belang wegens cultuur- en architectuurhistorische waarde als in- en uitwendig overwegend gaaf bewaard, representatief voorbeeld van woningbouw voor welgestelden uit de betreffende bouwperiode; tevens van belang als karakteristiek ontwerp uit het oeuvre van arch. W.C. Mulder en wegens ensemblewaarde met de belendende bebouwing van dezelfde architect aan het Plantsoen.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
In 1881 commissioned by property developers C. Goedkoop and A. and F. Stokhuijzen, a MANSION was built. The house is situated on the terrain (Plantsoen) which in 1842 was transformed into a "municipal park" according to designs by city architect Salomon van der Paauw and landscape and garden architect J.D. Zocher, where until 1830 the defensive wall from Hogewoerdspoort to Koepoort that had enclosed the city was demolished that year. Leiden architect W.C. Mulder was the designer of this stately corner house in an eclectic style. The building, with its front facade facing the Plantsoen, is part of a closed facade wall and is also part of the protected townscape.
Description
Built on an L-shaped plan, an underpinned corner building with one storey under a hipped roof covered with zinc slates (front side) and mastic, composite, truncated. Asymmetrical cornice-topped facade extending across four window bays and featuring accents and bands of white painted plasterwork. Symmetrical, two-bay right facade section with ashlar plinth. Ground floor with sash windows in the two arched windows with closing and setting stones in the segmental arches of the profile mouldings. Above this a profiled band moulding. On the storey above likewise two arched windows with sash windows. Recessed parapets below these windows decorated with multicoloured tiles with a lozenge motif. Cornice with cyma moulding, guttae and fluting on the double corner consoles. Above this a broken pediment with profiled moulding. In the tympanum a wooden dormer with a straight-sided window between fluted pilasters, narrow wing sections and a curved pediment. Recessed left facade section with on the ground floor a window as in the right facade section and an entrance with the original door under an arched fanlight. Before the door a staircase with steps of grey ashlar. This facade section is roofed by the two-bay wide wooden first-floor oriel window, which rests on four iron columns with capitals and architraves with arched underside of plastered brick, and which contains a profile moulding on flat roof. In the place of the oriel there was formerly a wide arched window and a balcony. Facade termination in the form of a cornice as that of the right facade section. In the roof slope above a straight-sided roof window. Left side facade with two arched basement windows in ashlar plinth, bands, on the right on the ground floor in the centre a low arched window with profiled segmental arch under a lintel with keystone, intermediate and setting blocks. On the storey above a higher window with identical moulding. The cornice with three double consoles below the profiled gutter moulding is as that on the front facade. Protruding from the roof slope covered with mastic on the left a chimney of fair-face brick. The wrought-iron railings of the front garden are attached to cast-iron fence posts. The rear facade facing the 4de Binnenvestgracht, likewise with four window bays and featuring all around at the basement level a wall with door. On the principal floor four straight-sided windows under a lintel, on the storey above three, likewise straight-sided windows of comparable size and a small lavatory window.
The interior still contains various original components. On the principal floor a (draught) vestibule with and a floor covered with marble, likewise with marble-clad walls, a ceiling decorated with stucco and opening draught doors under a divided fanlight. In the front room a neo-baroque stucco ceiling and in the rear room a marble fireplace. On the storey above a comparable stucco ceiling and marble fireplace. Basement with kitchen, in which fireplace with wooden casing and white tiles with characteristic "turn-of-the-century decoration".
Valuation
The eclectic-Renaissance mansion from 1881 is of general importance due to its cultural and architectural-historical value as an internally and externally largely well-preserved representative example of residential construction for the affluent from the relevant building period; also of importance as a characteristic design from the oeuvre of architect W.C. Mulder and due to its ensemble value with the adjoining structures by the same architect on the Plantsoen.
Nearby in the register
- Woonhuis, Plantsoen 69Woonhuisunder 1 mi
- Woonhuis, Plantsoen 67Woonhuisunder 1 mi
- Sociale zorg, liefdadigheid, Levendaal 109Sociale zorg, liefdadigheidunder 1 mi
- BethlehemshofjeSociale zorg, liefdadigheidunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.