TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

Heukelum

Heukelum, Gelderland, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Kasteel, buitenplaats
Function
Kasteel
Category
onroerend gebouwd
Built
1743
Address
Heidensweg 1, 4161 AA Heukelum (West Betuwe 25)
Place
Heukelum
Municipality
West Betuwe
Province
Gelderland
Country
Netherlands
Coordinates
51.87820, 5.09029
Part of complex
512016
Monument number
512017

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

University Library, Vrije Universiteit Amsterdam

5 historical maps cover this location, the earliest the 1708 map "La Seigneurie d'Ultrecht." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Omschrijving onderdeel 1: Hoofdgebouw (kasteel Heukelum) (Heidensweg 1; op de bijbehorende kaart aangegeven met nr. 1).

In 1672 is het middeleeuwse kasteel verwoest. Alleen de poorttoren bleef bestaan. In de jaren na 1734 is een nieuw huis gebouwd op rechthoekige plattegrond. Het huis staat op een eiland binnen de keermuren van het middeleeuwse kasteel, waar het fundament van de ronde hoektoren in het noordoosten na restauratie weer zichtbaar gemaakt is en is via een ophaalbrug (zie hiervoor onderdeel 5) toegankelijk. Het huis bestaat uit drie bouwlagen met een zolder: een lage kelderverdieping met daarboven een bel-etage, een eerste verdieping en een zolder onder een omlopend schilddak met pannen belegd en schoorstenen op de hoeken. Van het in oorsprong middeleeuwse kasteel is de ingangspoort een restant. Deze is opgetrokken in rode baksteen, met steunbeerachtige aanbouwsel aan de voorkant. De toren heeft een borstwering met kantelen en twee uitgekraagde arkeltorentjes waartussen uitmetselingen. Hij wordt door een 18de-eeuwse achthoekige koepel met spits bekroond. Centraal aan de voorzijde een rijk bewerkte entree bestaande uit een pilasteromlijsting waarin een deur met getordeerde middennaald en bovenlicht met palmettendecoratie en spaakroeden. Het verdiepingsvenster heeft een hoofdgestel met tandlijst en een bovenlicht met spaakroeden, gemaakt in 1826. Links naast de entree bevindt zich een marmeren zonnewijzer in Lodewijk XV-vormen. De achtergevel heeft eveneens een rijk bewerkte entreepartij met een eenvoudige opgaand trapbordes uit deze eeuw. In voor-, zij- en achtergevels acht- en zesruits vensters. Het interieur heeft een centrale middengang op alle verdiepingen en een dwarsgang direct achter de poorttoren met het trappenhuis aan de linkerkant. In de onderverdieping bevinden zich de keuken met enkelvoudige balkaag en granito vloer (XXa) aan de linkerkant (west) en kelders met platte gewelven tussen gordelbogen (1826-1827) aan de oostkant. De middengang op de bel-etage is met hardstenen platen belegd. De met deuren en nissen symmetrisch ingedeelde gang is over de gehele lengte van stucversieringen op wanden en plafonds in Régence stijl voorzien. De op de gang uitkomende eiken paneeldeuren hebben geprofileerde omlijstingen en uitkragende bovendorpels. Rechts voor een salon met serviezenkast en paneellambrisering(18de-eeuws), figuratief stucplafond en schouw (1821). Daarachter de zaal met enkelvoudige balklaag, 18de-eeuwse paneellambrisering, 18de-eeuws met jachttaferelen beschilderd jutebespanning (gesigneerd 'Roest'), marmeren schouw met boezem uit 1884 in neo-Lodewijk XIV-vormen. Boven de schouw een bloemstilleven uit 1884 van A. van Hogendorp-'s Jacob. Links voor een kamer met 18de-eeuwse paneellambrisering, figuratief stucplafond en marmeren schouw uit het eerste kwart van de 19de eeuw. Alkoof omring met neo-17de-eeuwse betimmering. Links achter, boven de keuken, de eetkamer met enkelvoudige balklaag en marmeren schouw. Blinde deuren. Tussen beide kamers in een klein vertrek onder de trap dat als dienkeuken fungeerde. Hier kwam de etenslift vanuit de keuken uit. De vertrekken op de verdieping zijn alle van paneellambrisering voorzien. De torenkamer midden voor is in 1927 voorzien van een eikenhouten lambrisering met paneel- en beslagwerk, een 17de-eeuwse schouw met zandstenen hermen en een gesneden eikenhouten boezem met pastorale scènes. De constructie van de koepel bestaat uit acht halve spanten tegen een ringbalkconstructie. In de koepel is een mechanisch uurwerk opgesteld (1950, fa. De Klok uit Aarle Rixtel) met luidklok uit 1749 van Ciprianus Crans Iansz. uit Amsterdam.

Waardering

Het HOOFDGEBOUW (Kasteel Heukelum) behorend tot de historische buitenplaats Heukelum is van bijzonder cultuur- , architectuurhistorisch en stedenbouwkundig belang:

- wegens de ouderdom;

- wegens de zichtbare middeleeuwse restanten aan poorttoren, keermuur en fundament met ronde hoektoren;

- wegens het in opzet en structuur goed bewaarde 18de-eeuwse huis;

- wegens de 18de-eeuwse indeling en belangrijke 18de- en 19de-eeuwse interieuronderdelen van het huis;

- wegens de ligging in een parkaanleg binnen een tot de Middeleeuwen teruggaande structuur van paden en open ruimten;

- wegens de visuele relatie met het stadje Heukelum;

- wegens de visueel- en functioneel ruimtelijke relatie met de overigen onderdelen van de buitenplaats.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Description of component 1: Main building (castle Heukelum) (Heidensweg 1; indicated on the accompanying map with no. 1).

In 1672 the medieval castle was destroyed. Only the gatehouse tower remained. In the years after 1734 a new house was built on a rectangular ground plan. The house stands on an island within the retaining walls of the medieval castle, where the foundation of the round corner tower in the northeast has been made visible again after restoration and is accessible via a drawbridge (see component 5 for this). The house consists of three storeys with an attic: a low basement storey with above it a piano nobile, a first storey and an attic under a hipped roof with pantile cladding and chimneys at the corners. Of the originally medieval castle the entrance gateway is a remnant. This is built in red brick, with buttress-like attachments at the front. The tower has a crenellated breastwork with two corbelled turrets between which brickwork. It is crowned by an 18th-century octagonal dome with spire. Central on the front facade an elaborately worked entrance consisting of a pilaster frame containing a door with twisted central muntins and fanlight with palmette decoration and glazing bars. The storey window has a head moulding with dentils and a fanlight with glazing bars, made in 1826. To the left of the entrance is a marble sundial in Louis XV forms. The rear facade likewise has an elaborately worked entrance section with a simple stepped stair platform from this period. In front, side and rear facades eight- and six-pane windows. The interior has a central corridor on all storeys and a transverse corridor directly behind the gatehouse tower with the staircase on the left side. In the basement storey are the kitchen with simple joist ceiling and granito floor (XXa) on the left (west) and cellars with flat barrel vaults between rib arches (1826-1827) on the east side. The central corridor on the piano nobile is laid with hardstone slabs. The corridor, symmetrically divided by doors and niches, is throughout its entire length provided with stucco decorations on walls and ceilings in Régence style. The oak panelled doors opening onto the corridor have moulded frames and projecting upper mullions. To the right front a salon with china cabinet and panelled wainscoting (18th century), figural stucco ceiling and fireplace (1821). Beyond this the hall with simple joist ceiling, 18th-century panelled wainscoting, 18th-century hunting-scene painted hessian cladding (signed 'Roest'), marble fireplace with chimney breast from 1884 in neo-Louis XIV forms. Above the fireplace a still life of flowers from 1884 by A. van Hogendorp-'s Jacob. To the left front a room with 18th-century panelled wainscoting, figural stucco ceiling and marble fireplace from the first quarter of the 19th century. Alcove surrounded with neo-17th-century wainscoting. To the left rear, above the kitchen, the dining room with simple joist ceiling and marble fireplace. Blind doors. Between the two rooms a small space under the staircase that served as a service kitchen. Here the food lift from the kitchen emerged. The rooms on the storey are all provided with panelled wainscoting. The tower room in the centre front was in 1927 provided with an oak wainscoting with panel and fittings work, a 17th-century fireplace with sandstone herms and carved oak chimney breast with pastoral scenes. The construction of the dome consists of eight half-trusses against a ring beam structure. In the dome a mechanical clockwork is installed (1950, firm De Klok from Aarle Rixtel) with striking bell from 1749 by Ciprianus Crans Iansz. from Amsterdam.

Valuation

The MAIN BUILDING (Castle Heukelum) belonging to the historic country estate Heukelum is of exceptional cultural-, architectural-historical and urban-planning importance:

- on account of its age;

- on account of the visible medieval remains at gatehouse tower, retaining wall and foundation with round corner tower;

- on account of the well-preserved 18th-century house in its design and structure;

- on account of the 18th-century layout and important 18th- and 19th-century interior components of the house;

- on account of its location in a park layout within a structure of pathways and open spaces dating back to the Middle Ages;

- on account of the visual relationship with the town of Heukelum;

- on account of the visual and functional spatial relationship with the other components of the country estate.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map