Rijksmonumentenregister · Netherlands
"Stoomspinnerij ""Oud Bergveen"""
Veenhuizen, Drenthe, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Industrie
- Function
- Spinnerij
- Category
- onroerend gebouwd
- Address
- Oude Norgerweg 3, 9341 TG Veenhuizen (Noordenveld 22) (and others)
- Place
- Veenhuizen
- Municipality
- Noordenveld
- Province
- Drenthe
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 53.05066, 6.39204
- Monument number
- 507543
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
David Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1636 map "Ditio Trans Isulana." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
INLEIDING
Restant van de voormalige KATOENSPINNERIJ, gebouwd in 1839 in opdracht van de Maatschappij van Weldadigheid. Functioneerde als katoenspinnerij onder de naam 'Het Stoom' (vanwege de toenmalige aanwezigheid van een stoommachine; destijds de eerste stoommachine van Drenthe) en was bedoeld als werkplaats voor gedwongen kolonisten uit het nabij gelegen en inmiddels verdwenen Derde Gesticht. Sinds 1860 lange tijd gebruikt als weeshuis en schoolgebouw. Rond 1920 weer verbouwd tot kerkgebouw en onderkomen voor bejaarde verpleegden en na 1945 gebruikt als 'open inrichting' Bergveen. In 1962 is een deel van het complex door brand verwoest. Duidelijke referenties naar de oorspronkelijke functie zijn door het veelvuldig veranderen van functie nauwelijks voorhanden. Desalniettemin is het gebouw in zijn huidige verschijningsvorm typologisch en functioneel van groot belang voor het complex Veenhuizen. De bescherming richt zich op een aan elkaar gekoppelde bouwmassa bestaande uit het restant van het door brand verwoeste bouwdeel, een van bescherming uitgesloten tussenlid, een langgerekt bouwdeel met rondboogramen en een daaraan gekoppeld lager bouwdeel met rechtgesloten vensters.
OMSCHRIJVING
Het hoofdgebouw bestaat uit een zes traveeën lang in baksteen opgetrokken bouwdeel onder zadeldak met wolfseinden en gedekt met gesmoorde Hollandse pannen. Goot op klossen. De gevels worden geleed door lisenen en gietijzeren rondboogvensters (drie vensters zijn verlaagd). Aan de straatzijde, verscholen achter een latere aanbouw, brede toegangsdeur met bovenlicht. Aan de achterzijde een later toegevoegde aanbouw onder lessenaardak voorzien van rechtgesloten vensters. In de linkerzijgevel twee hogere gietijzeren rondboogvensters. INTERIEUR met gestuct tongewelf; trekstangen. Het rechter bouwdeel is eveneens langgerekt, in baksteen opgetrokken en voorzien van een zadeldak met eindschild belegd met Hollandse pannen. Goot op klossen. De gevel is geleed door zeven 15-ruits schuifvenster en een rechtgesloten deur met bovenlicht aan de straatzijde. In de noord-oostgevel een rechtgesloten deur. In de achtergevel een rechtgesloten deur naast het hogere bouwdeel en zeven 9-ruits schuifvensters. Alle onder rollaag. Het linker bouwdeel (gekoppeld door een van bescherming uitgesloten eenvoudig tussenlid) is in baksteen opgetrokken en wordt gedekt door een (flauw hellend) schilddak. Restanten van een geprofileerde daklijst. Schoorsteen aan voor- en achterzijde. De gevel aan de straatzijde heeft een gesloten karakter met aan de linkerzijde enkele vensteropeningen. De zuid-westgevel laat duidelijke sporen zien van het vernietigde bouwdeel en is gesloten (cementbepleistering). De achtergevel en rechterzijgevel zijn voorzien van 20-ruitsvensters met middenstijl onder een hanenkam.
WAARDERING
Restant van in oorsprong een KATOENSPINNERIJ van cultuurhistorisch, architectuurhistorisch, typologisch en stedenbouwkundig belang, alsook van belang voor de geschiedenis van de Maatschappij van Weldadigheid en de Rijkswerkinrichting Veenhuizen. Functioneel onderdeel van het uitzonderlijk waardevolle complex Veenhuizen.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
INTRODUCTION
Remainder of the former COTTON MILL, built in 1839 on behalf of the Maatschappij van Weldadigheid. Functioned as a cotton mill under the name 'Het Stoom' (because of the then-present steam engine; at the time the first steam engine in Drenthe) and was intended as a workshop for forced colonists from the nearby and now vanished Derde Gesticht. Since 1860 used for a long time as an orphanage and school building. Around 1920 converted again into a church building and accommodation for elderly care patients and after 1945 used as an 'open institution' Bergveen. In 1962 part of the complex was destroyed by fire. Clear references to the original function are scarcely present due to the frequent changes of function. Nevertheless, the building in its current appearance is typologically and functionally of great importance for the Veenhuizen complex. The protection focuses on a row of interconnected building masses consisting of the remainder of the building section destroyed by fire, an intermediate section excluded from protection, an elongated building section with round-arched windows and a lower building section coupled to it with straight-headed windows.
DESCRIPTION
The main building consists of a six-bay long section built in brick under a gabled roof with half-hipped ends and covered with Dutch tiles in open bond. Gutter on stone blocks. The façades are articulated by pilasters and cast-iron round-arched windows (three windows are lowered). On the street side, concealed behind a later extension, a broad entrance door with fanlight. On the rear side a later added extension under a pentice roof provided with straight-headed windows. In the left gable two higher cast-iron round-arched windows. INTERIOR with stucco tunnel vault; tension rods. The right building section is likewise elongated, built in brick and provided with a gabled roof with end stone covered with Dutch tiles. Gutter on stone blocks. The façade is articulated by seven 15-pane sash windows and a straight-headed door with fanlight on the street side. In the north-east façade a straight-headed door. In the rear façade a straight-headed door next to the higher building section and seven 9-pane sash windows. All under roller shutter. The left building section (connected by a simple intermediate section excluded from protection) is built in brick and is covered by a (gently sloping) hipped roof. Remnants of a moulded cornice. Chimney on front and rear sides. The street-side façade has a closed character with some window openings on the left side. The south-west façade shows clear traces of the destroyed building section and is closed (cement render). The rear façade and right-side façade are provided with 20-pane windows with central mullion under a cock's comb ridge.
VALUATION
Remainder of originally a COTTON MILL of cultural-historical, architectural-historical, typological and urban-planning importance, as well as of importance for the history of the Maatschappij van Weldadigheid and the Rijkswerkinrichting Veenhuizen. Functional component of the exceptionally valuable Veenhuizen complex.
Nearby in the register
- Woonhuis, Oude Norgerweg 4Woonhuisunder 1 mi
- StoomhoeveBoerderijunder 1 mi
- StoomhoeveBoerderijunder 1 mi
- StoomhoeveBoerderijunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.