TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

Fort, vesting en -onderdelen, Vossegatsedijk 3

Bunnik, Utrecht, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Fort, vesting en -onderdelen
Category
onroerend gebouwd
Built (approximately)
1918 - 1940
Address
Vossegatsedijk 3, 3981 HS Bunnik
Place
Bunnik
Province
Utrecht
Country
Netherlands
Coordinates
52.07411, 5.17411
Part of complex
531112
Monument number
531248

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

University Library, Vrije Universiteit Amsterdam

3 historical maps cover this location, the earliest the 1902 map "Chromo-topographische kaart voor het Garnizoen Utrecht / [Topographische Inrichting]" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Cluster 40.

Inleiding

FORTWACHTERSWONING, als militaire dienswoning aan de zuidwestzijde van het fort. Omdat de meeste forten en andere (buiten de bebouwde kom gelegen) verdedigingswerken - wanneer er geen sprake was van mobilisatie of oefeningen - geen bezetting met militair personeel hadden, was er in veel gevallen een aparte woning of andersoortig onderkomen voor een beheerder of wachter. Soms had een dergelijk(e) woning of onderkomen tevens een andere functie, zoals die van sluis- en of brugwachterswoning. In de toegepaste architectuur bestaat mede hierdoor geen uniformiteit; het gebruikte bouwmateriaal varieert, maar is gewoonlijk baksteen of hout. Ook voor wat betreft de locatie van een wachterwoning zijn geen duidelijke standaarden; sommige fortwachterswoningen liggen binnen de fortgracht, andere daarbuiten - soms zelfs op enige afstand van het fort. De fortwachterswoning van het Fort bij Rijnauwen ligt aan de zuidwestzijde van het fort, buiten de gracht.

Omschrijving

FORTWACHTERSWONING van het Fort bij Rijnauwen, gelegen aan de zuidwestzijde van het fort en daterend uit de bouwtijd van het fort. De bakstenen woning is een eenlaags bouwwerk op rechthoekige plattegrond met grijze plint, gedekt door een met pannen gedekt zadeldak met witte windveren en met achteraan de nok één gemetselde schoorsteen. De zuidelijke kopse gevel is voorzien van met gele baksteen geaccentueerde lisenen en klimmend fries. Verder twee door roeden verdeelde schuiframen in getoogde vensters op de begane grond en één kleiner exemplaar in de topgevel, alle drie voorzien van gele decoratie in de toog. Onder het venster op de verdieping in gele baksteen de letter W. Vensteropeningen op de begane grond voorzien van luiken, groen met zandlopermotief in rood en wit. Er zijn een koekoek en een Veluxraam in oostelijk dakvlak aangebracht. Aan oostelijke zijgevel een houten aanbouwtje.

Waardering

De FORTWACHTERSWONING van het Fort bij Rijnauwen is van algemeen belang vanwege:

* Cultuurhistorische waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie zoals deze is ontworpen door C.R.T. Kraijenhoff en in eerste aanleg vanaf 1815 door hem, Jan Blanken en majoor-ingenieur Willem Offerhaus is gerealiseerd en daarna door anderen gedurende ongeveer 125 jaar is versterkt en verbeterd.

* Krijgshistorische waarden als onderdeel van een aaneengesloten militaire verdedigingslinie tussen de voormalige Zuiderzee en de Biesbosch. Deze bestond hoofdzakelijk uit een samenhangend systeem van inundatievelden en bijbehorende inundatiemiddelen en van schootsvelden. Dit systeem werd aangevuld met diverse, uit verschillende perioden daterende typen gebouwde of aangelegde (verdedigings)werken die dienden tot of bijdroegen aan afsluiting van niet te inunderen terreinen of andere accessen.

* Architectuurhistorische waarden, in het bijzonder als uiting van een aan de militair-strategische bouwkunde gerelateerde bebouwing, die gebaseerd is op: - het systeem van inundatie en accesverdediging (19de eeuw) en - indirect op de wedloop met de zich versterkende offensieve middelen (19de eeuw).

Het betreft hier een onderdeel van omstreeks 1870, namelijk een buiten de fortgracht gelegen dienstwoning als onderkomen van de fortwachter.

* Ensemblewaarde en situationele waarden als onderdeel van de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Tevens vanwege de functionele en fysieke samenhang met de overige onderdelen van het complex.

* Het onderdeel is representatief omdat het een voorbeeld is van een bij een verdedigingswerk ingerichte dienstwoning.

* Het onderdeel is tamelijk gaaf bewaard omdat hoofdvorm en bouwkundige detaillering, alsmede diverse onderdelen intact zijn gebleven.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Cluster 40.

Introduction

FORT GUARDHOUSE, as a military service dwelling on the southwestern side of the fort. Because most forts and other (defence works located outside the built-up area) - when there was no mobilisation or exercises - had no occupation by military personnel, in many cases there was a separate dwelling or other form of accommodation for a manager or guard. Sometimes such a dwelling or accommodation also had another function, such as that of a lock and or bridge watcher's dwelling. In the applied architecture there is consequently no uniformity; the building material used varies, but is usually brick or wood. Also with regard to the location of a watcher's dwelling there are no clear standards; some fort watcher's dwellings lie within the fort ditch, others outside it - sometimes even at some distance from the fort. The fort guardhouse of the Fort bij Rijnauwen lies on the southwestern side of the fort, outside the ditch.

Description

FORT GUARDHOUSE of the Fort bij Rijnauwen, located on the southwestern side of the fort and dating from the construction period of the fort. The brick dwelling is a single-storey building on a rectangular floor plan with grey plinth, covered by a tile-covered gabled roof with white wind finials and at the rear of the ridge one masoned chimney. The southern end gable is provided with lisenes accentuated with yellow brick and rising frieze. Further two glazing-bar sash windows in arched window openings on the ground floor and one smaller example in the top gable, all three provided with yellow decoration in the arch. Below the window opening on the upper floor in yellow brick the letter W. Window openings on the ground floor provided with shutters, green with hourglass motif in red and white. A skylight and a Velux window have been installed in the eastern roof slope. On the eastern side gable a wooden extension.

Valuation

The FORT GUARDHOUSE of the Fort bij Rijnauwen is of general importance by reason of:

* Cultural-historical values as part of the Nieuwe Hollandse Waterlinie as designed by C.R.T. Kraijenhoff and in initial construction from 1815 by him, Jan Blanken and major-engineer Willem Offerhaus and subsequently by others over approximately 125 years was reinforced and improved.

* Military-historical values as part of a continuous military defensive line between the former Zuiderzee and the Biesbosch. This consisted mainly of a coherent system of inundation fields and associated inundation means and of fields of fire. This system was supplemented with various types of built or constructed (defensive) works dating from different periods that served or contributed to the closure of non-inundable terrain or other accesses.

* Architectural-historical values, in particular as an expression of a dwelling related to military-strategic architecture, which was based on: - the system of inundation and access defence (19th century) and - indirectly on the competition with increasingly powerful offensive means (19th century).

This concerns here a component from approximately 1870, namely a service dwelling located outside the fort ditch as accommodation for the fort watcher.

* Ensemble value and situational values as part of the Nieuwe Hollandse Waterlinie. Also by reason of the functional and physical coherence with the other components of the complex.

* The component is representative because it is an example of a service dwelling arranged at a defence work.

* The component is reasonably well preserved because main form and architectural detailing, as well as various components have remained intact.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map