TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

Woonhuis, Mercatorplein 1 1

Amsterdam, Noord-Holland, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Woonhuis
Category
onroerend gebouwd
Built
1922 - 1927
Address
Mercatorplein 1 1, 1057 BX Amsterdam (and others)
Place
Amsterdam
Province
Noord-Holland
Country
Netherlands
Coordinates
52.36927, 4.85031
Part of complex
527134
Monument number
527135

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

University Library, Vrije Universiteit Amsterdam

3 historical maps cover this location, the earliest the 1910 map "Polderkaart van de landen tusschen Maas en ij / door W.H. Hoekwater" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Inleiding

WOONBLOK met ARBEIDERSWONINGEN en WINKELS aan de zuidwestzijde van het Mercatorplein, onderdeel van het complex Mercatorplein.

Omschrijving

Woonblok op een uit rechthoeken samengesteld en geschakeld L-vormig grondplan, aaneengesloten gelegen aan de zuid- en westzijde van het Mercatorplein. In het ZW vormt het poortgebouw met hoge toren de verbinding tussen beide hoofdvleugels. Aan de zuidzijde van het plein bevindt zich een U-vormig bouwblok met nagenoeg identieke dwarsarmen of zijvleugels aan de Hoofdweg en de Van Spilbergenstraat. Front aan het Mercatorplein met vier bouwlagen en acht traveeën brede zijvleugels - benevens een tweetal prismatisch (tweezijdig) uitgebouwde erkers - met vijf bouwlagen onder plat dak. In rode baksteen gemetselde gevels op donker trasraam en plint met ruw behakte blokken natuursteen en met delen in gewapend beton met grove afwerkingslaag. Gevels aan de Hoofdweg, Mercatorplein en Van Spilbergenstraat met respectievelijk drie, zeven en één prismatisch uitgebouwde erker over drie of vier verdiepingen en met inbegrip van die erkers respectievelijk met 15, 21 en 10 traveeën. De erkers aan de pleinzijde hebben vensters aan weerszijden en schuiframen, de vensters aan de straatzijden hebben overwegend dubbele draairamen. Toegangen in portieken onder zware ondiepe luifel. Vensters met dubbele draairamen of gelede schuiframen of vijfruits gelede brede vensterpartijen en kleine vierkante vensters. Aan het Mercatorplein bevindt zich een galerij met zware gemetselde pijlers op natuurstenen basement en bij de hoeken afgeschuinde bovenzijde in gewapend beton met grove pleisterlaag en met meander en figuratief bouwbeeldhouwwerk op de linkerhoek. Aaneengesloten en teruggezette serie winkels met puien met vier bovenlichten en toegangsdeuren. Het poortgebouw heeft een hoge afgeknotte onderdoorgang met lagere voetgangerspoorten aan weerszijden en met hoge verdieping met driezijdige erker aan voor- en achterzijde, onder dwars en steil zadeldak met blauwgrijze pannen en met lage, drie vensters brede dakkapel. Rechts de acht lagen hoge toren en smalle opbouw onder platte daken met eenvoudige vensters aan de benedenzijde en grote vierkante- of paarsgewijs geplaatste smalle- of drievoudig gelede vensters in de bovenbouw. Aan de achterzijde is een smaller deel van de toren hoger opgetrokken met aan weerszijden drie kleine balkons in de oksels. Verticale accentuering in het metselwerk op de hoeken. In de onderdoorgang bevinden zich enkele vensteropeningen. Aan de westzijde van het plein bevindt zich een langgerekt bouwblok onder platte daken met hoger en terugliggend middendeel met gevels in bruingele baksteen en vijf bouwlagen, geflankeerd door risalerend bouwdeel in rode baksteen met vier bouwlagen. Geheel links vormt een lager bouwvolume onder zadeldak met pannen de aansluiting met het poortgebouw; geheel rechts bevindt zich een hogere en gelede hoekbebouwing. De risalerende delen hebben een galerij met winkels en drie tweezijdige erkers over drie verdiepingen met vensters aan weerszijden. Verder figuratief bouwbeeldhouwwerk op de hoeken boven de galerij. Het negen traveeën brede middendeel heeft winkels op de begane grond onder brede luifel en woningen met geschakelde balkons op drie verdiepingen met balkondeuren en vensters en hekwerken met tweezijdig uitkragend accent. Vijfde bouwlaag met tweeruits en zeszijdige vensters. Boven de luifel bevindt zich (in oorsprong) bouwglas ter verlichting van de winkelruimtes. Rechts de hogere en ten opzichte van het plein terugezette, maar ten opzichte van de Jan Evertsenstraat vooruitgeschoven hoekbebouwing met vierkante 'toren' van zes bouwlagen onder plat dak en met in totaal vier tweezijdig uitgebouwde erkers met vensters en met galerij op zware pijlers op natuurstenen basementen met bovenzijde in gewapend beton met grove pleisterlaag. Decoratief metselwerk op de afgeschuinde hoeken en in het fries onder de gevelbeëindiging. Lager driezijdig bouwvolume in de oksel aan de pleinzijde en zeer ondiep volume over vijf bouwlagen en met vier smalle vensters op de overgang met de aansluitende bebouwing aan de Jan Evertsenstraat. Verder kleine tweeruits vensters onder de gevelbeëindiging. Hijsbalken met dubbele en gekrulde metalen elementen ter decoratie.

Waardering

Zuidwestelijk pleinbebouwing met arbeiderswoningen, winkels en poortgebouw naar een ontwerp van H.P. Berlage uit de jaren-20 van de 20ste eeuw van algemeen belang vanwege de cultuur- en architectuurhistorische waarde, alsmede vanwege de typologische- en ensemblewaarde als beeldbepalend en essentieel onderdeel van het complex Mercatorplein.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Introduction

RESIDENTIAL BLOCK with WORKERS' HOUSING and SHOPS on the south-west side of Mercatorplein, part of the Mercatorplein complex.

Description

Residential block on a ground plan composed of rectangles and linked in an L-shaped configuration, adjoining on the south and west sides of Mercatorplein. In the SW the gatehouse with tall tower forms the connection between both main wings. On the south side of the square is a U-shaped building block with nearly identical transverse arms or side wings on Hoofdweg and Van Spilbergenstraat. Facade on Mercatorplein with four storeys and eight bays wide side wings - together with two prismatic (two-sided) projecting oriels - with five storeys under flat roof. Facades laid in red brick on dark tuffstone frame and plinth with rough-hewn blocks of natural stone and with sections in reinforced concrete with coarse finish layer. Facades on Hoofdweg, Mercatorplein and Van Spilbergenstraat with respectively three, seven and one prismatically projecting oriel over three or four storeys and including these oriels respectively with 15, 21 and 10 bays. The oriels on the square side have windows on both sides and sash windows, the windows on the street sides have predominantly double casement windows. Entrances in porches under heavy shallow canopies. Windows with double casement windows or articulated sash windows or five-light articulated wide window groups and small square windows. On Mercatorplein there is a gallery with heavy masonry pillars on natural stone basement and at the corners bevelled top in reinforced concrete with coarse plaster layer and with meander and figurative architectural sculpture on the left corner. Adjoining and recessed series of shops with fronts with four fanlights and entrance doors. The gatehouse has a high truncated carriageway opening with lower pedestrian gates on both sides and with tall storey with three-sided oriel on front and back, under transverse and steep gabled roof with blue-grey tiles and with low, three bays wide roof dormer. To the right the eight-storey high tower and narrow upper structure under flat roofs with simple windows on the lower side and large square or paired narrow or three-fold articulated windows in the upper structure. On the rear side a narrower section of the tower rises higher with three small balconies on both sides in the recesses. Vertical emphasis in the brickwork on the corners. In the carriageway opening are several window openings. On the west side of the square is an elongated building block under flat roofs with higher and recessed central section with facades in tan brick and five storeys, flanked by projecting building section in red brick with four storeys. Far left a lower building volume under gabled roof with tiles forms the connection with the gatehouse; far right is higher and articulated corner building. The projecting sections have a gallery with shops and three two-sided oriels over three storeys with windows on both sides. Further figurative architectural sculpture on the corners above the gallery. The nine bays wide central section has shops on the ground floor under wide canopies and dwellings with linked balconies on three storeys with balcony doors and windows and railings with two-sided projecting accent. Fifth storey with two-light and six-sided windows. Above the canopy is (originally) structural glass for lighting the shop spaces. To the right the higher and set back relative to the square, but projecting relative to Jan Evertsenstraat corner building with square 'tower' of six storeys under flat roof and with in total four two-sided projecting oriels with windows and with gallery on heavy pillars on natural stone basements with top in reinforced concrete with coarse plaster layer. Decorative brickwork on the bevelled corners and in the frieze below the gable termination. Lower three-sided building volume in the recess on the square side and extremely shallow volume over five storeys and with four narrow windows on the transition with the adjoining building on Jan Evertsenstraat. Further small two-light windows below the gable termination. Hoisting eyes with double and curled metal elements for decoration.

Valuation

South-west square building with workers' housing, shops and gatehouse after a design by H.P. Berlage from the 1920s of general importance due to cultural and architectural-historical value, as well as due to typological and ensemble value as a character-defining and essential component of the Mercatorplein complex.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map