Rijksmonumentenregister · Netherlands
Zeerust
Schiedam, Zuid-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Industrie
- Function
- Branderij
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1874
- Address
- Noordvestsingel 81, 3119 DC Schiedam
- Place
- Schiedam
- Province
- Zuid-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.92078, 4.39685
- Monument number
- 525417
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
TU Delft LibraryDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesTU Delft LibraryUniversity Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
5 historical maps cover this location, the earliest the 1846 map "Kaart van Rotterdam en omstreken met inbegrip van de steden Delft, Vlaardingen, Schiedam en Delfshaven / naar de beste bronnen bew. door F.H. Görlitz" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Voormalige BRANDERIJ "Zeerust" gebouwd in 1874 in Eclectische stijl en identiek aan het buurpand Noordvestsingel 79. De branderij is gesitueerd aan de in 1350 gegraven Noordvest en maakt deel uit van een hele rij branderijen die in de jaren zeventig van de negentiende eeuw hier zijn gebouwd. De branderijen stonden in oorspronkelijke opzet (waarschijnlijk in verband met brandgevaar) aan de beide zijden vrij. In 1898 is de branderij door J.J. Melchers in gebruik genomen als stoomkistenmakerij.
De branderij is typologisch representatief voor de huisvesting van deze specifieke productiefase binnen de Jeneverbedrijfstak in de tweede helft van de negentiende eeuw. Karakteristiek is de asymmetrische gevelindeling die het gevolg is van de opstelling op de begane grond van de (bredere) beslagbakken aan één zijde van de branderij en de ketelapparatuur aan de andere zijde. Op de eerste verdieping bevindt zich, geheel rechts, de deur waardoor, via een ladder, de zakken grondstoffen naar binnen werden gedragen.
NB: De karakteristieke detaillering van de ramen en/of deuren is vervangen door moderne houten kozijnen. In het interieur is ten behoeve van een woning op de balklaag van de dakconstructie een entresol aangebracht. In het dak zijn in het linker dakschild zes en het rechter twee dakramen aangebracht. De in oorsprong vrije ruimte tussen het pand en het linker- en rechterbuurpand is bebouwd met volumes van twee bouwlagen. Door de bebouwing aan weerszijden van de branderij zijn de zijgevels ingrijpend gewijzigd en alle originele vensteropeningen dichtgemetseld. De achtergevel is ter hoogte van de begane grond geheel dichtgemetseld.
Omschrijving
De branderij is opgetrokken op een rechthoekige plattegrond en bestaat uit een hoge begane grond verdieping en een ruime verdieping onder een met pannen gedekt zadeldak dat met de nokrichting haaks op de straat staat. De voorgevel is opgetrokken in rode/grauwe bakstenen en de achter- en zijgevels in gele IJsselsteen. De voorgevel is gevat tussen gemetselde lisenen en de puntgevel afgedekt met een gecementeerd verkort hoofdgestel. Alle vensters in de branderij zijn licht getoogd en voorzien van anderhalfsteens strekse rollagen en hardstenen waterdorpels.
De voorgevel bevat op de begane grond links van het midden een dubbele, openslaande inrijpoort met rondboogvormig bovenlicht voorzien van het karakteristieke spinnenwebvenster en bekroond door anderhalfsteens strekse rollaag waarin een hardstenen sluitsteen met daarin het bouwjaar (1874) gegraveerd. De poort wordt geflankeerd door links één en rechts twee vensters met hardstenen duimstenen. (De oorspronkelijke twaalfruits openslaande ramen zijn vervangen voor moderne kozijnen.) Op de verdieping is geheel rechts in de gevel een licht getoogde enkele deuropening met een gemetselde waterdorpel en hardstenen duimstenen. Links van de deur zijn drie vensters. In de top van de puntgevel bevindt zich een rondlicht met een geprofileerde gecementeerde omlijsting. Onder het rondlicht is een hardstenen naamplaat met de naam "Zeerust" aangebracht.
In de achtergevel zijn overblijfselen van de inrijpoort met een rondboogvormig bovenlicht, rechts van het midden in de gevel, geflankeerd door twee ramen links en de enkele rechts zijn nog zichtbaar. Ter hoogte van de verdieping bevinden zich vier oorspronkelijke vensters met gemetselde waterdorpels en onder de nok een rondlicht omlijst door kops metselwerk. De puntgevel is afgewerkt met een klein toppilaster. De zij- en achtergevels bevatten ter hoogte van de balklaag eenvoudige muurankers met rechte schieters.
De inwendige structuur wordt bepaald door een samengestelde balklaag. Op de begane grond wordt de dubbele onderslagbalk gesteund door houten standvinken. De kapconstructie bestaat uit een reeks spanten in de vorm van hangwerken.
Waardering
Voormalige branderij "Zeerust" gebouwd in Eclectische stijl in 1874, als karakteristiek gebouwtype voor de laatste grote bloeiperiode (1850-1880) van de (kleinschalige) Schiedamse brandersbedrijvigheid van algemeen belang vanwege de architectuur- en cultuurhistorische waarde, alsmede vanwege de beeldbepalende waarde en ensemblewaarde in relatie met de overige branderijen uit dezelfde periode aan de Noordvestsingel.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Former DISTILLERY "Zeerust" built in 1874 in Eclectical style and identical to the neighbouring property Noordvestsingel 79. The distillery is situated on the Noordvest, dug in 1350, and forms part of a whole row of distilleries that were built here in the seventies of the nineteenth century. In their original layout the distilleries stood free on both sides (probably due to fire risk). In 1898 the distillery was taken into use by J.J. Melchers as a steam cask-maker's workshop.
The distillery is typologically representative of the housing of this specific production phase within the Jenever industry in the second half of the nineteenth century. Characteristic is the asymmetrical facade layout which is the result of the arrangement on the ground floor of the (wider) settling vats on one side of the distillery and the boiler equipment on the other side. On the first floor, at the far right, is the door through which, via a ladder, sacks of raw materials were carried inside.
N.B.: The characteristic detailing of the windows and/or doors has been replaced by modern wooden frames. In the interior, an entresol has been built on the floor beam of the roof truss structure for the purpose of a dwelling. In the roof, six roof windows have been installed in the left roof slope and two in the right. The originally free space between the property and the left and right neighbouring properties has been built upon with volumes of two storeys. Through the building on either side of the distillery, the side elevations have been substantially altered and all original window openings have been bricked up. The rear elevation has been completely bricked up at the level of the ground floor.
Description
The distillery is built on a rectangular ground plan and consists of a high ground floor storey and a spacious storey under a pantile-covered gabled roof with the ridge running perpendicular to the street. The front elevation is built in red/grey brick and the rear and side elevations in yellow Ijssel brick. The front elevation is framed between brick pilasters and the pointed gable topped with a cemented shortened main string course. All windows in the distillery are slightly arched and fitted with one-and-a-half brick stretcher bond and hard stone drip moulds.
The front elevation contains on the ground floor, to the left of the centre, a double, hinged carriage entrance with semi-circular fanlight fitted with the characteristic spider-web window and crowned by one-and-a-half brick stretcher bond with a hard stone keystone in which the construction year (1874) is engraved. The entrance is flanked by one window on the left and two on the right with hard stone thumbstones. (The original twelve-pane hinged windows have been replaced with modern frames.) On the storey, at the far right of the elevation, is a slightly arched single door opening with a brick drip mould and hard stone thumbstones. To the left of the door are three windows. At the top of the pointed gable is a round window with a moulded cemented frame. Below the round window a hard stone nameplate with the name "Zeerust" has been installed.
In the rear elevation, remnants of the carriage entrance with a semi-circular fanlight, to the right of the centre of the elevation, flanked by two windows on the left and a single one on the right are still visible. At the level of the storey there are four original windows with brick drip moulds and under the ridge a round window framed by headers. The pointed gable is finished with a small top pilaster. The side and rear elevations contain at the level of the floor beam simple wall anchors with straight diagonal members.
The internal structure is determined by a composite floor beam. On the ground floor the double under-beam is supported by wooden struts. The roof truss structure consists of a series of trusses in the form of hammerbeam trusses.
Valuation
Former distillery "Zeerust" built in Eclectical style in 1874, as a characteristic building type for the last major flowering period (1850-1880) of the (small-scale) Schiedam distillery business, of general importance due to its architectural and cultural-historical value, as well as due to its landmark and ensemble value in relation to the other distilleries from the same period on the Noordvestsingel.
Nearby in the register
- Branderij, Noordvestsingel 79Industrieunder 1 mi
- Branderij, Noordvestsingel 77Industrieunder 1 mi
- MathenesseIndustrieunder 1 mi
- De HoopIndustrieunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.