Rijksmonumentenregister · Netherlands
Tribune Sportpark Jong Holland
Alkmaar, Noord-Holland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Sport en recreatie
- Function
- Tribune(J)
- Category
- onroerend gebouwd
- Built
- 1929 - 1930
- Address
- Koning Willem-Alexanderlaan 4, 1815 LV Alkmaar
- Place
- Alkmaar
- Province
- Noord-Holland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 52.62060, 4.73192
- Monument number
- 524941
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamUniversity Library, Vrije Universiteit Amsterdam
2 historical maps cover this location, the earliest the 1915 map "19 Alkmaar" (University Library, Vrije Universiteit Amsterdam).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
TRIBUNE uit 1929-1930 in de trant van het Nieuwe Bouwen met één van de eerste kolomloze ijzeren kapconstructies in Nederland, ontworpen door architect Jan Wils (Alkmaar 1891 - Voorburg 1971). De overdekte tribune met 1100 zitplaatsen werd gebouwd in opdracht van het gemeentebestuur van Alkmaar als onderdeel van het gemeentelijke sportpark. De keuze voor Wils lag voor de hand: hij had het Olympisch Stadion ontworpen en was bovendien Alkmaarder van geboorte. De nieuwe tribune belichaamt de eisen die Wils aan de bouwkunst voor sport stelde: "De architectuur op sportgebied moet licht, luchtig, strak van lijn, lenig en gespierd, speels en toch zakelijk zijn". De aanvankelijk open tribune werd op advies van Wils in 1931 aan de zijkanten met een glaswand en aan de achterzijde met luiken afgesloten. Niet lang daarna werd het tribunedak naar voren toe verlengd omdat de staanplaatsen voor de tribune inmiddels waren vervangen door verplaatsbare zittribunes. De tribune is gesitueerd langs de zuidoostkant van de drafbaan in het gemeentelijk sportpark aan de zuidkant van de Alkmaarderhout.
N.B. De latere aanbouwen tegen de achtergevel maken geen deel uit van de bescherming.
Omschrijving
Ruim zeven meter hoge en 77 meter lange overdekte zittribune bestaande uit een gemetselde onderbouw en een stalen overkapping. De onderbouw is opgetrokken in witgesausde machinale waalsteen (cementachtig van samenstelling) in kruisverband met platvolle voeg. De zijmuren zijn echter uitgevoerd in gele machinale baksteen waalformaat, eveneens in kruisverband met platvolle voeg. De muur aan de terreinzijde (NW) is relatief hoog opgetrokken omdat de ruimte ervoor aanvankelijk werd gebruikt voor staanplaatsen. In de muur bevinden zich paarsgewijs geplaatste liggende vensters voorzien van glazen bouwstenen (door Wils eerder toegepast in de marathontoren van het Olympisch Stadion). Het bovenste gedeelte van de muur dient als borstwering en is daartoe voorzien van een ronde ijzeren leuning. De betonnen tribunevloer heeft ten behoeve van de acht rijen zitplaatsen een getrapt verloop. In het midden bevindt zich de terugliggende eretribune met ter weerszijden een betonnen trap waarlangs witgesausde gemetselde borstweringen. In de hoge muur van de eretribune een verdiept gelegen en via een trap van vier treden bereikbare toegang tot de onderliggende vertrekken. Deze brede ingang en de trappen ter weerszijden van de eretribune zijn vanaf het veld toegankelijk via een opening halverwege de voormuur van de tribune. De tribune wordt aan weerszijden van de eretribune door twee in de betonvloer meegestorte betonnen steektrappen in drie vakken verdeeld. Tegen de buitenzijde van beide zijmuren bevindt zich een betonnen steektrap waarlangs een borstwering van gecementeerde gele baksteen. Halverwege de achtergevel (ZO) zijn nog twee van dergelijke trappen gesitueerd die alleen gebruikt werden bij het verlaten van de tribune. De achtergevel is onder meer voorzien van enkele samengestelde vensters uit de bouwtijd waarin vierruits stolpramen. Tegen de achtergevel zijn op een onderlinge afstand van circa tien meter acht stalen spantstijlen geplaatst. Deze nemen vanaf de betonnen voeting tot halve hoogte in breedte toe en zijn bovenaan door middel van klinknagels verbonden met een geknikt stalen spantbeen dat zich naar voren toe verjongt. Tussen de nagenoeg horizontale spantbenen bevinden zich stalen I-balken die het eveneens licht geknikte tribunedak dragen. De eerste twee spantbenen links en rechts zijn voorzien van stabiliteitsverbanden in de vorm van elkaar kruisende diagonaalbalken.
Waardering
De tribune uit 1929-1930 is van algemeen belang vanwege de cultuur- en architectuurhistorische waarde als in hoofdvorm gaaf bewaard gebleven voorbeeld van een sporttribune naar ontwerp van Jan Wils, opgetrokken in de stijl van het Nieuwe Bouwen en in Nederland een vroeg voorbeeld van een kolomloze ijzeren overkapping. De tribune heeft situationele waarde als onderdeel van het gemeentelijk sportpark in de Alkmaarderhout.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
TRIBUNE from 1929-1930 in the manner of Nieuwe Bouwen with one of the first column-free iron roof truss structures in the Netherlands, designed by architect Jan Wils (Alkmaar 1891 - Voorburg 1971). The covered tribune with 1100 seats was built on the commission of the municipal government of Alkmaar as part of the municipal sports park. The choice for Wils was obvious: he had designed the Olympic Stadium and was moreover a native of Alkmaar. The new tribune embodies the demands Wils placed on architecture for sport: "Architecture in the field of sport must be light, airy, strict of line, supple and muscular, playful and yet businesslike". The initially open tribune was, on the advice of Wils, enclosed in 1931 at the sides with a glass wall and at the rear with shutters. Not long after this the tribune roof was extended forward because the standing areas in front of the tribune had meanwhile been replaced by moveable seating tribunes. The tribune is situated along the southeast side of the racecourse in the municipal sports park on the south side of the Alkmaarderhout.
N.B. The later extensions against the rear facade are not part of the protection.
Description
A covered seating tribune just over seven metres high and 77 metres long consisting of a brick substructure and a steel canopy. The substructure is built up in white-rendered machine-made Dutch bond wall (cementitious in composition) in headers and stretchers with flush jointing. The side walls are, however, executed in yellow machine-made brickwork in Dutch bond format, likewise in headers and stretchers with flush jointing. The wall on the site side (NW) is built relatively high because the space in front of it was initially used for standing areas. In the wall are pairs of horizontal windows equipped with glass bricks (previously applied by Wils in the marathon towers of the Olympic Stadium). The upper part of the wall serves as a parapet and is fitted for this purpose with a round iron railing. The concrete tribune floor has a stepped slope for the purposes of eight rows of seats. In the middle is the recessed honour tribune with on either side a concrete staircase flanked by white-rendered brick parapets. In the high wall of the honour tribune a sunken entrance accessible via a staircase of four steps leading to the underlying spaces. This broad entrance and the staircases on either side of the honour tribune are accessible from the field via an opening halfway up the front wall of the tribune. The tribune is divided into three bays on either side of the honour tribune by two concrete service staircases cast into the concrete floor. Against the outside of both side walls is a concrete service staircase flanked by a parapet of cemented yellow brickwork. Halfway up the rear facade (SE) are two more such staircases situated which were only used when leaving the tribune. The rear facade is among other things equipped with several composite windows from the period of construction in which four-pane side-hung windows. Against the rear facade at a mutual distance of approximately ten metres are eight steel bracing struts. These increase in width from the concrete footing to half height and are connected at the top by means of rivets to a bent steel bracing member that tapers towards the front. Between the nearly horizontal bracing members are steel I-beams which carry the likewise slightly bent tribune roof. The first two bracing members to the left and right are equipped with stability bracing in the form of mutually crossing diagonal beams.
Valuation
The tribune from 1929-1930 is of general interest because of its cultural and architectural historical value as a substantially intact example in its principal form of a sports tribune designed by Jan Wils, built in the style of Nieuwe Bouwen and in the Netherlands an early example of a column-free iron canopy. The tribune has situational value as part of the municipal sports park in the Alkmaarderhout.
Nearby in the register
- LutineWoonhuisunder 1 mi
- Huize DrechterlandWoonhuisunder 1 mi
- Begraafplaatshek, Westerweg BY 107Begraafplaats en -onderdelenunder 1 mi
- Begraafplaats en -onderdelen, Israelitische Begraafplaats Westerweg AlkmaarBegraafplaats en -onderdelenunder 1 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.