Rijksmonumentenregister · Netherlands
Dienstwoning, Knapheideweg 2
Groesbeek, Gelderland, Netherlands
The record
- Designation
- National monument (rijksmonument)
- Class
- Dienstwoning
- Category
- onroerend gebouwd
- Built (approximately)
- 1860
- Address
- Knapheideweg 2, Locatie: Onderdeel landgoed, 6562 DT Groesbeek (Berg en Dal 25)
- Place
- Groesbeek
- Municipality
- Berg en Dal
- Province
- Gelderland
- Country
- Netherlands
- Coordinates
- 51.77397, 5.92793
- Monument number
- 523637
Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.
University Library, Vrije Universiteit AmsterdamDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford LibrariesDavid Rumsey Map Collection, Stanford Libraries
4 historical maps cover this location, the earliest the 1851 map "Holland." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).
This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗
The register's description
Omschrijving
Inleiding
Voormalige KOETSIERSWONING van het landgoed DE WOLFSBERG gebouwd omstreeks 1860 onder invloed van de Chaletstijl in opdracht van de familie Rijnbende. Het koetshuis bevindt zich aan de westzijde van de Knapheideweg aan de rand van het dorp Groesbeek. De woning is gelegen op een driehoekig perceel nabij het punt waar de Knapheideweg aansluit op de Mooksebaan die de verbinding vormt tussen de dorpen Groesbeek en Mook. Onder de woning is later naast de bestaande kelders een garage gemaakt die toegankelijk is via een inrit aan de zijde van de linker zijgevel.
Omschrijving
De koetsierswoning is gebouwd op een nagenoeg rechthoekige plattegrond en heeft twee bouwlagen onder een flauw hellend overstekend zadeldak op consoles belegd met een niet-oorspronkelijke bitumineuze dakbedekking. Aan de voorzijde van het huis bevindt zich een over de volle breedte van de gevel op de begane grond een in hout uitgevoerde veranda waarboven een balkon waarboven het dak is doorgetrokken. De gevels zijn opgetrokken in baksteen, gemetseld in kruisverband. Tussen de begane grond en de verdieping is in de zijgevels en de achtergevel een muizetandlijst aangebracht. Het pand bezit een omlopende gepleisterde grijs gesausde plint. De venster- en deuropeningen worden, tenzij in de onderstaande tekst anders vermeld, afgesloten door steens strekken. Alle vensters zijn voorzien van houten lekdorpels en bezitten opgeklampte luiken. De VOORGEVEL is symmetrisch ingedeeld en heeft drie vensterassen. Op de begane grond bevindt zich over de volle breedte van de gevel een gemetselde stoep die ingelegd is met grijs-zwarte en witte keien die diverse siermotieven vormen. Ter hoogte van de ingang is in deze bestrating de tekst SALVE aangebracht. De veranda aan de voorzijde wordt gevormd door vier houten, op gemetselde gepleisterde en van hardstenen dekplaten voorziene poeren geplaatste, stijlen die de sierspant van de dakoverstek ondersteunen. Ter hoogte van de verdieping dragen deze stijlen een regelwerk waarop zich een balkon bevindt dat ter hoogte van de middentravee uitgebouwd is en hier ondersteund wordt door korbelen. Het balkon is voorzien van een balustrade ingevuld met een houten lattenwerk. Het stijl- en regelwerk is voorzien van vellingen. De stijlen zijn ter hoogte van het balkon en ter hoogte van de sierspant voorzien van in ajourwerk uitgevoerde consoles. De gevel heeft op de begane grond in het midden de ingang die voorzien is van een eenvoudige paneeldeur en een tweeruits bovenlicht. Aan weerszijden van de ingang bevindt zich een venster dat voorzien is van een vierruits stolpraam met een tweeruits bovenlicht. De verdieping bezit twee balkondeuropeningen met dubbele zesruits balkondeuren met luiken aan weerszijden en een zesruits stolpraam met luiken. De LINKER ZIJGEVEL is blind uitgevoerd. In deze gevel is in meer recente tijd een garagedeuropening aangebracht ter hoogte van de kelder. De ACHTERGEVEL heeft op de begane grond links een paneeldeur met een tweeruits bovenlicht en rechts een venster met een vierruits stolpraam met een tweeruits bovenlicht. De verdieping bezit twee vensters met zesruits schuiframen waartussen een rond venster met een gietijzeren raam. De RECHTER ZIJGEVEL heeft in het rechtergeveldeel van de begane grond twee kleine rechthoekige raampjes. Het INTERIEUR bezit nog meerdere oorspronkelijke onderdelen waaronder een middengang met okerkleurige en zwarte tegels en een houten schoorsteenmantel op de verdieping.
Waardering
Voormalige KOETSIERSWONING in Chaletstijl uit ca.1860
- Van architectuurhistorische waarde als goed en met name voor wat betreft het exterieur gaaf bewaarde in rijke Chaletstijl uitgevoerde koetsierswoning op een landgoed. De woning valt op door de hoogwaardige esthetische kwaliteiten van het ontwerp, de gave verhoudingen en een bijzondere detaillering in vormgeving en materiaalgebruik. Dit komt met name tot uitdrukking in de veranda met bovenliggend balkon die over de volle breedte van de voorgevel is aangebracht en voorzien is van fraai snijwerk.
- Van stedenbouwkundige waarde als essentieel onderdeel van het landgoed De Wolfsberg. De woning vormt een beeldbepalend element in het straatbeeld ter plaatse door de situering op een aan de westelijke dorpsentree gelegen driehoekig terrein gevormd door de splitsing van de Knapheideweg en de Mooksebaan.
- Van cultuurhistorische waarde als herkenbaar element uit een maatschappelijke ontwikkeling. Het koetshuis geeft een goed beeld van de huisvesting van het personeel van een nieuwe, met name door de industrialisatie van Nederland in de tweede helft van de negentiende eeuw, ontstane kapitaalkrachtige elite die zich bij voorkeur vestigde in kapitale villa's of landhuizen buiten de stad in een omgeving met veel natuurschoon en goede verbindingen met de stad. Deze nieuwe bevolkingsgroep droeg ertoe bij dat de sociale gelaagdheid en het aanzien van het dorp Groesbeek en omgeving sterk veranderde. De woning bezit tevens typologische waarde.
English translation
The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com
Description
Introduction
Former COACHMAN'S HOUSE of the estate DE WOLFSBERG built around 1860 under the influence of the Chalet style at the commission of the Rijnbende family. The coach house is situated on the west side of the Knapheideweg at the edge of the village of Groesbeek. The house is located on a triangular plot near the point where the Knapheideweg joins the Mooksebaan which forms the connection between the villages of Groesbeek and Mook. Below the house, a garage was later built next to the existing cellars, accessible via a driveway on the side of the left side wall.
Description
The coachman's house is built on an almost rectangular floor plan and has two storeys under a gently sloping overhanging gabled roof on consoles covered with a non-original bituminous roof covering. On the front of the house, running the full width of the facade on the ground floor, there is a veranda constructed in wood above which a balcony is positioned, above which the roof is continued. The facades are built of brick, laid in English bond. Between the ground floor and the first floor, a brick-nogging course is applied in the side walls and the back wall. The building has a surrounding rendered grey-washed plinth. The window and door openings are, unless otherwise stated in the text below, closed by brick lintels. All windows are provided with wooden sills and have hinged shutters. The FRONT FACADE is symmetrically arranged and has three window bays. On the ground floor there is a brick stoop running the full width of the facade, which is laid with grey-black and white tiles forming various decorative motifs. At the entrance, the text SALVE is incorporated into this paving. The veranda at the front is formed by four wooden posts placed on rendered brick supports provided with stone coping plates, which support the decorative brace of the roof overhang. At the height of the first floor, these posts carry a framework on which a balcony is positioned, which is corbelled at the level of the central bay. The balcony is provided with a balustrade filled with wooden slat work. The post and framework are provided with chamfered edges. The posts are provided with pierced consoles at the height of the balcony and at the height of the decorative brace. The facade has on the ground floor in the centre the entrance which is provided with a simple panel door and a two-light fanlight. On either side of the entrance there is a window provided with a four-light sash window with a two-light fanlight. The first floor has two balcony door openings with double six-light balcony doors with shutters on either side and a six-light sash window with shutters. The LEFT SIDE WALL is blank. In this wall a garage door opening has been made in more recent times at the height of the basement. The BACK WALL has on the ground floor on the left a panel door with a two-light fanlight and on the right a window with a four-light sash window with a two-light fanlight. The first floor has two windows with six-light sash windows between which a round window with a cast-iron frame. The RIGHT SIDE WALL has in the right part of the wall of the ground floor two small rectangular windows. The INTERIOR retains several original components including a central corridor with ochre and black tiles and a wooden fireplace mantel on the first floor.
Valuation
Former COACHMAN'S HOUSE in Chalet style from c.1860
- Of architectural historical value as a well preserved coachman's house, particularly in respect to the exterior, executed in rich Chalet style on an estate. The house stands out due to the high-quality aesthetic qualities of the design, the fine proportions and special detailing in formal and material execution. This is particularly expressed in the veranda with overlying balcony which runs the full width of the front facade and is provided with fine carved work.
- Of urban planning value as an essential component of the estate De Wolfsberg. The house forms a defining element in the street scene in the location due to its positioning on a triangular site at the western village entrance formed by the junction of the Knapheideweg and the Mooksebaan.
- Of cultural historical value as a recognisable element from a social development. The coach house gives a good picture of the housing of the staff of a new, arising particularly through the industrialisation of the Netherlands in the second half of the nineteenth century, well-to-do elite that preferred to settle in substantial villas or country houses outside the city in an environment with much natural beauty and good connections to the city. This new population group contributed to the fact that the social stratification and standing of the village of Groesbeek and surroundings changed substantially. The house also possesses typological value.
Nearby in the register
- De ZuidermolenIndustrie- en poldermolenunder 1 mi
- Kerktoren, Kerkstraat 18Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Kerk, Kerkstraat 18Kerk en kerkonderdeelunder 1 mi
- Onderdelen v.d.AANLEG bij jachtslotTuin, park en plantsoen2 mi
Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.