TreeAlive
‹ Rijksmonumentenregister, Netherlands

Rijksmonumentenregister · Netherlands

Hesselink

Winterswijk Ratum, Gelderland, Netherlands

The record

Designation
National monument (rijksmonument)
Class
Boerderij
Function
Boerderij(M1)
Category
onroerend gebouwd
Built (approximately)
1852
Address
Hesselinkweg 2, 7106 CM Winterswijk Ratum (Winterswijk 25)
Place
Winterswijk Ratum
Municipality
Winterswijk
Province
Gelderland
Country
Netherlands
Coordinates
51.96970, 6.82129
Part of complex
523439
Monument number
523440

Slide toward Today to fade the historical sheet and see the modern map underneath.

David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries

4 historical maps cover this location, the earliest the 1851 map "Holland." (David Rumsey Map Collection, Stanford Libraries).

Get directions ↗

This monument in the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed's register ↗

The register's description

Omschrijving

De T-BOERDERIJ bestaat uit een rechthoekig woonhuis en een langgerekt achterhuis waarin het bedrijfsgedeelte is ondergebracht. Het voorhuis telt twee bouwlagen en een zolderverdieping onder een hoog schilddak gedekt met gesmoorde Muldenpannen. Op beide nokuiteinden bevindt zich een gemetselde schoorsteen. Het achterhuis wordt gedekt door een zadeldak met gesmoorde Hollandse pannen. De gevels zijn opgetrokken in rode baksteen gemetseld in kruisverband en bezitten een gepleisterde plint. In de gevels is wit pleisterwerk toegepast onder andere in de vorm van speklagen. De gevels worden afgesloten door een omlopende, geprofileerde witte daklijst, die aan de voorgevel door een uitstekende topgevel onderbroken wordt. Deze topgevel wordt gedekt door een aangekapt zadeldak. Alle vensters en deuren in het voorhuis bezitten grijze, hardstenen lekdorpels en worden aan de bovenzijde afgesloten door een strekse boog met gepleisterde geboorte- en sluitstenen. De symmetrisch ingedeelde VOORGEVEL telt vijf vensterassen. De drie centrale assen zijn door de daklijst getrokken tot een topgevel. In de eerste bouwlaag bevinden zich ter weerszijden van de voordeur twee 15-ruits schuifvensters (3(3+2), waarbij in sommige vensters de oorspronkelijke roedeverdeling is vervangen door kunststof roeden. De vensters zijn van paneelluiken met kleine uitgespaarde hartmotieven voorzien. De voordeur bezit een breed bovenlicht voorzien van een smeedijzeren levensboom. Het bovenste deel van de zwartgeschilderde dubbele paneeldeur is voorzien van grote ramen met smeedijzeren krullend traliewerk. Het middenpaneel is versierd met een diamantfries en het onderste paneel heeft de vorm van een diamantkop. Tussen de eerste en de tweede bouwlaag zijn zes smeedijzeren muurankers aangebracht met de initialen van de bouwheer en zijn echtgenote: `H(endrik)/ J(an)/ B(oeijink)/ J(ohanna)/G(erdina)/H(esselink)'. Hierboven loopt een natuurstenen cordonlijst, die doorsneden wordt door de lekdorpels van de vensters van de tweede bouwlaag. Boven de voordeur bevindt zich een lager dan de flankerende vensters geplaatste, vernieuwde deur. De flankerende vensters hebben allen 15-ruits schuifvensters zonder luiken. In de topgevel bevinden zich twee smalle 12-ruits vensters. De topgevel wordt omzoomd door gepleisterde vlechtingen. De RECHTER ZIJGEVEL van het voorhuis omvat drie vensterassen. Geheel rechts bevinden zich boven elkaar de vensters van kelder en opkamer. Links hiervan geeft een opgeklampte deur toegang tot de keuken. De deur wordt omlijst door pilasters op hardstenen basementen en is voorzien van een zesruits bovenlicht.Links hiervan bevindt zich een 15-ruits schuifvenster zoals beschreven bij de voorgevel. In de tweede bouwlaag bevinden zich drie 15-ruits schuifvensters zoals in de voorgevel. De LINKER ZIJGEVEL van het voorhuis bezit in de eerste en de tweede bouwlaag 15-ruits schuifvensters zoals in de voorgevel. In de acht assen tellende zijgevel van het achterhuis bevindt zich geheel rechts een opgeklampte deur met klein vierkant kijkraam en een driedelig bovenlicht. Links hiervan bevinden zich drie opgeklampte staldeuren onder segmentbogen voorzien van gepleisterde boogstenen.Tussen de deuren zijn getoogde, halve stalramen aangebracht. Drie van deze stalramen hebben een gebogen ijzeren roedeverdeling, een vierde raam is waarschijnlijk jonger en 8-ruits. De ACHTERGEVEL bezit diep in de gevel terugliggende deeldeuren. De korfboog is voorzien van gepleisterde boogstenen. Ter weerszijden van deze toegang tot de deel bevinden zich zijraampjes met ijzeren roedeverdeling onder rondbogen met gepleisterde boogstenen. De iets terugliggende, opgeklampte staldeuren bezitten segmentbogen met gepleisterde boogstenen. De geveltop is beschoten met houten planken. Op de overgang van gevel en beschieting is een kwartrol gemetseld. In de geveltop bevinden zich een laadluik en een hijsbalk. De aan de rechter zijgevel aangebouwde SCHUUR is van het type hallehuis en bestaat uit een ondiep voorhuis en een achterhuis met stallen. De schuur telt een bouwlaag en een zolderverdieping en wordt afgesloten door een zadeldak belegd met gesmoorde Hollandse pannen. De gevels bezitten een gepleisterde plint en zijn opgemetseld in meerkleurige veldovensteen in kruisverband. De voor- en achtergevel is voorzien van een groengeschilderde geveltopbeschieting en van witgeschilderde windveren. De VOORGEVEL is asymmetrisch ingedeeld en bezit op de begane grond in de eerste, tweede en vierde as veelruits schuifvensters (2(3+2)), voorzien van opgeklampte luiken. De in de derde as geplaatste opgeklampte deur bezit een tweeruits bovenlicht. Alle muuropeningen in de voorgevel zijn voorzien van strekse bogen met gepleisterde boogstenen. Tussen de strekse bogen van de vensters op de begane grond bevinden zich smeedijzeren muurankers die samen jaartal 1887 vormen. Voor de hooizolder bevinden zich drie kwadratische vieruits vensters. De RECHTER ZIJGEVEL bezit in het voorhuis een venster met 6-ruits openslaande ramen.Het achterhuis heeft een 9-ruits venster, een getoogde opgeklampte staldeur en drie getoogde, halve stalraampjes met gebogen ijzeren roedeverdeling. De ACHTERGEVEL bezit opgeklampte deeldeuren onder een korfboog met gepleisterde boogstenen. Ter weerszijden hiervan bevinden zich zijraampjes met ijzeren roedeverdeling onder rondboog met gepleisterde boogstenen. De stallen bezitten iets terugliggende opgeklampte staldeuren onder segmentbogen met gepleisterde boogstenen, de rechter staldeur is iets lager en smaller dan de linker.

De indeling van het INTERIEUR is vrijwel volledig in tact en bestaat in het woonhuis uit een woonkeuken, kelder met opkamer en kamers-en-suite. Op de verdieping bevinden zich rechts enkele slaapkamers en links een grote zolderruimte. Het interieur bezit nog vele waardevolle interieurelementen zoals in de woonkeuken een betegelde schouw met ijzeren haardplaat met knoppen en de initialen van de bouwheer en zijn echtgenote met het jaartal 1852. Voorts bezit de keuken een bijzonder betegelde vloer met meandermotief en gestileerde bladvormen. De kamers zijn nog in het bezit van de oorspronkelijke betimmering, enkele balkenplafonds en schouwen met op de boezem een gepleisterde kapiteelomlijsting. Het interieur van het achterhuis bestaat uit een middenlangsdeel met aan weerszijden grupstallen voor koeien. De nevenschuur bestaat uit een voorhuis en een achterhuis met onder meer een potstal en een kleine deel. In het voorhuis bevindt zich onder andere een gemetselde schouw, vermoedelijk daterend uit de jaren twintig. De achterhuizen van de T-boerderij en het nevenhuis zijn met elkaar verbonden door een deur.

Waardering

T-BOERDERIJ (complexonderdeel A) met voorhuis uit omstreeks 1900.

-Van architectuurhistorische waarde als gaaf en goed voorbeeld van een scholteboerderij die opvalt vanwege het blokvormig uitgebouwde voorhuis met pleisterwerkversiering en het gedetailleerd vormgegeven interieur. Het bedrijfsgedeelte is goed bewaard gebleven.

-Van stedenbouwkundige waarde als hoofdonderdeel van het boerderijcomplex dat vanwege de verschijningsvorm een belangrijke beeldbepalende rol speelt in het buitengebied bij Ratum.

-Van cultuurhistorische waarde vanwege de bestemming van het complex in de agrarische, economische en sociale geschiedenis, in het bijzonder als representatieve uiting van de scholteboerencultuur die in de omgeving van Winterswijk eeuwenlang het stempel gedrukt hebben op het landschap en de samenleving. Van hun rijkdom en verlangen naar status getuigen de uitgebouwde voorhuizen met voorname interieurs.

English translation

The text above is the record as published by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, in Dutch. The English below is a machine translation made by TreeAlive, not by the Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed; it has not been checked by a person. Where the two differ, the original is the record. Report a translation error: privacy@treealive.com

Description

The T-FARMHOUSE consists of a rectangular dwelling house and a long rear building in which the business section is housed. The front house has two storeys and an attic storey under a high hipped roof covered with muted Mulden tiles. On both roof ridge ends there is a brick chimney. The rear house is covered by a gabled roof with muted Dutch tiles. The facades are constructed in red brick laid in English bond and have a plastered plinth. White plasterwork has been applied to the facades, among other things in the form of stringing courses. The facades are finished with a continuous, moulded white cornice, which is interrupted on the front facade by a projecting stepped gable. This stepped gable is covered by a lean-to gabled roof. All windows and doors in the front house have grey, hardstone drip moulds and are finished at the top by a stretcher arch with plastered springing and quoin stones. The symmetrically arranged FRONT FACADE has five window bays. The three central bays are drawn up past the cornice to a stepped gable. On the first storey there are on either side of the front door two 15-pane sash windows (3(3+2), whereby in some windows the original glazing bars have been replaced by plastic bars. The windows are provided with panel shutters with small recessed heart motifs. The front door has a broad fanlight provided with a wrought-iron tree of life. The upper part of the black-painted double panelled door is provided with large panes with wrought-iron curling lattice work. The middle panel is decorated with a diamond frieze and the lower panel has the form of a diamond head. Between the first and second storeys six wrought-iron wall anchors have been installed with the initials of the builder and his wife: `H(endrik)/ J(an)/ B(oeijink)/ J(ohanna)/G(erdina)/H(esselink)'. Above this runs a natural stone cornice, which is intersected by the drip moulds of the windows of the second storey. Above the front door is a door placed lower than the flanking windows, which has been renewed. The flanking windows are all 15-pane sash windows without shutters. In the stepped gable are two narrow 12-pane windows. The stepped gable is bordered by plastered basketwork. The RIGHT SIDE FACADE of the front house comprises three window bays. On the far right there are windows one above the other from the cellar and upper room. To the left of this an attached door provides access to the kitchen. The door is framed by pilasters on hardstone bases and is provided with a six-pane fanlight. To the left of this is a 15-pane sash window as described on the front facade. On the second storey there are three 15-pane sash windows as on the front facade. The LEFT SIDE FACADE of the front house has 15-pane sash windows as on the front facade on the first and second storeys. In the eight-bay side facade of the rear house on the far right is an attached door with a small square observation window and a three-part fanlight. To the left of this are three attached stable doors under segmental arches provided with plastered arch stones. Between the doors are arched, half stable windows. Three of these stable windows have a curved iron glazing bar division, a fourth window is probably later and has 8 panes. The REAR FACADE has double doors set deep back in the facade. The basket arch is provided with plastered arch stones. On either side of this access to the barn floor are small side windows with iron glazing bars under round arches with plastered arch stones. The slightly recessed, attached stable doors have segmental arches with plastered arch stones. The gable top is boarded with wooden planks. At the transition from facade and boarding a quarter-round moulding is laid in brick. In the gable top are a loading hatch and a lifting beam. The BARN attached to the right side facade is of the hall-house type and consists of a shallow front house and a rear house with stalls. The barn has one storey and an attic storey and is finished with a gabled roof covered with muted Dutch tiles. The facades have a plastered plinth and are constructed in multicoloured field-fired brick in English bond. The front and rear facades are provided with a green-painted gable-top boarding and white-painted weather-boards. The FRONT FACADE is asymmetrically arranged and has on the ground floor in the first, second and fourth bays many-pane sash windows (2(3+2)), provided with attached shutters. The attached door placed in the third bay has a two-pane fanlight. All wall openings in the front facade are provided with stretcher arches with plastered arch stones. Between the stretcher arches of the windows on the ground floor are wrought-iron wall anchors which together form the date 1887. In front of the hayloft are three square four-pane windows. The RIGHT SIDE FACADE has in the front house a window with 6-pane casement windows. The rear house has a 9-pane window, an arched attached stable door and three arched, half stable windows with curved iron glazing bars. The REAR FACADE has attached double doors under a basket arch with plastered arch stones. On either side of this are small side windows with iron glazing bars under a round arch with plastered arch stones. The stalls have slightly recessed attached stable doors under segmental arches with plastered arch stones, the right stable door is slightly lower and narrower than the left one.

The layout of the INTERIOR is virtually completely intact and consists in the dwelling house of a kitchen-living room, cellar with upper room and rooms-en-suite. On the storey there are on the right several bedrooms and on the left a large attic space. The interior still possesses many valuable interior elements such as in the kitchen-living room a tiled fireplace with iron fireplace plate with studs and the initials of the builder and his wife with the date 1852. Furthermore, the kitchen possesses a particularly tiled floor with meander motif and stylised leaf forms. The rooms still have the original wall panelling, some beam ceilings and fireplaces with a plastered capital surround on the breast. The interior of the rear house consists of a central longitudinal section with open stalls for cows on either side. The adjoining barn consists of a front house and a rear house with, among other things, a cattle stall and a small barn floor. In the front house is, among other things, a brick fireplace, probably dating from the nineteen-twenties. The rear houses of the T-farmhouse and the adjoining house are connected by a door.

Appreciation

T-FARMHOUSE (complex component A) with front house from around 1900.

-Of architectural historical value as a good and intact example of a lord-of-the-manor's farmhouse which stands out because of the block-shaped constructed front house with plasterwork decoration and the intricately designed interior. The business section is well preserved.

-Of urban planning value as the main component of the farmhouse complex which, because of its appearance, plays an important image-forming role in the rural area near Ratum.

-Of cultural historical value because of the function of the complex in the agricultural, economic and social history, in particular as a representative expression of the lord-of-the-manor culture which for centuries in the area around Winterswijk has left its stamp on the landscape and society. The expanded front houses with stately interiors testify to their wealth and desire for status.

Nearby in the register

Other entries of the same register within about three miles of this one, by straight line.

Rijksmonumentenregister data: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, released under CC0 1.0. Record text is reproduced unchanged. Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed · CC0 1.0
See your own family's places on a living map